ΔΟΡΥ-ΣΑΡΙΣΣΑ-ΑΚΟΝΤΙΟ. ΤΑ ΑΓΑΠΗΜΕΝΑ ΟΠΛΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΜΑΧΗΤΩΝ

Ἕλληνες ὁπλῖτες ἀπὸ τὸ Μνημεῖο τῶν Νηρηίδων στὴν Ξάνθο, πρωτεύουσα τῆς Λυκίας.  390-380 π. Χ.
Ἕλληνες ὁπλῖτες ἀπὸ τὸ Μνημεῖο τῶν Νηρηίδων στὴν Ξάνθο, πρωτεύουσα τῆς Λυκίας. 390-380 π. Χ. Βρίσκεται στὸ Βρετανικὸ Μουσεῖο. 

Τὰ χρόνια πρὶν ἀπὸ τὸν Τρωικὸ πόλεμο, οἱ Μυκηναῖοι εἶχαν υἱοθετήσει τὸ μακρύ, ἰσχυρὸ δόρυ, τὸ ὀνομαζόμενο ἔγχος. Τὸ ὅπλο αὐτὸ ἀποτελοῦσε τὸ κατεξοχὴν ἀγχέμαχο ὅπλο ὅλων τῶν πολεμιστῶν, ἁπλῶν πεζῶν ἤ ἐποχούμενων ἀρχόντων. Χρησιμοποιήθηκε κατὰ κόρον καὶ στὶς συγκρούσεις τοῦ Τρωικοῦ πολέμου, γιὰ πολλὲς ἀπὸ τὶς ὁποῖες ὁ Ὅμηρος μᾶς ἄφησε ἐκπληκτικὲς περιγραφές, ἄν καὶ τότε πρέπει νὰ εἶχε ξεπεραστεῖ ὡς βασικὸ ὅπλο.

Στὴν ἀρχικὴ ἀναφορὰ του στὰ τμήματα τῶν δύο στρατῶν, ὁ Ὅμηρος χαρακτήριζε μόνο τοὺς Πελασγοὺς (συμμάχους τῶν Τρώων) ποὺ κατοικοῦσαν στὴν εὔφορη Λάρισα (νοτίως τῆς Τρωάδας, στὴν παραλία βόρεια τῆς Μυτιλήνης), ὡς «ἐγχεσιμώρους», δηλαδὴ μαχόμενους μὲ ἔγχη. Ἀπὸ αὐτὸ συνάγεται ὅτι οἱ ἄλλοι λαοὶ δὲν τὰ ἀξιοποιοῦσαν ὡς κύρια ὅπλα τους τὴν ἐποχὴ ἐκείνη.  Ὁ συνδυασμὸς τοῦ ὁπλισμένου μὲ ἔγχος πεζοῦ, ποὺ προστατευόταν ἀπὸ πυργόσχημη ἀσπίδα καὶ τασσόταν σὲ πυκνὴ διάταξη δίπλα σὲ ἄλλον συμπολεμιστὴ μὲ ὅμοιο ἐξοπλισμό, μᾶς παρέχει τὸν σχηματισμὸ τῆς μυκηναϊκῆς ἀλλὰ καὶ τῆς τρωικῆς φάλαγγας.

Λεπτομέρεια τοῦ Ἀγγείου Κίτζι (Olpe Chigi) Πρόκειται περὶ πρωτοκορινθιακοῦ, μελανόμορφου ἀγγείου (ὅλπη), ποὺ χρονολογείται γύρω στὰ 640-630 π. Χ. Βρέθηκε στὴν Ἐτρουρία. Οἱ πολεμιστὲς εἶναι ὁπλισμένοι μὲ ἀσπίδες, οἱ ὁποῖες εἶναι διακοσμημένες μὲ γοργόνειο, ταῦρο καὶ πουλί.
Λεπτομέρεια τοῦ Ἀγγείου Κίτζι (Olpe Chigi) Πρόκειται περὶ πρωτοκορινθιακοῦ, μελανόμορφου ἀγγείου (ὅλπη), ποὺ χρονολογείται γύρω στὰ 640-630 π. Χ. Βρέθηκε στὴν Ἐτρουρία. Οἱ πολεμιστὲς εἶναι ὁπλισμένοι μὲ ἀσπίδες, οἱ ὁποῖες εἶναι διακοσμημένες μὲ γοργόνειο, ταῦρο καὶ πουλί.

Ὁ ἴδιος ὁ Ὅμηρος ἀναφέρει φάλαγγες!  Στὶς ἐπικὲς συγκρούσεις γύρω ἀπὸ τὸ Ἴλιο ὅμως, ἀπὸ τὶς ὁλοζώντανες ὁμηρικὲς περιγραφὲς φαίνεται πὼς στὴν πραγματικότητα ἐκείνη τὴν ἐποχὴ ἐπικρατοῦσε ἕνας τύπος πιὸ ρευστὴς μάχης, ὁ ὁποῖος ἐπέτρεπε μεγαλύτερη εὐχέρεια κινήσεων καὶ μονομαχιῶν μεταξὺ τῶν ἡγετῶν τῶν δύο στρατῶν.

Σὲ ἀρκετὲς τέτοιες προσωπικὲς συγκρούσεις, οἱ ἀντίπαλοι παρουσιάζονται νὰ ἀρχίζουν τὴν μονομαχία ἐκτοξεύοντας τὰ δόρατά τους. Τὸ ὅτι ἐπρόκειτο γιὰ δόρατα καὶ ὄχι γιὰ ἁπλᾶ ἀκόντια φαίνεται κυρίως ἀπὸ τὴν διατρητικὴ τους ἰκανότητα, ποὺ ταιριάζει σὲ βαριᾶ ὅπλα (τὸ δόρυ τοῦ Ἕκτορα μπόρεσε νὰ διαπεράσῃ τὶς ἑπτὰ στρώσεις δέρματος τῆς ἀσπίδας τοῦ Αἵαντα). Μᾶλλον οἱ ἀρχηγοὶ ἔπαιρναν μαζὶ καὶ τὰ δύο ὅπλα, ἕνα ἀκόντιο γιὰ τὴν ἀρχὴ καὶ ἕνα δόρυ γιὰ τὴν συνέχεια, τὸ ὁποῖο ὅμως τὶς περισσότερες φορὲς τὸ χρησιμοποιοῦσαν σὰν ἀκόντιο, ἐκτοξεύοντάς το, πρὸς τὸν ἐχθρό.

Ὁλόκληρο τὸ κείμενο μπορεῖτε νὰ διαβάσετε στό: www.e-istoria.com

Αφήστε μια απάντηση