Ο ΛΑΘΡΟΒΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΟΝΤΟΥ

,

Γιορτή στήν Τραπεζούντα τού Πόντου (Μπαϊράμι)
Γιορτή στήν Τραπεζούντα τού Πόντου (Μπαϊράμι)

 

 Ὁ λαθρόβιος ἑλληνισμὸς τοῦ Πόντου

 

Κωνσταντίνου Φωτιάδη

……….(…) Μία ἰδιαίτερη τραγικὴ κατηγορία κατοίκων ποὺ ζοῦν ἀκόμη σήμερα στὸν Πόντο εἶναι οἱ ἑλληνόφωνοι μουσουλμάνοι τῶν περιοχῶν Τόνυας, Ὄφεως, Σουρμένων καὶ Ματσούκας, οἱ ὁποῖοι ἀλλαξοπίστησαν βίαια τὸν 17ο καὶ 18ο αἰῶνα, ἀλλὰ ἡ πλειοψηφία τους δὲν ξέχασε τὴν καταγωγὴ της. Ὁ χρόνος καὶ οἱ βίαιες μέθοδοι ἀφομοίωσης ποὺ συστηματικὰ ἀξιοποιήθηκαν, μπορεῖ νὰ ἀλλοίωσαν, ὅμως δὲν ἐξαφάνισαν τὴν ἱστορικὴ τους μνήμη. Σήμερα 75 χρόνια μετὰ τὴν μικρασιατικὴ καταστροφὴ διατηροῦν ἀκόμη ἀτόφια τὴν ποντιακὴ γλῶσσα, τὰ ἤθη καὶ τὰ ἔθιμα, τὶς παραδόσεις, τὰ τραγούδια καὶ τοὺς χορούς.

……….Φυλάγουν μὲ θρησκευτικὴ εὐλάβεια προγονικὰ κειμήλια ποὺ βεβαιώνουν τὴν ἑλληνοχριστιανικὴ καταγωγὴ τους. Γιὰ τοὺς ἑλληνόφωνους μουσουλμάνους γράφει τὸ 1920 ὁ ἡγούμενος τῆς μονῆς τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Βαζελῶνος κ. Πανάρετος στὴν ἔκθεσή του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν τῆς Ἑλλάδος:

……….«…Εἶναι Ἕλληνες οἱ ὁποῖοι διὰ τῆς βίας ἐξισλαμίστηκαν κατὰ τοὺς μαύρους αἰῶνας τῆς δουλείας, καὶ πρεσβεύουσι καὶ σήμερον τὸν μωαμεθανισμόν, ἀλλ’ ἔχουσι μητρικὴν γλῶσσαν τὴν ἑλληνικήν, ἀναγνωρίζουσι τὴν ἐξ’ Ἑλλήνων, βία ἐξισλαμισθέντων, καταγωγὴν των, καὶ διατηροῦσι τὰ ἑλληνικὰ ἤθη καὶ ἔθιμά των, ἐν πολλοῖς. Oὕτοι φυλάττουσι τὰ ἱερᾶ ἐκκλησιαστικὰ σκεύη, βιβλία καὶ ἄμφια τῶν πατέρων των, ὡς κειμήλια, καὶ ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ δὲν συγκατατίθενται εἰς τὴν ἀπαλλοτρίωσιν αὐτῶν. Τὴν τουρκικήν, μανθάνουσιν ἐν τοῖς σχολεῖοις, αἱ δὲ γυναῖκες των ὁμιλοῦσιν εὐφραδέστερον τὴν ἑλληνικήν. Καὶ τοῦτο, ἐνῷ περιβάλλονται ὑπὸ τουρκικῶν πληθυσμῶν…».

……….Τὸ 1461 ἔγινε μονάχα στρατιωτικὴ κατάκτηση τοῦ Πόντου. Δὲν ἀκολούθησε συστηματικὸς ἐποικισμὸς μὲ μουσουλμανικὸ πληθυσμό. Ἀπὸ τουρκικὲς πηγὲς ποὺ συγκέντρωσε ὁ καθηγητὴς πανεπιστημίου Α. Μπρύερ (Bryer) ξέρουμε ὅτι τὸ 1515, πενήντα πέντε χρόνια μετὰ τὴν ἅλωση, ὑπῆρχαν στὴν περιοχὴ Ὄφεως τοῦ Πόντου 2.352 χριστιανικὲς καὶ μονάχα 50 μουσουλμανικὲς οἰκογένειες. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος ποὺ δὲν ἄλλαξαν καθόλου τὰ ἐξωτερικὰ χαρακτηριστικὰ τῶν ἑλληνόφωνων μουσουλμάνων τοῦ Πόντου σήμερα.

Ὁλόκληρο τὸ κείμενο μπορεῖτε νὰ διαβάσετε στό: www.e-istoria.com
 Σεπτέμβριος τού 1921- Σάντα Tο Σούλι τού Πόντου
Σεπτέμβριος τού 1921- Σάντα, το Σούλι τού Πόντου

Αφήστε μια απάντηση