Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΝΑΥΠΛΙΩΤΗ

,

Ενετικός πύργος στην Νάξο (πύργος τής Αγιάς), στην ΒΔ. πλευρά τού νησιού .

,

Η ιστορική οικογένεια Ναυπλιώτη

,

Αναπλιώτης (-Ναυπλιώτης)

……….Παλαιότατος ευγενής οίκος των Κυκλάδων, βυζαντινής προέλευσης με παρουσία κυρίως στην Νάξο και την Θήρα/Σαντορίνη. Σύμφωνα με μία παράδοση ο αρχηγός τής οικογένειας Αναπλιώτης (Ναυπλιώτης) ήταν Βενετός ευγενής, στενότατος συγγενής τού Μάρκου Α’ Σανούδο (1207-20) που ίδρυσε το Δουκάτο τού Αιγαίου (βλ. λ. Αρχιπελάγους/Αιγαίου Πελάγους/ή Νάξου Δουκάτο) μετά την κατάληψη τού βυζαντινού κράτους από τους Λατίνους. Ο Βενετός αυτός ευγενής κι αυτός Σανούδος, εξορίστηκε αργότερα στο Ναύπλιο. Όταν δε κάποτε οι απόγονοί του ξαναγύρισαν στην Νάξο, όπου και βρήκαν τα παλιά τους προνόμια και την περιουσία τους, ονομάστηκαν Αναπλιώτες-Σανούδοι και σιγά-σιγά μόνον Αναπλιώτες (από την κοινή λαϊκή ονομασία τού Ναυπλίου: Ανάπλι). Γεγονός δε είναι ότι οι Ναυπλιώτηδες τής Νάξου ήταν φεουδάρχες και είχαν συνδεθεί ήδη από τον 17ο αιώνα με γνωστές αρχοντικές οικογένειες (Σανούδων, Κάλβων, Γηράρδη, Φραγκοπούλου, Γκίζη και Μπαρότση).

……….Η ανωτέρω παράδοση όμως φαίνεται ότι δημιουργήθηκε από τις πολλές επιγαμίες μελών τής οικογένειας Α. με Βενετσιάνες αρχοντοπούλες των Κυκλάδων κατά την διάρκεια του 15ου-17ου αιώνα. Το οικογενειακό όνομα δεν προέρχεται από το Ανάπλι-Ναύπλιο αλλά από τον «Ανάπλουν», θέση παρά τον Βόσπορο όπου σήμερα το χωριό Αρναούτ-κιοϊ, το λεγόμενο και Μέγα Ρεύμα, στην ευρωπαϊκή όχθη τού Βοσπόρου, όπου και το ακρωτήριο Ακιντί, που οι αρχαίοι ονόμαζαν Εστία (βλ. Α. Μηλιαράκης, Ιστορ. Βασιλείου Νίκαιας – δεσποτάτου Ηπείρου, 1204-61, Αθήνα 1898, ανατ. 1994, σσ. 206-207 σημ.). Σύμφωνα με «Βρέβιον» τής Μονής Παναγίας Χοζοβιώτισσας τής Αμοργού, η οικογένεια είναι μία απ’ τις οικογένειες που είχαν αποσταλεί στα τέλη τού 11ου αιώνα στις Κυκλάδες από τον Αυτοκράτορα τού Βυζαντίου Αλέξιο Α’ Κομνηνό (1081- 1118). Ήδη τον 12ο αι. αναφέρονται Αναπλιώται (Αναπλιώτηδες) τής Νάξου ως δωρητές τής μονής Αγίου Ιωάννου Θεολόγου τής Πάτμου (βλ. Ν. Αλιπράντης, Παριανά 11, τεύχ. 39, Αθήνα 1990, 236-7).



Αφιερωμένο στους σύγχρονους απόγονους τής μεγάλης αυτής οικογένειας, μέλη τής οποίας μάς τιμούν με την φιλία τους.