ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ-26 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ

Ο πλωτάρχης Μπλέσσας στην γέφυρα του ΑΤ ΟΛΓΑ. Πηγή Ναυτικό Μουσείο.
26 Σεπτεμβρίου

1371.—Στὴν μάχη τοῦ Ἔβρου τὰ χριστιανικὰ στρατεύματα ἡττῶνται ἀπό τούς τούρκους καὶ ἔτσι σφραγίζεται η κατάκτηση τῆς Θρᾲκης. Οἱ δυναστικές ἔριδες τοῦ 14ου αἰῶνα ποὺ συγκλόνισαν τὴν Ῥωμανία, εἴχαν ἄμεσο ἀντίκτυπο στὴν Θρᾲκη (πεδίο μαχῶν τῶν ἀντιμαχόμενων δυνάμεων), προετοιμάζοντας τὸ ἔδαφος γιὰ τὴν κατάκτησή της ἀπό τοὺς ὀθωμανούς. Ἡ κατάκτηση τῆς Τζύμης το 1352 καὶ τῆς Καλλιπόλεως το 1354 ἀπό τὸν ὀθωμανὸ γαμπρὸ τοῦ Καντακουζηνοῦ, ἑδραίωσε τὴν παρουσία τοῦ νέου κατακτητὴ στὴν περιοχὴ τῆς Θρᾲκης, καθιστώντας τὸν κίνδυνο τῆς τουρκικῆς ἐπεκτάσεως ἀπειλητικότερο. Μὲ τὴν μάχη τοῦ Ἔβρου τὸ 1371, σφραγίστηκε ἡ κατάκτηση τῆς Θρᾲκης, ἡ ὁποία ὁλοκληρώθηκε τὸ 1375, ἀνοίγοντας νέα σελίδα στὴν ἱστορία της. Ἔτσι ξεκίνησε ἡ περίοδος τῆς τουρκοκρατίας, ποὺ ἦταν γιὰ τὴν Θρᾲκη περισσότερο ὁδυνηρή καὶ δυσβάστακτη ἀπὸ ὁποιαδήποτε ἄλλη ἑλληνικὴ περιοχή. Οἱ ὀθωμανοί προέβησαν ἐξ ἀρχῆς σὲ ἕνα ὀργανωμένο πρόγραμμα ἐκτουρκισμοῦ τῆς περιοχῆς, τόσο μὲ διωγμοὺς καὶ βίαιους ἐξισλαμισμοὺς τῶν χριστιανικῶν πληθυσμῶν, ὅσο καὶ μὲ ἐποικισμούς, μεταφέροντας τουρκικοὺς πληθυσμοὺς ἀπὸ τὰ βάθη τῆς Ἀνατολίας, οἱ ὁποῖοι διαμόρφωσαν ἐντελῶς νέα δημογραφικὰ δεδομένα. Μεταξὺ τῶν πληθυσμῶν ποὺ ἐξισλαμίστηκαν ἦταν καὶ οἱ Πομᾶκοι, γεγονὸς ποὺ συνέβη μέσα στὸν 17ο αἰῶνα.

1396.—(24-26/9) Ὁ ἑνωμένος χριστιανικὸς στρατὸς ὑπὸ τὸν βασιλέα τῶν Μαγιάρων Σιγισμόνδο, ἡττάται ἀπὸ τοὺς τούρκους στὴν μάχη τῆς Νικοπόλεως.  Ἡ Νικόπολη ἦταν τὸ ἰσχυρότερο σημεῖο στηρίξεως τῶν τούρκων στὸν Δούναβη. Κτισμένη δίπλα του, ἐπάνω σὲ λόφο, περιφρουρεῖτο ἀπό δύο σειρές τρομερῶν τειχῶν.  Ὅταν μετὰ τὴν κατάκτηση τῆς Θρᾲκης ἄνοιξε ὁ δρόμος γιὰ τὴν Δύση, ὁ συνασπισμένος χριστιανικὸς στρατὸς προσπάθησε νὰ ἀνακόψῃ τὴν ὀθωμανικὴ εἰσβολὴ στὴν μάχη τῆς Νικοπόλεως. Ἀνεπιτυχῶς ὅμως, διότι ὁ Σουλτάνος Βαγιαζήτ κατατρόπωσε κατόπιν λυσσώδους ἀγῶνος τὸν ἀποτελούμενο ἀπό 100.000 ἄνδρες ἑνωμένο χριστιανικὸ στρατὸ ὑπό τὸν βασιλέα τῆς Μαγιάρων Σιγισμόνδο. Ἡ σημερινὴ Οὑγγαρία, ἦταν ἡ χώρα ποὺ ἀπειλεῖτο περισσότερο καὶ γι’ αὐτὸ ὁ βασιλέας της πρωτοστατοῦσε στὴν ὀργάνωση τῆς Σταυροφορίας. Δίπλα του πολέμησαν ὁ δούκας τῆς Βουργουνδίας, ὁ στρατάρχης Μπουσικῶ καὶ ἄλλοι. Σωροὶ πτωμάτων κάλυψαν τὸ πεδίο τῆς φονικῆς αὐτῆς μάχης, οἱ δὲ χρονογράφοι τῆς ἐποχῆς ἀνεβάζουν τὶς ἀπώλειες τῶν τούρκων σὲ 60.000 νεκρούς. Ἀπό τοὺς χριστιανοὺς ἐλάχιστοι διασώθηκαν. Τρεῖς χιλιάδες περίπου αἰχμάλωτοι,  σφαγιάστηκαν μπροστὰ στὸν Βαγιαζήτ, ἐνῷ πολλοὶ  ἄλλοι ἐξοντώθηκαν στὴν προσπάθειά τους νὰ διαφύγουν. Ἡ ἧττα τῶν Χριστιανῶν στὴν Νικόπολη ἀναπτέρωσε τὸ ἠθικὸ τῶν ὀθωμανῶν γιὰ νὰ συνεχίσουν μὲ περισσότερη ἔνταση τὴν πολιορκία τῆς Κωνσταντινουπόλεως· μέχρι τὸ 1430 ὁλοκλήρωσαν τὴν κατάκτηση τῆς Ἠπείρου καὶ τῆς Μακεδονίας, συνεχίζοντας  τὶς ἐπιχειρήσεις τους βορειότερα πρὸς τὴν Οὑγγαρία καὶ τὴν Τρανσυλβανία στὴν κεντρικὴ Εὐρώπη. Σαρανταοκτὼ χρόνια ἀργότερα, οἱ Δυτικοί θὰ ὑποστοῦν ἀκόμη μία συντριπτικὴ ἧττα ἀπό τοὺς ὀθωμανούς τοὺ Μουρὰτ Β΄ στὴν Βάρνα.

