,

.;

Ὁ Ἑλληνισµός ἄνευ πρωτογενοὺς ἐξουσίας – Δύο Ἱστορικά παράλληλα: Ρωµαιοκρατία καὶ Τουρκοκρατία

,

.Διονύσιος Α. Ζακυθηνὸς

Πηγὴ: “Μεταβυζαντινὰ καὶ Νέα Ἑλληνικά”, Ἀθῆναι 1978

.

Kατὰ τὴν µακρᾶν διαδροµὴν τῆς Ἑλληνικῆς Ἱστορίας, ὑπάρχουν τρεῖς µείζονες περίοδοι, κατὰ τᾶς ὁποῖας τὸ Ἑλληνικόν Ἔθνος δὲν ἦτο συγκεκροτηµένον εἰς ἕν ἤ πλείονα ἀνεξάρτητα ἤ αὐτόνοµα κράτη: ἡ Ῥωµαιοκρατία, ἡ Φραγκοκρατία καὶ ἡ Τουρκοκρατία.

(…) Μεγαλυτέραν ἑνότητα καὶ σαφήνειαν, παρουσιάζουν αἱ δύο ἄλλαι παράλληλοι περίοδοι, ἡ Ῥωµαιοκρατία καὶ ἡ Τουρκοκρατία. Ἡ Ῥωµαιοκρατία ὑπῆρξε τὸ ἀποτέλεσµα τῆς σταδιακῆς ἡγεµονικῆς ἐπεκτάσεως τῆς Ῥώµης πρὸς ἀνατολᾶς: ἀρχικῶς πρὸς τὴν χερσόνησον τοὺ Αἴµου, ἀκολούθως δὲ πρὸς ὅλας τᾶς χώρας καὶ τᾶς νήσους τᾶς βρεχοµένας ὑπό τῆς ἀνατολικῆς Μεσογείου καὶ τῶν µετ’ αὐτῆς συνδεοµένων θαλασσῶν, τοῦ Εὐξείνου Πόντου καὶ τῆς Ἐρυθρᾶς Θαλάσσης.

(…) Ἀντιστοίχως, ἀλλά κατ’ ἀντίστροφον φορὰν, ἀπηρτίσθη ὁ γεωγραφικὸς χώρος τῆς Ὀθωµανικῆς Αὐτοκρατορίας. Τὸ ἄσηµον Τουρκικὸν φύλον, οἱ µετέπειτα Ὁσµανλίδαι, ἐντοπίζεται τὸ πρῶτον εἰς τὴν Βιθυνίαν κατὰ τᾶς τελευταῖας δεκαετίας τοῦ δεκάτου τρίτου αἰῶνος· ἀνέρχεται εἰς τὴν ἐπίσηµον σκηνὴν τῆς Ἱστορίας κατὰ τὴν µάχην τοῦ Βαφέως, παρὰ τὴν Νικοµήδειαν, τὴν 27 Ἰουλίου 1301, ὅπου ἡττῶνται τὰ Βυζαντινὰ στρατεύµατα. Ἀπό τῆς στιγµῆς ταύτης χρονολογεῖται ἡ ραγδαῖα ἄνοδος τῆς Τουρκικῆς δυνάµεως, ἡ ὁποῖα θὰ καταλήξῃ εἰς τὴν θεµελίωσιν τῆς Ὀθωµανικῆς Αὐτοκρατορίας.

(…) Κατὰ τὸν τρόπον τοῦτον, ἰδρύονται διὰ κατακτήσεως, δύο αὐτοκρατορίαι, ἡ Ῥωµαϊκὴ καὶ ἡ Ὀθωµανική, ἀπέχουσαι χρονικῶς ἡ µία ἀπό τὴν ἄλλην περὶ τοὺς δέκα πέντε αἰῶνας. Γεωγραφικῶς ἀµφότεραι, καλύπτουν εἰς τὰ καίρια σηµεῖα του, τὸν αὐτόν περίπου χῶρον, ὁ ὁποῖος κατανέµεται εἰς τᾶς τρεῖς ἡπείρους, τὴν Εὐρώπην, τὴν Ἀσίαν καὶ τὴν Ἀφρικήν,  περιβάλλει δὲ ὡς λίµνην τὴν ἀνατολικήν Μεσόγειον.

(…) Ἀµφότεραι αἱ αὐτοκρατορίαι εἶναι δευτερογενεῖς, διότι προῆλθον ἐκ τῆς σταδιακῆς κατακτήσεως προϋπαρξάντων µεγάλων κρατῶν, τὰ ὁποῖα εἶχον φθάσει εἰς προκεχωρηµένην κατάστασιν πολιτικῆς καὶ κοινωνικῆς ἀποσυνθέσεως·  ἡ µὲν Ῥωµαϊκὴ ἐκ τῆς διασπάσεως τοῦ κράτους τοῦ Ἀλεξάνδρου καὶ τῆς ἐν συνεχεία παρακµᾶς τῶν Ἑλληνιστικῶν βασιλείων, ἡ δὲ Ὀθωµανική, ἐκ τῆς παρακµής καὶ τῆς διασπάσεως τῆς Βυζαντινῆς Αὐτοκρατορίας καὶ τῶν βυζαντινογενῶν κρατῶν τῆς χερσονήσου τοῦ Αἴµου, τοπικῶς δὲ,  ἐκ τοῦ διαµελισµοῦ τοῦ ἐν Ἀσία κράτους τῶν Σελτζουκιδῶν Τούρκων. Ἀµφότεραι, ἦσαν κράτη πολυεθνικὰ….

Διαβᾶστε ὁλόκληρο τὸ ἄρθρο στὸ : www.e-istoria.com