.

.

της ΧΡΥΣΑ ΝΑΝΟΥ

.

Την κοσμοπολίτικη Άνω Μακεδονία., που διατηρούσε επαφές με την υπόλοιπη Ελλάδα και συνέχισε να ακμάζει ακόμη και μετά το τέλος των εκστρατειών του Μεγάλου Αλεξάνδρου, αναδεικνύουν τα πρόσφατα πλούσια ευρήματα που έφεραν στο φως οι ανασκαφές στην περιοχή της Εορδαίας του νομού Κοζάνης. Ανάμεσά τους χρυσά σκουλαρίκια, δαχτυλίδια και αλυσίδες, πολύτιμα αγγεία αλλά και νομίσματα της Βοιωτίας και της Λοκρίδας που βρέθηκαν στο εσωτερικό τάφων του 4ου αι. π.Χ.

«Η Άνω Μακεδονία δεν ήταν μία απομονωμένη περιοχή, όπως πιστεύουν πολλοί. Ορεινή, γεμάτη οροπέδια, με ευλογημένο κλίμα, διέθετε πλήθος πλουτοπαραγωγικών πηγών κατά την αρχαιότητα και έχει να επιδείξει μία καταπληκτική διαδρομή στο χρόνο που ξεκινάει ήδη από τη νεολιθική εποχή απ’ όσα γνωρίζουμε μέχρι τώρα», τονίζει μιλώντας στον «Α» η αρχαιολόγος, προϊσταμένη της Λ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, Γεωργία Καραμήτρου – Μεντεσίδη.

Η κ. Μεντεσίδη θα παρουσιάσει τα ευρήματα της πρόσφατης έρευνας στην περιοχή, σε εισήγησή της στην ΚΒ συνάντηση για το αρχαιολογικό έργο στη Μακεδονία και τη Θράκη (2 – 4 Απριλίου, παλαιό κτίριο Φιλοσοφικής Σχολής ΑΠΘ).

.

.

Η συνέχεια του κειμένου ΕΔΩ

.

.

.

.

.

Α. Βικέτου

.

 «… Σαλαμίνα τε
τας νυν ματρόπολις τών δ’
αιτία στεναγμών…».

ΠΕΡΣΑΙ

Κάποτε ο ήλιος του μεσημεριού., κάποτε φούχτες η ψιλή βροχή
και τ’ ακρογιάλι γεμάτο θρύψαλα παλιά πιθάρια.
Ασήμαντες οι κολόνες· μονάχα ο Άγιος Επιφάνιος
δείχνοντας μουντά, χωνεμένη τη δύναμη της πολύχρυσης αυτοκρατορίας.

Τα νέα κορμιά πέρασαν απ’ εδώ, τα ερωτεμένα·
παλμοί στους κόλπους, ρόδινα κοχύλια και τα σφυρά
τρέχοντας άφοβα πάνω στο νερό
κι αγκάλες ανοιχτές για το ζευγάρωμα του πόθου.
Κύριος επί υδάτων πολλών,
πάνω σ’ αυτό το πέρασμα.

Τότες άκουσα βήματα στα χαλίκια.
Δεν είδα πρόσωπα· σα γύρισα είχαν φύγει.
Όμως βαριά η φωνή σαν το περπάτημα καματερού,
έμεινε εκεί στις φλέβες τ’ ουρανού στο κύλισμα της θάλασσας
μέσα στα βότσαλα πάλι και πάλι: ……

.

.

Η συνέχεια του κειμένου ΕΔΩ

.

.

.

.

.

Βασίλειος Μπετσάκος                                                             

.

Σωκράτης ἀνακαθιζόμενος … (Πλάτωνος Φαίδων, 59b1-c1)

.