1570.—(26 ή 27) Στα πλαίσια τής εκστρατείας για την κατάληψη τής Κύπρου, οι οθωμανοί αρχίζουν τον βομβαρδισμό των καραβιών τού λιμανιού τής Αμμοχώστου, καθώς και τής ακροπόλεως, ο οποίος συνεχίζεται επί μήνες, αλλά χωρίς σοβαρές ζημίες.

1571.—(Ναυμαχία τής Ναυπάκτου). Καταπλέει στην Κέρκυρα ο στόλος τής Ιερής Αντιτουρκικής Συμμαχίας. Η επεκτατική διάθεση τής οθωμανικής απειλής γιά την Ευρώπη ήταν τέτοια, που δεν στάθηκε μόνο στις χερσαίες κατακτήσεις στην χερσόνησο τού Αίμου, αλλά προχώρησε και στην θάλασσα. Το μεγαλύτερο πλήγμα, κυρίως γιά τους Ενετούς, ήρθε τον Αύγουστο τού 1570 με την υποταγή τής Κύπρου και την απώλεια ολόκληρης τής Ανατολικής Μεσογείου. Η ανάγκη ανασχέσεως αυτής τής απειλής, δημιούργησε την Ιερή Αντιτουρκική Συμμαχία (Sacra Liga Antiturca), ο στόλος τής οποίας  αρχικά κατέπλευσε στην Κέρκυρα, μεταστάθμευσε στην Ηγουμενίτσα, από όπου και απέπλευσε προς νότο στις 3 Οκτωβρίου· παραπλέοντας την ηπειρωτική ακτή και φτάνοντας στις Εχινάδες νήσους τού Κόλπου τής Ναυπάκτου, ήλθε σε οπτική επαφή με τον οθωμανικό στόλο. Στον συμμαχικό στόλο επέβαιναν και οκτώ χιλιάδες Έλληνες στρατιώτες, πολλοί από τους οποίους ανέλαβαν χρέη κυβερνητών στα πλοία τής Βενετίας. Σε εκθέσεις τής εποχής, αναφέρονται τα ονόματα των : Πιτζαμάνου Α., Καλλέγκα Α., Βομβίκου Φ., Καλαφάτου Δ., Μοδίνου, Σιγούρου, Καλλέργη Α., Κουδοκάλη Χ., Χαλκιόπουλου Σ., Μπούα Π., (φονευθείς κατά την ναυμαχία),Τζιμάρα Α., Κουτούβαλη Α., και εξαίρεται η ανδρεία, η ναυτική εμπειρία και η προσήλωση στο καθήκον των Ελλήνων αυτών, όπως και η συμβολή τους στην ναυμαχία τής Ναυπάκτου.

1605.—Μεταξύ Ρόδου και Καρπάθου, Φλωρεντινοί κουρσάροι αρπάζουν δύο οθωμανικά πλοία, έμφορτα εμπορευμάτων, τα οποία ανήκαν στον πασά τού Καΐρου. Κατά την σύγκρουση οι Δυτικοί υπέστησαν αρκετές ζημιές, αλλά κατάφεραν να αιχμαλωτίσουν 150 τούρκους τους οποίους σκλάβωσαν. Τις τελευταίες αυτές μέρες, συνολικά, κατάφεραν να αρπάξουν 7 πλοία διαφόρων τύπων, να απελευθερώσουν 100 χριστιανούς και να φονεύσουν περίπου 500 τούρκους.

1687.—Ο Ενετός αρχιστράτηγος Φραγκίσκος Μοροζίνι πολιορκεί την Αθήνα και την κυριεύει. Γύρω στα μεσάνυχτα τής 25ης προς την 26η Σεπτεμβρίου, ενετική βόμβα που έπληξε τον Παρθενώνα (ο οποίος χρησίμευε ως τουρκική πυριτιδαποθήκη), ανατίναξε και κατέστρεψε μεγάλο του μέρος. Στις 25/9 το πρώτο πλήγμα δέχτηκαν τα Προπύλαια και στις 26 προς 27/9, ο Παρθενώνας. Μετά από λίγες μέρες άρχισε η λεηλασία των πολιτιστικών θησαυρών τής Ακροπόλεως. Η ενετική κατοχή είχε διάρκεια γύρω στους τέσσερεις μήνες.

1815.—Υπογράφηκε μεταξύ των ηγεμόνων Ρωσίας, Αυστρίας, και Πρωσίας, η περίφημη Συνθήκη των Παρισίων, γνωστή και ως ‘’Ιερά Συμμαχία’. Πρόκειται γιά το απαύγασμα τού μίσους των «δυνατών» προς τους αδυνάτους, αλλά και την ακμή τού Μεσαίωνα τής Ευρώπης.

