ΠΟΤΕ ΣΥΝΕΓΡΑΦΗΣΑΝ ΤΑ ΛΕΓΟΜΕΝΑ ΝΑΥΜΑΧΙΚΑ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

ΒΥΖΑΝΤΙΝΑΙ ΜΕΛΕΤΑΙ

ΙΙΙ

ΠΟΤΕ ΣΥΝΕΓΡΑΦΗΣΑΝ ΤΑ ΛΕΓΟΜΕΝΑ ΝΑΥΜΑΧΙΚΑ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

Στίλπωνος Π. Κυριακίδου

 

               Κατὰ τὴν ἐπιγραφὴν τὸ ἐπίγραμμα ἀναφέρεται εἰς τὰ «Ναυμαχικὰ συνταχθέντα παρὰ Βασιλείου πατρικίου καὶ παρακοιμωμένου», αὐτὴ δὲ αὕτη ἡ ἐπιγραφὴ ἔδωκεν ἀφορμὴν νὰ ἀποδοθῇ ἡ συγγραφὴ εἰς Βασίλειόν τινα πατρίκιον, τοῦ ὁποίου καὶ ἐπεχειρήθη ἡ ταύτισις πρὸς διάφορα ἱστορικὰ πρόσωπα. Ὁ [Γιάκομπς]  Jacobs ἤδη ἠθέλησε νὰ ταυτίσῃ τοῦτον πρὸς τὸν πρωτοσπαθάριον Βασίλειον, ὅστις περὶ τὸ 956 διέπραξε πολλὰ κατὰ τῶν Ἀράβων τῆς Ἰταλίας· ἐκτὸς δὲ τούτου σχετίζει αὐτὸν ἐν παρόδῳ καὶ πρὸς τὸν «ὕπαρχον Βασίλειον» τοῦ ἐπιγράμματος τῆς Παλατίνης Ἀνθολογίας (9,686), περὶ τοῦ ὁποίου ἐγράψαμεν ἐν τῇ προηγουμένῃ ἡμῶν πραγματείᾳ.

……….Περὶ τῆς γνησιότητος τοῦ συγγραφέως οὐδεμίαν ὑπόνοιαν ἐκφράζει. Τὴν γνώμην τοῦ Jacobs ἐπαναλαμβάνει καὶ ὁ Cougny, προσθέτων ὅτι ὑπὸ τὸ ὄνομα τῶν Καρχηδονίων δέον νὰ νοηθῶσιν οἱ Ἄραβες τῆς Βορείου Ἀφρικῆς. Ὁ K.K.Mϋller παρατηρεῖ ὅτι κακῶς ἐπεκράτησε νὰ ταυτίζεται ὁ Βασίλειος τῆς ἐπιγραφῆς τῶν Ναυμαχικῶν πρὸς τὸν Βασίλειον πατρίκιον τὸν Πετεινόν, πολὺ δὲ ὀρθότερον θὰ ἦτο ἄν ὁ συγγραφεὺς ἐταυτίζετο πρὸς τὸν Βασίλειον, τὸν υἱὸν τοῦ Ρωμανοῦ τοῦ Β΄, ἤτοι τὸν κατόπιν Βασίλειον τὸν Β΄τὸν Βουλγαροκτόνον, ὅστις εἶχεν ἤδη στεφθῇ, βασιλεύοντος τοῦ πατρὸς του. Παρατηρεῖ ὅμως ὅτι ἐν τῷ προοιμίῳ ὁ συγγραφεὺς ἀπευθύνεται πρὸς μέγαν ἀξιωματοῦχον καὶ ἰσχυρὸν ἄνδρα, τὸν ὁποῖον καλεῖ θεράποντα καὶ ὑπηρέτην τοῦ βασιλέως. Ὅθεν συμπεραίνει ὅτι πρέπει νὰ δεχθῶμεν ὅτι ὁ ἀνὴρ οὗτος εἶναι ὁ πατρίκιος Βασίλειος, ὑπὸ τὸν ὁποῖον ἐνικήθησαν οἱ Ἄραβες καὶ ἐσχεδιάσθη ἡ ἐκστρατεία πρὸς κατάκτησιν τῆς Κρήτης. Κατὰ ταῦτα ἡ πραγματεία ἀφιεροῦται εἰς αὐτόν, δὲν συνεγράφη ὑπ’ αὐτοῦ, ἐκ δὲ τῆς ἀφιερώσεως κατόπιν, ἴσως ἐκ παλαιογραφικῆς ἀβλεψίας, ἀπεδόθη εἰς αὐτὸν ἡ συγγραφή.

……….Ὅθεν ἡ πραγματεία δέον νὰ θεωρηθῇ ἀνώνυμος. Τὶς ὅμως οὗτος ὁ Βασίλειος πατρίκιος δὲν λέγει ὁ Mϋller. Ὁ Krumbacher κατόπιν ἐπανῆλθεν εἰς τὴν γνώμην ὅτι ὁ εἰς ὅν ἀφιεροῦται τὸ βιβλίον καὶ τὸ ἐπίγραμμα εἶναι ὁ ἐκ τῆς ἱστορίας τοῦ Κωνσταντίνου τοῦ Πορφυρογέννητου γνωστὸς Βασίλειος ὁ Πετεινός, δεχόμενος κατὰ τὰ ἄλλα, ὡς καὶ ὁ Mϋller, ὅτι ἐκ τῆς ἀφιερώσεως κακῶς ἀπεδόθη εἰς αὐτὸν καὶ ἡ συγγραφή. Ὁ Vάri τέλος παραπέμπων εἰς τὴν γνώμην τοῦ Jacobs περὶ Βασιλείου πρωτοσπαθαρίου καὶ ἀποδίδων τὴν συγκρότησιν τῆς συλλογῆς τῶν ἐν τῷ Ἀμβροσιανῷ κώδικι τακτικῶν συγγραφῶν εἰς τὸν Βασίλειον πατρίκιον φαίνεται ἀποδεχόμενος τὴν γνώμην τοῦ Jacobs.

……….Οὐδεμία τῶν ἀνωτέρω γνωμῶν περὶ ταυτίσεως τοῦ Βασιλείου τῆς ἐπιγραφῆς, ἀνταποκρίνεται εἰς τὰ πράγματα.

Ὁλόκληρο τὸ κείμενο μπορεῖτε νὰ διαβάσετε στό: www.e-istoria.com

Οἱ εἰκόνες προέρχονται ἀπὸ τὸ ψηφιοποιημένο «Χρονικό τοῦ Ἰωάννη Σκυλίτζη» τῆς Ἐθνικῆς Βιβλιοθήκης τῆς Ἱσπανίας.

Αφήστε μια απάντηση