Με το προκείμενο άρθρο θέλω να δείξω πόσο στενά συνδεδεμένες είναι οι συντακτικές δομές., οι λεξιλογικές επιλογές και οι λογοτεχνικές φόρμες ενός πλατωνικού κειμένου με την ίδια του τη φιλοσοφική διδασκαλία (στην περίπτωσή μας τη διδασκαλία για την ουσιώδη ενότητα ἡδέος και λυπηροῦ). Ως πεδίο αναφοράς και μελέτης λαμβάνω ένα πολύ γνωστό απόσπασμα από τον Φαίδωνα: τη σκηνή στο δεσμωτήριο, όταν ο Σωκράτης συναντά τους αφοσιωμένους μαθητές του, που έρχονται να τον επισκεφτούν για τελευταία φορά (την επαύριο εκτελείται η ποινή). Τόσο ο συγκεκριμένος διάλογος όσο και το συγκεκριμένο απόσπασμα μπορούν να θεωρηθούν κείμενα απολύτως αντιπροσωπευτικά του πλατωνικού λόγου (γραφής και σκέψης).

Στον Φαίδωνα ο Πλάτων θεματοποιεί τον θάνατο, την αθανασία της ψυχής, τη φιλοσοφία ως προετοιμασία για τον θάνατο· η συγκεκριμένη θεματολογία εντάσσεται σε μια γνωσιολογική προοπτική.

Ο θάνατος ορίζεται ως χωρισμός των δύο στοιχείων που συγκροτούν τον άνθρωπο ως έμβιο ον, του σώματος και της ψυχής του:

Οὐκοῦν τοῦτό γε θάνατος ὀνομάζεται͵

λύσις καὶ χωρισμὸς ψυχῆς ἀπὸ σώματος;

Παντάπασί γε͵ ἦ δ΄ ὅς[1].

.

.

Άγνωστες τοιχογραφίες Σκορπιοί της Μυκηναϊκής εποχής από το Άργος

.

.

της Μαρίας Θερμού

.

Σκορπιοί, φίδια και πουλιά, θαλάσσια πλάσματα., όπως χταπόδια, σουπιές, αργοναύτες, ψάρια αλλά και ανθρώπινες μορφές, όλα κατ΄ ευθείαν από τη Μυκηναϊκή εποχή αποκάλυψαν οι τοιχογραφίες που βρέθηκαν σε ένα οικόπεδο της σύγχρονης πόλης του Άργους. Ειδικά μάλιστα η αναπαράσταση των σκορπιών χαρακτηρίζεται ως μοναδική στις Αιγαιακές τοιχογραφίες.

Μέσα από χιλιάδες σπαράγματα προέκυψαν αυτές οι εικόνες, την οποίες ανασύνθεσαν η κυρία Ιφιγένεια Τουρναβίτου, επίκουρη καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και η δρ. Χαρίκλεια Μπρεκουλάκη, αρχαιολόγος-ερευνήτρια του Κέντρου Ελληνορωμαϊκών Αρχαιοτήτων του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών. Τις παρουσίασαν για πρώτη φορά στο συνέδριο για τις «Μυκηναϊκές τοιχογραφίες», που οργανώθηκε πριν από λίγες μέρες από την Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών (και συγκεκριμένα τον καθηγητή κ. Τζάκ Ντέιβις), από το Πανεπιστήμιο του Σινσινάτι (Σάρον Στόκερ) και το το ΚΕΡΑ.

Σε ένα μυκηναϊκό κτίριο του 14ου π.Χ. αιώνα, πιθανώς διώροφο στον τύπο του μεγάρου, ανήκαν οι συγκεκριμένες τοιχογραφίες μαρτυρώντας με την ύπαρξή τους, ότι δεν επρόκειτο απλώς για την κατοικία ενός ευκατάστατου ιδιώτη, αλλά ενός υψηλά ιστάμενου προσώπου στην ηγεμονική ιεραρχία της πόλης…
.
.
Η συνέχεια του κειμένου ΕΔΩ
.
.
.

.

.

Η ελληνική γλώσσα στην Κύπρο

.
.