1821.—Οι Σπετσιώτες ανακηρύσσουν Ναύαρχο των Σπετσών και πληρεξούσιο στην Εθνοσυνέλευση τού Άστρους, τον Γεώργιο Πάνου. Ο  Γεώργιος  Πάνου (1770 -1863) ήταν καραβοκύρης από τις Σπέτσες και θερμός υποστηρικτής τής Ελληνικής Επαναστάσεως. Είχε διοριστεί από την Πύλη διοικητής στις Σπέτσες, αυτό όμως δεν τον εμπόδισε να μυηθεί από τον πατριάρχη Γρηγόριο Ε΄ στην Φιλική Εταιρεία, να αποδεχτεί τους σκοπούς της και να αναλάβει υπεύθυνο αγώνα γιά την ελευθερία. Όταν ξέσπασε η Επανάσταση τού 1821, ο Πάνου σήκωσε την ελληνική σημαία στο πλοίο του “Σόλων”, (ακρόπρωρο τού οποίου βρίσκεται σήμερα στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο και είναι έργο τού αυτοδίδακτου ξυλογλύπτη Πέτρου Κόσσου)· πήρε μέρος με αρκετούς Σπετσιώτες στην πολιορκία τής Μονεμβασίας και τού Ναυπλίου.

.—Παραδίδεται στους Έλληνες η τουρκική φρουρά τής Μεγάλης Τάπιας τής Τριπολιτσάς (Τριπόλεως).

.—«Μάχη Πλαταιῶν καὶ νίκη Ἑλλήνων, ὧν ἐστρατήγησεν ὁ Ἀγγελῆς Νικολάου Γωβγίνος κατὰ τούρκων Χαλκίδος.» Οι Έλληνες υπό τον Αγγελή Γοβγίναν, επιτίθενται εναντίον των τούρκων στις Πλαταιές Χαλκίδος και τους νικούν. Όμως παρά την νίκη, η επανάσταση στην Εύβοια κινδύνευε να κατασταλεί. Τελικά οι τούρκοι κατέπνιξαν κάθε μορφή εξεγέρσεως με μεγάλη βιαιότητα, το αποτέλεσμα τής οποίας ήταν η δραματική μείωση τού πληθυσμού τής νήσου. Την Άνοιξη μάλιστα τού επόμενου έτους, ο οπλαρχηγός Γωβγίνος δολοφονήθηκε από τους τούρκους σε ενέδρα. Έτσι η Χαλκίδα αλλά και όλη η Εύβοια παρέμεινε στα χέρια των τούρκων, ακόμα και μετά την άφιξη τού Καποδίστρια.

1826.—Ο Ελληνικός στόλος ναυμάχησε έξω τής Μυτιλήνης τον τουρκικό στόλο. Στην ναυμαχία κανείς δεν νίκησε. «Ναυμαχία ἔξω τῆς Μυτιλήνης ἀμφίρροπος, ἐν ᾗ ἀρχηγοὶ τῶν Ἑλλήνων ἦσαν οἱ Μιαούλης, Κολανδροῦτσος, Σαχτούρης, τῶν τούρκων δὲ ὁ Καπετὰν Ταχὴρ πασᾶς.»

.—Οι τούρκοι καθαιρούν και εξορίζουν στην Καισάρεια τον Οικουμενικό Πατριάρχη Χρύσανθο.

1828.—Μετά το Νιόκαστρο, στις 24 τού μήνα, οι τούρκοι παραδίνουν και την Κορώνη στους Γάλλους τού στρατηγού Maison.

1831.—Οι τρείς Μεγάλες Δυνάμεις, Αγγλία, Γαλλία και Ρωσία, αναγνωρίζουν ότι το Πρωτόκολλο τής 3ης Φεβρουαρίου 1830 το οποίο αφορούσε την ανεξαρτησία τής Ελλάδος, έγινε επί τη βάσει εσφαλμένου χάρτη. Μεταξύ άλλων, μάς διαβεβαιώνουν ότι μέσω των πρεσβευτών τους στην Κωνσταντινούπολη, θα προτρέψουν την Υψηλή Πύλη να επανέλθει στην προηγούμενη οροθετική γραμμή, Βόλου – Άρτας, η οποία είχε προταθεί με το Πρωτόκολλο τής 22ας Μαρτίου 1829.

1835.—Ο Γρηγόριος ΣΤ΄, κατά κόσμον Γεώργιος Φουρτουνιάδης, εκλέγεται νέος Οικουμενικός Πατριάρχης. Επαύθη από τον Σουλτάνο Αμπντούλ Μετζίτ Α΄ στις 20 Φεβρουαρίου 1840 και επανεξελέγη 27 έτη αργότερα, μετά την παραίτηση τού Πατριάρχη Σωφρόνιου, στις 10 Φεβρουαρίου 1867.

1898.—Σαν σήμερα συντάχθηκε συμβολαιογραφική πράξη εξαγοράς τού Αθαμανίου και Κάτω Αθαμανίου στην Ήπειρο, μεταξύ των Αθαμανιωτών και τού μεγαλοτσιφλικά Καραπάνου. Το τίμημα τής εξαγοράς από τους αγρότες ήταν εξήντα τρείς χιλιάδες οκτακόσιες εβδομήντα εννέα δραχμές (63.879) συν 6% ετήσιος τόκος, και πληρωτέο σε 33 χρόνια και 8 μήνες. Ειδικά την περίοδο Τρικούπη, είχε δημιουργηθεί ένα ισχυρό κοινωνικό στρώμα Ελλήνων γαιοκτημόνων με επιρροή στα κόμματα και τις πολιτικές εξελίξεις. Η επιτυχής εκλογική δραστηριότητα των γαιοκτημόνων που ενεπλάκησαν στην πολιτική ζωή τής Ελλάδος, όπως τού βουλευτή Κωνσταντίνου Καραπάνου, οφείλεται και στις σχέσεις εξαρτήσεως και πολιτικοοικονομικής πατρωνίας που επέβαλλαν στους κολίγους των τσιφλικιών τους. Ο τσιφλικάς Καραπάνος διετέλεσε και υπουργός σε διάφορες κυβερνήσεις.

