ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΞΕΝΑΓΗΣΗ ΣΤΗ ΜΕΓΑΛΗ ΕΛΛΑΔΑ

 

Ένδεκα χιλιόμετρα προς το εσωτερικό της Σικελίας βρίσκονται τα ίχνη άλλης αρχαίας ευβοϊκής αποικίας, των Λεοντίνων

 

Β.Α. ΣΙΚΕΛΙΑ 
.

ΖΑΓΚΛΗ • ΜΕΣΣΗΝΗ

……….Βρισκόμαστε στη Μεσίνα, γνωστή στην αρχαιότητα επί 200 περίπου χρόνια, ως Ζ ά γ κ λ η, πριν μετονομαστεί σε Μ ε σ σ ή ν η. Η Ζάγκλη ιδρύθηκε το 725 π.Χ. από Χαλκιδέους κυρίως αποίκους, υπό τους οικιστές Κρατιμένη από τη Χαλκίδα και Περιώρη από την Κύμη, που με ξεχωριστή διορατικότητα επέλεξαν την εξαιρετικά επίκαιρη θέση της, αντίστοιχη με εκείνη τού Ρήγιου, στο επίκεντρο των Στενών.

……….Τα πολυάριθμα ναυάγια αρχαίων πλοίων, θυμίζουν τη συχνή από εκεί διέλευσή τους. Ανάμεσά τους και το αρχαίο ελληνικό ναυάγιο, το οποίο έχει περιγράψει ο γράφων στο περιοδικό ΝΑΥΤΙΚΗ ΕΛΛΑΣ στο τεύχος Σεπτεμβρίου 1984 (υπό τίτλο «Αρχαίο Ελληνικό ναυάγιο στις Λιπάρες νήσους» καθώς και το ναυάγιο τού αρχαίου πλοίου που μετέφερε τους δύο περίφημους πολεμιστές τού Ριάτσε)..

……….Το παλαιότερο όνομα τής αποικίας (Ζάγκλη) προήλθε από τη σικελιώτικη λέξη ζάγκλο, που σημαίνει δρέπανο, εξαιτίας τής σχετικής ομοιότητας τού σχήματος των ακτών τού κόλπου, όπου η αποικία κτίστηκε. Η τοποθεσία που επέλεξαν οι άποικοι, τους πρόσφερε θαυμάσιο φυσικό λιμάνι. Αργότερα ήλθαν στη Ζάγκλη και άλλοι άποικοι από την Εύβοια. Με την ίδρυση τής δεύτερης αυτής ευβοϊκής αποικίας στα Στενά, που θύμιζαν στους Ευβοείς αποίκους τον Εύριπο, η κυριαρχία τού περάσματος περιήλθε στους Ευβοείς, γεγονός που αποτέλεσε και τη βάση τής ακμής, στην οποία στηρίχτηκε η ανάπτυξη των δύο αποικιών (Ρήγιου και Ζάγκλης).

……….Μετά την άλωση τής Μιλήτου από τους Πέρσες, πολλοί Μιλήσιοι, μαζί με Σαμίους, εγκαταστάθηκαν στη Ζάγκλη. Αργότερα, γύρω στα μέσα τού 5ου αι. π.Χ. Μεσσήνιοι πρόσφυγες εγκαταστάθηκαν στην αποικία, μετά την ήττα τους από τους Σπαρτιάτες.

……….Το 396 π.Χ. η πόλη καταστράφηκε ως σύμμαχος των Συρακουσών από τους Καρχηδόνιους, αλλά ξανακτίστηκε από τον τύραννο Δ ι ο ν ύ σ ι ο, τον π ρ ε σ β ύ τ ε ρ ο. Μετά την καταστροφή της από τον Αμίλκα, οι κάτοικοι τής Μεσσήνης εγκαταστάθηκαν δυτικότερα στις ακτές τής Σικελίας, όπου έκτισαν την αποικία Τ υ ν δ α ρ ί δ α. Στο χώρο τής Τυνδαρίδας έχουν διενεργηθεί σπουδαίες αρχαιολογικές ανασκαφές. Ανακαλύφθηκαν θέατρο τού 3ου αι. π.Χ. με 24 σειρές καθισμάτων, κτήριο τής αγοράς και τείχη. Μέρος τής αρχαίας πόλης βρίσκεται τώρα στο βυθό τής θάλασσας. Ίσως γι’ αυτό δεν βρέθηκαν ναοί ως τώρα. Στους Μεσσήνιους αποίκους οφείλεται και η νεότερη ονομασία τής πόλης, που διατηρήθηκε ως σήμερα.

