.

Δημ. Β. Οἰκονομίδου, Τακτικοῦ καθηγητοῦ τῆς Λαογραφίας.

 Περιεχόμενα: Α’ΑΚΡΙΤΑΙ-Β’ΑΚΡΙΤΙΚΑ ΑΣΜΑΤΑ-Γ’ΑΚΡΙΤΙΚΟΝ ΕΠΟΣ.

 Α΄ ΑΚΡΙΤΑΙ

.

……….Ἀπό τοῦ αὐτοκράτορος Ἡρακλείου (7^ος αἰ.), ἐγκαταλείφθη ἡ ἀπό τῆς ρωμαϊκῆς παρακμῆς χρονολογουμένη σύνθεσις τοῦ στρατεύματος ἐκ μόνον μισθοφόρων. Ἐφεξῆς ὁ στρατὸς συνεκροτεῖτο κατὰ βάσιν ἐξ ἐγχωρίων στοιχείων, κυρίως ἀπό ἀγρότας. Ἡ χώρα διῃρέθη εἰς  θ έ μ α τ α, ἤτοι στρατιωτικὰς ἐπαρχίας, ἐπί κεφαλῆς τῶν ὁποίων ἐτέθησαν στρατηγοί. Ἐν ταῖς ἐπαρχίαις αὐταῖς, παρεχωροῦντο ὑπό τοῦ Κράτους «τόποι στρατείας» ἤ «στρατιωτόπια», δηλονότι ἀγροκτήματα εἰς τοὺς ὑποχρέους πρὸς στράτευσιν, οἴτινες ἀνελάμβανον νὰ ἐκγυμνάζωνται στρατιωτικῶς καὶ νὰ διατηροῦν τὰ ὅπλα καὶ τοὺς ἵππους των. «Ὁ θεσμός, ἀληθῶς μεγαλοφυὴς ἐπινόησις, συνδυάζει τὸν ἐλεύθερον ἀγρότην μὲ τὴν γῆν…..καὶ τὸ αἴσθημα ἀφοσιώσεως πρὸς τὴν Αὐτοκρατορίαν…. Ἀπό ἁπλοὺς χωρικούς, ἀκαθορίστου πολλάκις ἐθνικότητος, ἀβεβαίας πίστεως καὶ ἐπισφαλοῦς ἀφοσιώσεως, ὤθησεν ὁ θεσμός, χάρις εἰς τὴν διανομὴν ἐλευθέρου κτήματος, πρὸς τὴν καλλιέργειαν ἐθνικοῦ φρονήματος καὶ τὴν ἀνάγκην συνεχοῦς ἀσκήσεως». Συνέχεια ανάγνωσης ΑΚΡΙΤΑΙ – ΑΚΡΙΤΙΚΑ ΑΣΜΑΤΑ – ΑΚΡΙΤΙΚΟΝ ΕΠΟΣ →

.

Γνωριμίες νέων στὸν Πόντο — σχέσεις—ἐκδηλώσεις – προξενειὲς καὶ συνεννοήσεις

……….Σ’ ὅλες τὶς μεγάλες γιορτὲς—Χριστούγεννα, Πρωτοχρονιᾶ και προπάντων τὴν Ἀνάσταση —καθώς καὶ στὶς ὀνομαστικὲς γιορτές, οἱ νέοι, οἱ ὑποψήφιοι γαμπροί, ἔκαναν ἐπισκέψεις. Ἐπικρατοῦσε τότε ἡ συνήθεια, τὰ κορίτσια ποὺ ἦταν γιὰ παντρειά, νὰ κερνοῦν τοὺς ἐπισκέπτες. Ἔτσι δινόταν εὐκαιρία νὰ ἰδοῦν οἱ νέοι τὶς νέες, ποὺ παρουσιαζόντανε συνήθως «μετὰ φόβου Θεοῦ», συμμαζευμένες, χαμηλοβλεποῦσες, ἀμίλητες. Συνέχεια ανάγνωσης ΓΝΩΡΙΜΙΕΣ ΝΕΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ—ΣΧΕΣΕΙΣ—ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ-ΠΡΟΞΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΝΝΟΗΣΕΙΣ →

Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΩΝ ΒΡΕΦΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ

(ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΩΝ ΚΟΤΥΩΡΩΝ*)

ΤΡΟΦΗ

Κύρια τροφή των παιδιών, για τον πρώτο χρόνο τουλάχιστον, ήτανε το γάλα τής μάννας τους. Αν ήταν αρκετό και δεν υπήρχε άλλο κώλυμα, μπορούσε το παιδί να θηλάζει—να βυζάν’—και ως δυό, σπανίως ως τριών και σπανιότατα ως πέντε ετών. Αν δεν ήταν αρκετό το βάζανε να θηλάσει—δωρεάν πάντα —άλλες γυναίκες, συγγενές, φίλες, ή γειτόνισσες που είχαν άφθονο γάλα. Συνέχεια ανάγνωσης Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΩΝ ΒΡΕΦΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ →

.

Ο ΑΡΧΑΙΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΥΡΡΥΧΕΙΟΣ

.

*Πυρρίχη (η). Χορευτικό αγώνισμα με στρατιωτικό χαρακτήρα. Ήταν ένοπλος (ενόπλιος) χορός, γνωστός με το όνομα πυρρίχιος και αποτελούσε ένα είδος ενόπλιου πολεμικού χορού. Χορευόταν από παιδιά, έφηβους και άνδρες, αλλά και από γυναίκες (βλ. πιο κάτω). Συνέχεια ανάγνωσης Ο ΑΡΧΑΙΟΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΥΡΡΥΧΕΙΟΣ →

.

ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΠΟΝΤΙΑΚΩΝ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ*

.

Η διατροφή στον Πόντο αποτελούσε σταθερό παράγοντα υγείας και ευεξίας του Ελληνισμού. Η αγνότητα των υλικών διατροφής, σε συνδυασμό με το ιδανικό κλίμα και την απουσία άγχους, προσέδιδαν ποιότητα και μακροζωία στους κατοίκους. Τα εύγευστα δημητριακά, λαχανικά, γαλακτοκομικά, κρεατικά, ψαρικά, το κρυστάλλινο νερό και το καθαρό φυσικό περιβάλλον ήταν θετικοί δείκτες ισορροπημένης διατροφής. Τα παραδοσιακά ποντιακά φαγητά ανέκαθεν κατείχαν ποιοτική και διαιτιτηκή θέση. Το 60% των κατοίκων του Πόντου ασχολούνταν με την γεωργία. Τη μεγαλύτερη παραγωγή στα δημητριακά είχε η σίκαλη και το καλαμπόκι. Το παλιότερο σιτάρι (το μονόκοκο) πρωτοκαλιεργήθηκε και στον Πόντο η Τραπεζούντα είχε επάρκεια και έκανε εξαγωγές. Συνέχεια ανάγνωσης ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΠΟΝΤΙΑΚΩΝ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ →

..

Γλώσσες και εθνικές ομάδες τής Μακεδονίας στο έργο τής Π. Σ. Δέλτα

 .

Αλεξάνδρα Ιωαννίδου

 .

……….Τα παιδικά κατεξοχήν βιβλία της Πηνελόπης Δέλτα με ιστορικό περιεχόμενο ή έστω αναφορές, δηλαδή τα «Για την πατρίδα» (1909), «Τον καιρό του Βουλγαροκτόνου» (1911), «Ο Μάγκας» (1935- με αρκετές ιστορικές διηγήσεις) και «Στα μυστικά του Βάλτου» (1937), θα μπορούσαν να θεωρηθούν ένα είδος θεματικής ενότητας στο σύνολο του έργου της συγγραφέας. Κεντρικό συνδετικό στοιχείο της τετραλογίας που οδηγεί σε ένα τέτοιου είδους συμπέρασμα αποτελεί η εμμονή στην Μακεδονία ως τόπο εξέλιξης των ιστορικών γεγονότων που περιγράφονται. Συνέχεια ανάγνωσης ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΕΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ Π. Σ. ΔΕΛΤΑ →