1901.—Αρχίζει η εμποροπανήγυρη τής Λάρισας, την οποία επισκέπτονται και πολλοί επίσημοι.

1903.—Το δράμα τού Ελληνισμού τής Μακεδονίας στην κορύφωσή του. Ενδεκαμελής συμμορία κομιτατζήδων υπό την αρχηγία τού αρχικομιτατζή Ράδεφ, εισέβαλε στο χωριό Λάκκος (Ν. Σερρών, εγκαταλελειμμένο πλέον) και δολοφόνησε σε ενέδρα τούς Πρόκριτους Ιάκωβο και Νικόλαο Δίγκο. Στην συνέχεια πυρπόλησε την κατοικία τού πρώτου. Ο τουρκικός στρατός κατέφθασε αμέσως μόλις ειδοποιήθηκε και συνεπλάκη μαζί τους. Μετά από επτάωρη συμπλοκή τραυματίστηκε και ο Κωνσταντίνος Γεράκης από την οικογένεια τού Ιάκωβου αλλά και ο επικεφαλής τούρκος αξιωματικός. Ταυτόχρονα με τον τουρκικό στρατό, έφθασε και ο Πρόξενος των Σερρών Ίων Δραγούμης, όπου με την παρουσία του απέτρεψε την λεηλασία και καταστροφή τού χωριού από το τουρκικό απόσπασμα (πληροφορία Σάκης Αραμπατζής).

.—Γεννιέται ο πρώτος, ιστορικά, Ποντιακής καταγωγής στρατηγός τού σύγχρονου Ελληνικού Στρατού, Ιωάννης Αβραάμ Κυφωνίδης.

1904.—Στὶς 26 Σεπτεμβρίου τοῦ  1904, ἀπεβίωσε αἰφνιδίως στὸ Τόκιο ὁ ἑλληνικῆς καταγωγῆς (γεννημένος στὴν Λευκάδα), συγγραφέας καὶ ἐθνικὸς ποιητὴς τῆς Ἰαπωνίας, Λευκάδιος Χέρν ἤ Γιάκουμο Κοϊζούμι. Ἡ χώρα τοῦ Ἀνατέλλοντος Ἡλίου τὸν τίμησε ἱδρύοντας Μουσεῖα σὲ ὅλη της τὴν ἐπικράτεια, καὶ κατατάσσοντάς τον, μαζὶ μὲ δύο ἄλλους Ἰάπωνες δημιουργούς, στοὺς «ἡγέτες τοῦ πολιτισμοῦ». Χαρακτηρίστηκε ὡς ὁ αὐθεντικότερος ἑρμηνευτής τῆς Ἰαπωνίας στὴν Δύση καὶ τὰ βιβλία του εἶναι περιζήτητα καὶ μεγάλης συλλεκτικῆς ἀξίας. Ἡ Ἰαπωνία ὅμως τὸν βοήθησε νὰ κατανοήσῃ, σὲ ἕνα ἐπίπεδο πιὸ βαθύ,  τὸν ἑλληνικὸ πολιτισμό,  ποὺ τὴν ἐξωτερικὴ ὀμορφιὰ του εἶχε λατρέψει ἀπὸ παιδὶ στὰ βιβλία, ἀλλὰ ποὺ δὲν εἶχε ὤς τότε πλήρως ἀντιληφθεῖ τὴν ἐσωτερικὴ συνάφεια ποὺ τὸν ἕνωνε μαζὶ του, ἀφοῦ δὲν εἶχε μπορέσει ποτὲ νὰ τὸν βιώσῃ στὴν κοιτίδα του.

1907.—Απόσπασμα τού τουρκικού στρατού εξολοθρεύει επικίνδυνο βουργαρικό στοιχείο σε χωριό κοντά στο Μελένικο.

1912.—Η διοίκηση τού νοσοκομείου Ευαγγελισμός, αποφασίζει την διακοπή τής λειτουργίας του,  εξ αιτίας αρνήσεως τού Δημάρχου τής πόλεως να τού προμηθεύσει νερό έστω και επί πληρωμή [….].

1913.—Οι στρατιωτικές κινητοποιήσεις τής τουρκίας, αναγκάζουν την χώρα μας να καλέσει και πάλι υπό τα όπλα έφεδρους τού ναυτικού και να ανακαλέσει το Διάταγμα αποστρατεύσεως τού Στρατού.

1915.—(βλ. & 23-24/9) Ο Εθνικός Διχασμός στην Ελλάδα. Ο Ελευθέριος Βενιζέλος παραιτείται από την πρωθυπουργία γιά δεύτερη φορά. Θα ακολουθήσει το 1916 η δημιουργία ξεχωριστού κράτους στην Βόρειο Ελλάδα, με πρωτεύουσα την Θεσσαλονίκη, και η εκδίωξη τού βασιλέα Κωνσταντίνου Α’ το 1917, κατόπιν απαιτήσεως των Δυνάμεων τής «Αντάντ». Μετά την πρώτη παραίτηση τού Βενιζέλου το 1915, η κυβέρνηση Γούναρη προκήρυξε εκλογές γιά τις 31/5/1915, τις οποίες κέρδισε μεν ο Βενιζέλος, αλλά με την προκήρυξη επιστρατεύσεως ξεκίνησε νέα περίοδος κρίσεως, που οδήγησε σε δεύτερη παραίτησή του, τον Σεπτέμβριο τού 1915.