……….Ελληνικές αρχαιότητες δεν έχουν αποκαλυφθεί στη Μεσίνα, γιατί η σύγχρονη πόλη επεκτάθηκε πάνω από την αρχαία. Ανασκαφές έχουν γίνει στην άκρη μόνο τού φυσικού κυματοθραύστη, στο νότιο μέρος τού λιμανιού, όπου υπήρχε αρχαίο ιερό. Η περιορισμένη αυτή ανασκαφή απέδωσε ευβοϊκά και κορινθιακά αγγεία τού τέλους τού 8ου αι. π.Χ. Ανάμεσά τους ήταν και αρκετά αττικά. Τα ευρήματα φανερώνουν ανάπτυξη εμπορικών σχέσεων τής αποικίας με την Αθήνα και την Κόρινθο. Όσο όμως και αν στερείται η Μεσίνα μνημείων ελληνικών, (περισσότερο τα τοπωνύμιά της θυμίζουν το ελληνικό παρελθόν της, όπως ο Παράδεισος, η Πανωραία -Panarea-, νησί τής συστάδας των Νήσων τού Αιόλου και το Σαλβατόρε ντέι Γκρέκι), δεν στερείται ενδιαφέροντος.

……….Από τα πιό αξιόλογα κτίσματά της είναι ο καθεδρικός ναός της, δείγμα νορμανδικής αρχιτεκτονικής, όπως αναπτύχθηκε στη Σικελία, με ανάμεικτα βυζαντινά στοιχεία. Άρχισε να κτίζεται στους χρόνους τού Ρογήρου τού Β΄ και εγκαινιάστηκε στα 1197. Στολίζεται με βυζαντινά ψηφιδωτά, γιατί οι Νορμανδοί κυρίαρχοι τής Σικελίας, παρά τις εχθρικές σχέσεις τους με το Βυζάντιο, δεν δίσταζαν να μετακαλούν εξαίρετους βυζαντινούς καλλιτέχνες, σαν κι’ αυτούς που έφτιαξαν τα μεγαλόπνοης τέχνης ψηφιδωτά τού Μονρεάλε στο Παλέρμο ή εκείνα τού παρεκκλησίου τού Νορμανδικού Παλατιού, στην ίδια πόλη.

……….Εντυπωσιακό είναι και το παλιό ρολόι τής Καθεδράλε (Cathedrale) τής Μεσίνας. Σε κάθε κτύπημά του, ανά 15 λεπτά, βγαίνει κι ένα αγαλματάκι του και κάθε μεσημέρι κινούνται όλα. Ανάμεσά τους το λιοντάρι, που όταν το ρολόι κτυπήσει ακριβώς δώδεκα, βρυχιέται τρεις φορές, ενώ ο κόκκορας λαλεί και κτυπάει τις φτερούγες του. Στο προαύλιο τής εκκλησίας ορειχάλκινο άγαλμα, έργο τού γλύπτη Καλαμέκα (Calamecca), στήθηκε στα 1587, σε ανάμνηση τής νίκης των Χριστιανών στη ναυμαχία τής Ναυπάκτου (1571).

……….Στην Πλατεία τής Καθεδράλε (Cathedrale) βρίσκεται και μία Φοντάνα (βρύση) περίφημης τέχνης, έργο τού Μοντορσόλι (Montorsoli), μαθητή τού Μιχαήλ Αγγέλου. Ενδιαφέρον έχει και το Μουσείο τής Μεσίνας, όπου βρίσκονται αξιόλογα βυζαντινά ψηφιδωτά.


Ολόκληρο το κείμενο μπορείτε να διαβάσετε στο:  www.e-istoria.com/me2_1.html

Αφήστε μια απάντηση