ΤΟ ΤΑΓΜΑ ΤΩΝ ΜΠΕΚΤΑΣΙ ΚΑΙ ΟΙ ΠΟΜΑΚΟΙ ΚΙΖΗΛΜΠΑΣΗΔΕΣ

8989

,

ΜΠΕΚΤΑΣΗΔΕΣ (Τάγμα τῶν μπεκτασί)

Σούφι: Τὰ μυστικὰ τάγματα τοῦ ἰσλάμ

……….Ὁ σουφισμὸς ἀποτελεῖ ἕνα ἰδεολογικὸ καὶ φιλοσοφικὸ κίνημα βαθύτατα ἐπηρεασμένο ἀπὸ τὴν χριστιανικὴ θρησκεία, τὸν ἰνδικὸ θεοσοφισμό, τὸν βουδισμὸ καὶ ἄλλα πολιτιστικὰ καὶ ἰδεολογικὰ ῥεύματα. Ἀποτελεῖ τὴν ἐσωτερικὴ φιλοσοφία τοῦ ἰσλὰμ καὶ ἐκφράζει τὸν ἰσλαμικὸ μυστικισμό.

……….[…] Ἀπὸ τὰ πρῶτα χρόνια ἐπικράτησης τῆς ἰσλαμικῆς θρησκείας καὶ παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ ἴδιος ὁ Μωάμεθ τάχθηκε ἐναντίον τοῦ μοναχικοῦ βίου, παρατηρείται μία στροφὴ πολλῶν μουσουλμάνων πρὸς τὴν ἀσκητικὴ ζωή, σαφῶς ἐπηρεασμένων ἀπὸ τοὺς ἀντίστοιχους χριστιανοὺς ἀσκητές.

……….[…] Πρέπει νὰ σημειωθῇ ὅτι τὸ πνεῦμα τοῦ ἀσκητισμοῦ, ἐπηρεασμένο ἀπὸ τὴν χριστιανικὴ ἠθική, ἦλθε σὲ πλήρη ἀντίθεση μὲ τὸ ἐνεργητικὸ καὶ εὐδαιμονικὸ πνεῦμα τοῦ ἰσλάμ.

……….[…] Στὴν Συρία καὶ γενικότερα στὶς ἀνατολικὲς ἐπαρχίες τῆς Βυζαντινῆς Αὐτοκρατορίας, ἡ διάδοση τῆς ἰσλαμικῆς θρησκείας ἦταν πιὸ εὔκολη γιὰ τοὺς ἐκεῖ πληθυσμούς. Τὴν ἴδια ἐποχή, πλῆθος αἰρέσεων εἶχε ἐμφανισθεῖ καὶ εἶχε βρεῖ ὑποστηρικτὲς στοὺς χριστιανικοὺς πληθυσμοὺς τῶν περιοχῶν αὐτῶν, μὲ κυριότερη τὴν αἴρεση τοῦ Ἀρείου.

……….[…]Μέσα σ’ αὐτὸ τὸ πεδίο κάνει τὴν ἐμφάνισή του καὶ ἐξελίσσεται ὁ σουφισμός.

Μπεκτασῆδες (τάγμα τῶν μπεκτασί)

……….Ἀπὸ τὰ πλέον σημαντικὰ μοναστικὰ τάγματα τοῦ ἰσλὰμ εἶναι τὸ τάγμα τῶν μπεκτασήδων. Πῆρε τὸ ὄνομά του ἀπὸ τὸν ἱδρυτὴ του, Σεγὶτ Μουχαμὲτ Μπεκτᾶς. Πρόκειται γιὰ Σιιτικὸ τάγμα.

……….[…] Ὁ μπεκτασισμὸς ἀναπτύχθηκε ἰδιαιτέρως στὴν ἀλβανία. Ἕνα μεγάλο μέρος τῶν Τόσκηδων, ποὺ ἐξισλαμίσθηκαν, ἀκολούθησε τὸ δόγμα τῶν Σιιτῶν, ἐπηρεασμένο ἀπὸ τὸν προσηλυτισμὸ τῶν μπεκτασικῶν μοναστικῶν ταγμάτων. Εἶναι ἐπίσης ἀξιοσημείωτο ὅτι σὲ πολλοὺς μπεκτασικοὺς τεκέδες τῆς περιοχῆς, γιορταζόταν παράλληλα καὶ ἡ μνήμη χριστιανῶν ἁγίων.