1916.—Ανατίθεται στον Σπυρίδωνα Λάμπρου εντολή σχηματισμού κυβερνήσεως. Η κυβέρνηση αυτή από την ημέρα τού σχηματισμού της (27 Σεπτεμβρίου 1916 μέχρι τις 21 Απριλίου 1917 όπου παραιτήθηκε), αντιμετώπισε λυσσαλέα επίθεση από το εξωτερικό και το εσωτερικό. Ο Σπυρίδων Λάμπρου, από τους ηγέτες τής οργανώσεως «Εθνική Εταιρεία», διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στον ελληνοτουρκικό πόλεμο τού 1897 και διετέλεσε πρωθυπουργός τού λεγόμενου «Κράτους των Αθηνών», την περίοδο τού Εθνικού Διχασμού και ειδικότερα στα Νοεμβριανά (1916-1917), μετά από ανάθεση τού Κωνσταντίνου Α΄. Με την επικράτηση τής βενιζελικής παρατάξεως, τέθηκε υπό περιορισμό και δικάστηκε από ειδικό δικαστήριο. Η απόφαση ήταν δήμευση τής περιουσίας του και εξορία στην Ύδρα και την Σκόπελο, όπου παρέμεινε έως το 1919. Τον ίδιο χρόνο αρρώστησε βαριά και μεταφέρθηκε στην Αθήνα, όπου και απεβίωσε λίγο αργότερα. Η βιβλιοθήκη τού Σπ. Λάμπρου βρίσκεται σε ιδιαίτερη αίθουσα τής Ζωσιμαίας Βιβλιοθήκης και είναι προσβάσιμη σε μελέτες και ερευνητές. Στην καρτελοθήκη τής Βιβλιοθήκης, μπορεί άνετα κάθε αναγνώστης να βρει αυτό που τον ενδιαφέρει, ανάμεσα από τον πολύ μεγάλο αριθμό των δωρηθέντων συγγραμμάτων τού Λάμπρου και να το μελετήσει.

.—(π. ημ.) Ο Εθνικός Διχασμός. Ο Βενιζέλος (τριανδρία Βενιζέλου, Δαγκλή, Κουντουριώτη), σχηματίζει πραξικοπηματική κυβέρνηση στην Θεσσαλονίκη. Η πατρίδα μας εξ αιτίας πολιτικών παθών, χωρίζεται σε δύο αντίπαλα και εχθρικά κράτη.

1918.—Οι Ελληνικές δυνάμεις μετά την μάχη τής Δοϊράνης, συνεχίζουν την επίθεσή τους εναντίον των βούργαρων στο Περιστέρι Μακεδονίας.

1919.—Στην Μ. Ασία μεταξύ των εμπόλεμων Ελλήνων και τούρκων γίνονται μάχες περιπόλων.

1920.—(26-27/9) Ισχυρές τουρκικές δυνάμεις συγκεντρώθηκαν απέναντι από το Σώμα Στρατού Σμύρνης στις 26/9 και την επομένη, φάλαγγα δυνάμεως περίπου 500 ανδρών επιτέθηκε στο άκρο δεξιό τής Μεραρχίας Αρχιπελάγους. Η τουρκική επίθεση αποκρούστηκε χωρίς δυσκολία.

.—Επιδεινώνεται σοβαρά η υγεία τού βασιλέα τής Ελλάδος, Αλέξανδρου, μετά από δάγκωμα πιθήκου.

1921.—Οι Ιταλοί συνέλαβαν και εξόρισαν τον μητροπολίτη Ρόδου Απόστολο Α΄ (Τρύφωνος) στην Πάτμο, και από εκεί, στις 18 Νοεμβρίου 1921 αναχώρησε για την Κωνσταντινούπολη. Αιτία ήταν ότι ο ίδιος δεν παραβρέθηκε στην υποδοχή τού διαδόχου τού Ιταλικού θρόνου που επισκέφθηκε εκείνες τις ημέρες την Ρόδο, ενώ και η ελληνική ορθόδοξη κοινότητα ήταν η μόνη που δεν υποδέχτηκε με ενθουσιασμό τον Ιταλό επίσημο. Επανήλθε στην Ρόδο 3 χρόνια μετά.

1922.—Στην διάσκεψη των Μουδανιών, η ελληνική αντιπροσωπεία υποβάλλει τις προτάσεις που τής είχε υπαγορεύσει ο Βενιζέλος, οι οποίες όμως έχουν ήδη αλλάξει, μετά από νέα του συνάντηση με τον Κόρζον στο Λονδίνο, χωρίς η αντιπροσωπεία να λάβει την νέα ενημέρωση.