της Μαριλένα Καρυολαίμου

.
Κοινωνιογλωσσική περιγραφή της κυπριακής κοινότητας

Η θέση της Ελληνικής στην Κύπρο δεν μπορεί να οριστεί με ακρίβεια, αν δεν οριστούν ταυτόχρονα οι γλωσσικές ποικιλίες με τις οποίες συμβιώνει ή βρίσκεται σε αντιπαράθεση. Θα πρέπει, λοιπόν, να αναφέρουμε, καταρχάς ότι η ελληνική μαζί με την τουρκική αναγνωρίζονται από το Σύνταγμα του 1960 ως επίσημες γλώσσες της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η τουρκική εξακολουθεί να εμφανίζεται σε ορισμένα επίσημα έγγραφα και εμβλήματα της κρατικής οντότητας (διαβατήρια, γραμματόσημα, χαρτονομίσματα), δεν χρησιμοποιείται όμως για σκοπούς επικοινωνίας παρά μόνο στην τουρκοκρατούμενη Κύπρο και από τους Τουρκοκύπριους που επέλεξαν να παραμείνουν στην ελεύθερη Κύπρο.

Οι Κύπριοι είναι φυσικοί ομιλητές μιας διαλεκτικής ποικιλίας ελληνικής, που χρησιμοποιείται κυρίως στον προφορικό λόγο και σε είδη γραπτού λόγου που κινούνται εκτός ή στο περιθώριο των γλωσσικών συμβάσεων -ποιητικός ή ελάσσων λογοτεχνικός λόγος, π.χ. εγχώρια θεατρική παραγωγή. Η κυπριακή διάλεκτος έχει υποστεί ποικίλες επιδράσεις από διάφορες γλώσσες όπως οι νεολατινικές, ενετική, μεσαιωνική γαλλική, καταλανική, αλλά και από την αραβική, την τουρκική και πιο πρόσφατα την αγγλική, γλώσσες με τις οποίες βρέθηκε σε επαφή στη διάρκεια της ιστορίας της. Παράλληλα με την κυπριακή και όταν οι περιστάσεις το απαιτούν (τυπικότητα της επικοινωνίας, παρουσία Ελλαδιτών), οι Κύπριοι ομιλητές κάνουν χρήση μιας επαρχιακής ποικιλίας νεοελληνικής που παρουσιάζει αρκετές ιδιοτυπίες σε σχέση με το ελλαδικό πρότυπο, επειδή επηρεάζεται από τη διάλεκτο σε όλα τα γλωσσικά επίπεδα, φωνητικό, σημασιολογικό, λεξιλογικό και μορφολογικό.

Η αγγλική γλώσσα χρησιμοποιούνταν μέχρι πρόσφατα στη νομοθεσία και εξακολουθεί να χρησιμοποιείται στην ιδιωτική τριτοβάθμια και εν μέρει δημόσια εκπαίδευση (Intercollege, CyprusCollege, Ξενοδοχειακή Σχολή, Ανώτερο Τεχνολογικό Ινστιτούτο κ.ά.). Συχνά παρεισφρέει στον διαλεκτικό λόγο με τη μορφή δάνειων λέξεων ή εναλλαγής κώδικα. Η παρουσία της σε συγκεκριμένους τομείς επικοινωνίας διαμορφώνει ένα ιδιάζον γλωσσικό πλαίσιο, αφού η χρήση της δεν αποτελεί πλέον μόνο ατομική επιλογή• κατοχυρώνεται κοινωνικά. Ο τριτογενής χαρακτήρας της κυπριακής οικονομίας ευνοεί, άλλωστε, την εξάπλωση της αγγλικής, πολύτιμου εργαλείου για τους τομείς του τουρισμού και των οικονομικών υπηρεσιών (Καρυολαίμου 1999β)…
.
.
Η συνέχεια του κειμένου ΕΔΩ
.
.
.