Οἱ Μπεκτασῆδες Πομάκοι τῆς Ῥοδόπης γνωστοὶ καὶ ὡς Κιζηλμπάσηδες(κοκκινοσκούφιδες)

……….Οἱ Κιζηλμπάσηδες Πομάκοι, παρουσιάζουν ἰδιαίτερο ἐνδιαφέρον ἐπειδὴ ἡ αἴρεσή τους, ἐμφανίζει κοινὰ χαρακτηριστικὰ τόσο πρὸς τὴν χριστιανικὴ πίστη, ὅσο καὶ πρὸς τὶς ἀρχαῖες μυστηριακὲς τελετές.

……….[…] Πολλοὶ ἐρευνητὲς ὑποστηρίζουν πὼς οἱ Πομάκοι ποὺ λέγονται καὶ Ἀχριὰν εἶναι ἀπόγονοι τοῦ ἀρχαίου Θρᾳκικοῦ φύλου τῶν Ἀγριανῶν. Ἄλλοι λένε πὼς οἱ Κιζηλμπάσηδες (Κοκκινοσκούφηδες) ἔχουν σχέση μὲ τοὺς Ἐρεθρίνους. Ὅπως κι ἄν ἔχουν τὰ πράγματα, οἱ Κιζηλμπάσηδες χιλιάδες χρόνια κρατοῦν κλειστὰ τὰ στόματά τους σχετικὰ μὲ τὴν μυστηριακὴ λατρεία τους. Σταυρώνουν τὸ ψωμὶ ὅταν τὸ κόβουν, κεντᾶνε σταυροὺς στοὺς πάτους ἀπὸ τὶς κάλτσες τους, πίνουν νερό ἀπὸ τὰ ἁγιάσματα καὶ ἐπισκέπτονται χριστιανικὰ ξωκλήσια, τρῶνε χοιρινὸ καὶ πίνουν οἰνοπνευματώδη σὲ ἀντίθεση μὲ τοὺς ὁμόθρησκούς τους.

……….[…] Οἱ Μπεκτασῆδες μουσουλμάνοι τῆς Θρᾲκης, εἶναι μία παραμελημένη πληθυσμιακή συνιστῶσα τοῦ τόπου μας, πού ἐπιβιώνει στὰ βόρεια ὅρια τῶν νομῶν Ῥοδόπης καὶ Ἕβρου. Τὰ ὀρεινὰ χωριὰ τους (Μέγα Δέρειο, Ῥούσσα, Γονικό, Πετρόλοφος, Χλόη, Μεσημέρι…), σιγὰ σιγὰ ἐγκαταλείπονται, ὅμως τὸ πρόβλημα δὲν εἶναι μόνο ἡ ἀστυφιλία.Τὸ βασικὸ τους «πρόβλημα» εἶναι ἡ ἰδιαίτερη ταυτότητά τους, ἡ ὁποία φαίνεται νὰ ἐνοχλεῖ ἰδιαίτερα κάποιους.

Ῥούσσα Ἔβρου

……….[…]Στὴν Ῥούσσα τοῦ Ἔβρου, ὁ τεκὲς Κιζὶλ Ντελῆ ἀποτελεῖ τὸ μοναδικὸ ἐν ἐνεργείᾳ θρησκευτικὸ κέντρο τῶν Μπεχτασήδων στὴν Ἑλλάδα. Ἔξω ἀπὸ τὸ χωριὸ Ῥούσσα, βρίσκεται ὁ περίφημος τεκὲς τῶν Κιζιλμπασήδων αἰρετικῶν μουσουλμάνων ἀπογόνων τοῦ μοναχικοῦ μυστικιστικοῦ τάγματος τῶν Μπεκτασήδων, στὸ ὁποῖο ἴσως νὰ εἶχαν προσχωρήσει κατὰ τοὺς χρόνους τῆς κατάκτησης τῆς Θρᾲκης ἀπὸ τοὺς τούρκους καὶ μερικοὶ αἰρετικοί χριστιανοί, οἱ Παυλικιανοί.