1924.—Διαψεύδονται οἱ βουργαρόφρωνες κάτοικοι τοῦ Νομοῦ Κιλκίς, ἀποδεικνύοντας μὲ τὸν καλύτερο τρόπο ὅτι δροῦσαν ξεκάθαρα ὡς πράκτορες. Δημοσίευση τῶν κατοίκων τοῦ χωριοῦ Άγιος Πέτρος Κιλκίς (εὑρύτερη περιοχὴ Παιονίας) στὴν ἐφημερίδα Μακεδονία, ἀπαντᾶ σὲ προπαγανδιστικὸ δημοσίευμα συγχωριανῶν τους, τῆς 20ης Σεπτεμβρίου. Σὲ αὐτό, συγκεκριμένοι συγχωριανοὶ τους διαμαρτύρονταν γιὰ δῆθεν «ὁργανωμένη ἐπίθεση» ποὺ δέχτηκαν ἀπὸ πρόσφυγες καὶ δῆθεν σχέδιο ἐξαναγκασμοῦ τους σὲ μετανάστευση στὴν βουργαρία. Μεταξὺ ἄλλων οἱ Ἁγιοπετρίτες ἀπάντησαν: «[…]Τουναντίον, μάλιστα, ἔχομεν ν’ άναφέρωμεν πλεῖστα γεγονότα, καθὰ τόσον αἱ ἐντόπιοι ἀρχαὶ ὅσον καὶ ὁ πληρεξούσιος τῆς περιφερείας κυρ. Χρ. Πῖψος, ἐξήντλησαν πάντα τὰ μέσα τῆς πειθοῦς εἰς ὅλα αὐτά τὰ χωρία τῆς Γουμενίτσης καὶ ἐν αὐτῇ ἀκόμη τῇ πόλει Γουμενίτση, διὰ νὰ συγκρατήσωσιν ἀπὸ τὴν μετανάστευσιν τοὺς κλονισμένους σλαυοφώνους ἐντοπίους καὶ ἐκ τῶν διαφόρων διαδόσεων ἐπιτηδείων προπαγανδιστῶν. Μεταξὺ τῶν τελευταίων τούτων (προπαγανδιστῶν) συγκαταλέγονται καὶ αὐτοὶ οἱ δημοσιογραφοῦντες πατριῶται μας, ὅταν περιήρχοντο τὰ χωρία» […] διαδίδοντας ὅτι «[…] ἔπρεπε νὰ φύγουν εἰς βουργαρίαν, διότι ἐδῶ θὰ πλημμυρίσουν οἱ πρόσφυγες.» Παρ’ ὅλο ποὺ ἡ Συνθήκη τοῦ Νεϊγύ γιὰ τὴν ἀμοιβαία, ἐθελοντικὴ μετανάστευση τῶν μειονοτήτων τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς βουργαρίας ὑπογράφηκε τὸν Νοέμβριο τοῦ 1919, ἡ οὐσιαστικὴ ἐφαρμογὴ της ἄρχισε τρία χρόνια ἀργότερα. Ὅμως ἡ ἀπήχησή της στοὺς κόλπους αὐτῶν ποὺ εἶχαν σλαβικὴ ἐθνικὴ συνείδηση κατοίκων τῆς Μακεδονίας, ἦταν ἀρχικὰ μικρή. Ἡ κατάσταση ἄλλαξε ῥιζικὰ ἀπὸ τὰ μέσα τοῦ 1923 καὶ τὴν συρροὴ χιλιάδων προσφύγων κυρίως στὴν Μακεδονία καὶ (δυτικὴ) Θρᾲκη, μετὰ τὴν Μικρασιατικὴ Καταστροφή. Τότε, οἱ μὲ σλαβικὴ ἐθνικὴ συνείδηση κάτοικοι, ἰδιαίτερα ὅσοι διέμεναν στὶς περιοχὲς τῶν Γιαννιτσῶν, τῆς Γουμενίσσης καὶ τοῦ Σιδηροκάστρου, ἔδειξαν ἐξ ἀρχῆς μεγαλύτερη προθυμία νὰ μεταναστεύσουν σὲ σχέση μὲ ὅσους ζοῦσαν στὴν Δυτικὴ Μακεδονία. Ἡ ὑπογραφὴ τοῦ Πρωτοκόλλου Πολίτη-Καλφώφ τὸν Σεπτέμβριο τοῦ 1924, προκάλεσε ἐντυπωσιακὴ μείωση τοῦ μεταναστευτικοῦ ῥεύματος ἀπὸ τὴν Μακεδονία πρὸς τὴν βουργαρία. Ἡ καταγγελία ὅμως τοῦ πρωτοκόλλου τὸ 1925, διέψευσε τὶς  προσδοκίες τῶν σλαβικῆς ἐθνικῆς συνειδήσεως κατοίκων γιὰ παραμονὴ στὴν Ἐλλάδα ὑπὸ μειονοτικὸ καθεστώς, καὶ ἔδωσε νέα ὤθηση στὸ μεταναστευτικὸ κύμα πρὸς τὴν βουργαρία.

1929.—Αρχίζει την λειτουργία της η Αγροτική Τράπεζα τής Ελλάδος. Το 2012 (27/7/), εν μέσω τής οικονομικής κρίσεως και των Μνημονίων, το υγιές τμήμα της απορροφήθηκε από την Τράπεζα Πειραιώς. Προηγουμένως είχε τεθεί σε καθεστώς ειδικής εκκαθαρίσεως. Η άδεια τής παλαιάς Τράπεζας ανακλήθηκε.

1932.—Χωριά καταστρέφονται, 161 άνθρωποι (άλλη πηγή αναγάγει τα θύματα σε 328) σκοτώνονται και εκατοντάδες τραυματίζονται από τον ισχυρό σεισμό των 7 Ρίχτερ, που συγκλόνισε την Ιερισσό τής Χαλκιδικής (βλ. και 27/9).

1941.—Η δεύτερη προσπάθεια ιδρύσεως αυτόνομου βλαχικού κρατιδίου από ρουμανίζοντες. Ο περιβόητος Αλκιβιάδης Διαμάντης, αυτοχαρακτηριζόμενος ως «εκπρόσωπος των Βλαχικών Κοινοτήτων τής Πίνδου και τού Βλαχικού στοιχείου τής Νοτίου Βαλκανικής», υπέβαλε υπόμνημα στον κατοχικό πρωθυπουργό στρατηγό Γεώργιο Τσολάκογλου, στο οποίο ανέφερε, ότι οι Βλάχοι αποτελούν ξεχωριστή εθνότητα λατινογενούς καταγωγής. Μετά την κατάρρευση τού μετώπου το 1941, ο Αλκιβιάδης Διαμάντης εμφανίστηκε στα βλαχόφωνα χωριά των Γρεβενών και τής Ηπείρου προσπαθώντας να τα προσανατολίσει προς την Ιταλία. Επειδή ένα μεγάλο μέρος των κατοίκων των χωριών αυτών διέμενε μόνιμα ή παραχείμαζε στην Θεσσαλία, η πολιτική των Ιταλών ήταν να δημιουργηθεί ένα αυτόνομο και ανεξάρτητο Βλαχικό κράτος, που θα περιελάμβανε την περιοχή τής Πίνδου και ολόκληρη την Θεσσαλία, με απώτερο σκοπό, όταν θα τελείωνε ο πόλεμος (που πίστευαν ότι θα ήταν νικητές), να το προσαρτήσουν στην Ιταλία. Έδρα τού «Βλαχικού Κράτους» ορίστηκε η Λάρισα.  

1943.—Οι Γερμανοί μετά από πολλές ημέρες μάχης, κατάφεραν να καταλύσουν την ιταλοκρατία στην νήσο Άνδρο και να επιβάλουν την δική τους. Είχε προηγηθεί η ιταλική συνθηκολόγηση.

.—Το ελληνικό αντιτορπιλικό «Βασίλισσα Όλγα», το οποίο είχε σημειώσει μεγάλη και ένδοξη δράση κατά τον πόλεμο εναντίον των κατακτητών, βυθίστηκε στον λιμένα τής Λέρου κατόπιν ομαδικής επιθέσεως είκοσι πέντε γερμανικών αεροπλάνων τύπου «Στούκας». Εβδομήντα δύο Έλληνες αξιωματικοί και ναύτες χάθηκαν μαζί με το πλοίο στα νερά τής Δωδεκανήσου. Μεταξύ αυτών ήταν ο ηρωϊκός κυβερνήτης του, πλωτάρχης Γ. Μπλέσσας, ο ύπαρχος Γρηγορόπουλος, ο υποπλοίαρχος Μπότσης,  ο Α΄ μηχανικός υποπλοίαρχος Σακίπης και ο σημαιοφόρος Σιμιτζόπουλος. Στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο «Μπελλένη», στα Άλιντα τής Λέρου, ανάμεσα στα ευρήματα τού ναυαγίου που εκτίθενται σε ξεχωριστή αίθουσα και προκαλούν ιδιαίτερη συγκίνηση στους επισκέπτες, υπάρχει το ρολόι τού κυβερνήτη, να θυμίζει παντοτινά την ώρα τής βυθίσεως, στις 10:10΄ π.μ.

.—Οι βομβαρδισμοί τής πολύπαθης Λέρου από την γερμανική αεροπορία, συνεχίζονται. Διήρκεσαν μέχρι τον Νοέμβριο.

.—Απελευθέρωση των κρατούμενων στο γυμνάσιο τής Άνω Βιάννου (Νομός Λασιθίου Κρήτης) κατόπιν προσπαθειών εκκλησιαστικών και άλλων αρχών.

1944.—Νέος Στρατιωτικός Διοικητής Αθηνών, με την έγκριση των Συμμάχων, ορίζεται ο Υποστράτηγος Παναγιώτης Σπηλιωτόπουλος. Υπήρξε από τους ηγέτες τής Αντιστασιακής οργανώσεως «Ρ. Α. Ν.» (Ρήλος, Αυλών, Νήσοι), η οποία, μετά το πέρας τής Κατοχής και κατά την διάρκεια των ανθελληνικών «Δεκεμβριανών», χάρισε στην Πατρίδα την ζωή 75 μαχητών της.

.—Η Συμφωνία τής Καζέρτας. Με πρωτοβουλία τού τότε πρωθυπουργού τής ελεύθερης Ελλάδος Γεώργιου Παπανδρέου, συγκροτήθηκε στην ιταλική πόλη Καζέρτα διάσκεψη, στην οποία συμμετείχαν οι αρχηγοί των ελληνικών αντιστασιακών ομάδων Ζέρβας και Σαράφης, ο Άγγλος αρχιστράτηγος Ουΐλσων και ο Άγγλος υπουργός Μακ Μίλλαν. Μετά την υπογραφή τής Συμφωνίας,  οι ελληνικές αντιστασιακές ομάδες υπήγοντο στο εξής υπό τις άμεσες διαταγές τού Βρετανού αρχιστράτηγου, ο οποίος ανέθεσε την ανώτατη διοίκησή τους στον στρατηγό Σκόμπυ. Σκοπός τής συμφωνίας αυτής ήταν να καθοριστούν θέματα σχετικά με την δράση, τον έλεγχο και/ή τον αφοπλισμό των ένοπλων τμημάτων αντιστάσεως που είχαν δημιουργηθεί κατά την διάρκεια τής Κατοχής στον ελληνικό χώρο, προκειμένου η Ελλάδα να οδηγηθεί στην ομαλότητα, μετά την απελευθέρωση.

.—Ελληνική περίπολος τής Μυκόνου, η οποία παρέμεινε στον τόπο μετά την χθεσινή καταδρομική επίθεση, πληροφορεί την Διοίκηση ότι οι Γερμανοί εγκατέλειψαν το νησί. Μόλις την προηγούμενη ημέρα, τμήμα 25 Ιερολοχιτών υπό τον Ταγματάρχη Π. Δημόπουλο, πραγματοποίησε επιδρομή στο νησί, όπου και ανατίναξε αποθήκες πυρομαχικών, σκότωσε 6 Γερμανούς και τραυμάτισε άλλους 7.

1945.—Αιματηρές συγκρούσεις μεταξύ κομμουνιστών και Στρατού στην πρωτεύουσα Αθήνα.