……….Ὁ τεκὲς μοιάζει ἐξαιρετικά μὲ χριστιανικὸ Μοναστήρι, μὲ μεγάλο ξενῶνα. Στὸ κέντρο ὑπάρχει μικρὸ κτίσμα στοῦ ὁποίου τὸ ἐσωτερικὸ στεγάζεται ὁ τάφος τοῦ ἰδρυτὴ του, ἀποτελῶντας τόπο προσκυνήματος τῶν πιστῶν. Κάθε καλοκαίρι στὴν αὐλὴ τοῦ τεκὲ γίνεται μεγάλο γλέντι, μὲ τὶς παραδοσιακὰ ντυμένες νοικοκυρὲς νὰ διαγωνίζονται ποιὰ θὰ πρωτοφιλέψη τοὺς ἐπισκέπτες

……….[…] Δυστυχῶς τὰ τελευταῖα χρόνια, τὸ ἔθιμο τῶν Κιζιλμπάσηδων τῆς ὀρεινῆς Ῥοδόπης ἄρπαξαν μία χούφτα φανατικῶν ἀνθελλήνων, στηριζόμενοι ἀπὸ τὸ τουρκικὸ Προξενεῖο Κομοτηνῆς. Μὲ ἀναρτημένα σὲ πανὼ τουρκόγλωσσα συνθήματα τοῦ Μουσταφᾶ Κεμάλ, μέ αἰσθητικὲς καὶ πρακτικὲς ποὺ ἀκολουθοῦνται σὲ ἀνάλογες ἐθνικιστικὲς ἐκδηλώσεις στὴν τουρκία, «οἰκειοποιήθηκαν» ἕνα παραδοσιακὸ πανηγύρι τὸ ὁποῖο πλέον ἔχασε παντελῶς τὸν παραδοσιακὸ θρησκευτικὸ καὶ κοινωνικό του χαρακτήρα. Χαρακτηριστικό εἶναι ὅτι  ἐνῷ κάποτε τὸ πανηγύρι κατέληγε στόν σημαντικότερο τεκέ τῶν κιζιλµπάσηδων τῆς περιοχῆς, σήμερα ξεκινάει μέ… σουνιτικό μεβλίτ.

……….[…] Ὁ μπεκτασίδικος πληθυσμὸς τῆς Ῥοδόπης, οἱ λεγόμενοι καὶ Κιζιλμπάσηδες, ποὺ κατάφεραν ἐπὶ τόσους αἰῶνες νὰ διασώσουν τὴν θρησκευτικὴ ἰδιοπροσωπεία τους μέσα στὴν σουνιτικὴ θάλασσα, κινδυνεύουν μὲ ἀφανισμὸ τὰ τελευταῖα χρόνια (ἐντός τῆς ἑλληνικῆς δημοκρατίας!) ἀπὸ τὸν ἀφομοιωτικὸ μηχανισμὸ τοῦ τουρκικοῦ Προξενείου τῆς Κομοτηνῆς. Ὁ ντόπιος κόσμος παρ’ ὅλη τὴν ἀντίδρασή του, μὴ δεχόμενος  τὶς πολιτικὲς σκοπιμότητες τῶν ἀτόμων τοῦ συλλόγου, δὲν μπορεῖ νὰ ἐναντιωθῇ ἀνοιχτά, καθὼς παραμονεύει ὁ κίνδυνος τοῦ στιγματισμοῦ καί τῆς κοινωνικῆς ἀπομόνωσης (γνωστὲς πλέον μέθοδοι καί ἀπό τήν πομάκικη ἀπόπειρα αὐτοπροσδιορισμοῦ).

 Πηγές:

1.  Μπεκτασῆδες στὴν Ἑλλάδα – Τὸ τάγμα τῶν Μπεκτασί
2.  Πομάκοι Κιζηλμπάσηδες
3.   Μηχανισμός ἅλωσης τῶν τεκκέδων!
4.  Ε.Μ.Σ.: Χάρτης τῆς «Νέας Τουρκίας» στὴν Milliyet…

Αφήστε μια απάντηση