1946.—Στο Συμβούλιο στην Διάσκεψη Ειρήνης τού Ο.Η.Ε. στο Παρίσι, η ηττημένη Ιταλία και όλες οι φιλοσοβιετικές χώρες (συμπεριλαμβανομένης τής Γιουγκοσλαβίας), κατέθεσαν πρόταση αναγνωρίσεως τής «ακεραιότητας» τής αλβανίας. Με αυτόν τον τρόπο, οι ύπουλοι ανθέλληνες, ήθελαν να καταργήσουν αυτομάτως την ύπαρξη τής Ομογένειας τής Βορείου Ηπείρου και τα δικαιώματά μας στα κατεχόμενα από τους αλβανούς!.. Ευτυχώς, τελευταία στιγμή, αναγνωρίστηκε μόνον η «κυριαρχία και η ανεξαρτησία» των κόκκινων φασιστών, οι οποίοι επί δεκαετίες υπηρετούσαν ταυτόχρονα και τον μαύρο φασισμό.

1948.—Ο εφημέριος τού χωριού Έλαφος τής Ι. Μητροπόλεως Δημητριάδος, Χρίστος Ζησούλης, απάγεται και εκτελείται αγρίως από κομμουνιστές αντάρτες. Το έγκλημα έγινε κοντά στο χωριό Καρίτσα στον Κίσσαβο.

1952.—Τάγμα τού Ελληνικού Εκστρατευτικού Σώματος Κορέας, καταλαμβάνει κατόπιν σκληροτάτων μαχών το Μικρό και Μεγάλο Νόρι, ανατολικώς τού ποταμού Ιμζίν.

1962.—Ένας νεκρός από κεραυνικό πλήγμα στην Αθήνα, είναι ο απολογισμός των δυσμενών καιρικών συνθηκών στο Λεκανοπέδιο.

1964.—Ο Πάπας Παύλος Στ΄ παραδίδει την κάρα τού αγίου Ανδρέα τού Πρωτόκλητου στην Ανατολική Εκκλησία.

1972.—Στην Ρόδο διενεργούνται έρευνες με σκοπό τον προσδιορισμό τής αιτίας τής τραγικής πυρκαγιάς τής 22ας Σεπτεμβρίου. Σε αυτήν, τριάντα τρείς άνθρωποι (κυρίως περιηγητές από Σκανδιναβικές χώρες), πέθαναν από ασφυξία ή κάηκαν στον πάνω όροφο τού «Oscar», τού πρώτου «μπαρ» τής Ρόδου.

1982.—Παγκόσμιο ρεκόρ ακοντισμού πετυχαίνει η Σοφία Σακοράφα στα Χανιά, με βολή στα 74,20 μ. Ο προηγούμενος Έλληνας που κατείχε παγκόσμιο ρεκόρ ήταν από το 1970, ο Χρήστος Παπανικολάου στο άλμα επί κοντώ (5,49 μ.). Λόγω τού ευρωπαϊκού πρωταθλήματος τής Αθήνας, το πανελλήνιο πρωτάθλημα αναβλήθηκε γιά τον Σεπτέμβριο και φιλοξενήθηκε στα Χανιά. Η Ε.Ρ.Τ. έχασε σχεδόν όλη την διαδρομή τού ακοντίου τής Σοφίας στην βολή γιά το παγκόσμιο ρεκόρ και «τράβηξε» μόνο την εκτόξευση και την πτώση του.

1989.—Δολοφονείται στην οδό Ομήρου στο Κολωνάκι, ο δημοσιογράφος και βουλευτής Καρπενησίου τής Ν.Δ. και γαμβρός τού Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, Παύλος Μπακογιάννης, από την τρομοκρατική οργάνωση 17Ν.

1992.—Έναρξη τού πρώτου Επαγγελματικού Πρωταθλήματος Καλαθοσφαιρίσεως κατηγορίας Α1, που διοργανώθηκε από την Ε.Σ.Α.Κ. (Ένωση Σωματείων Αμειβομένων Καλαθοσφαιριστών), μετέπειτα Ε.Σ.Α.Κ.Ε. Ο πρώτος αγώνας ο οποίος καλύφθηκε τηλεοπτικά, είναι μεταξύ των ομάδων Παγκρατίου – Παναθηναϊκού (64-71), ενώ η πρώτη έκπληξη είναι η ήττα τού Ολυμπιακού από την Δάφνη με 105-103 στην παράταση. Μία από τις καινοτομίες τού πρωταθλήματος είναι η εξασφάλιση τής στατιστικής σε όλους τους αγώνες, ενώ τα χρόνια που θα ακολουθήσουν θα φέρουν πολλούς ευρωπαϊκούς τίτλους στις ομάδες αλλά και πολλά χρήματα από τις συμφωνίες γιά τα τηλεοπτικά δικαιώματα με την Ε.Ρ.Τ., το Μέγκα, τον Αντ1 και το Σούπερ Σπορ.

1994.—Διαγράφεται από την Ν.Δ. ο Μιχάλης Παπακωνσταντίνου, ο οποίος είχε παραπεμφθεί στο Πειθαρχικό Συμβούλιο τού κόμματος επειδή σε δηλώσεις του, ισχυρίστηκε ότι υπάρχει μυστική συμφωνία μεταξύ τής κυβερνήσεως τού ΠαΣοΚ και τής Ν.Δ. γιά το θέμα τής ΑΓΕΤ. Την ίδια μέρα, κατέθεσε δήλωση ανεξαρτησίας στην Βουλή.

1996.—Ο υπουργός Εξωτερικών Θόδωρος Πάγκαλος, απορρίπτει την τουρκική πρόταση να παραπεμφθεί στην Χάγη και το θέμα τής αποστρατιωτικοποιήσεως των νησιών τού Αιγαίου. Σύμφωνα με την εφημερίδα «Μακεδονία», την Άνοιξη τού 1996 ο Πάγκαλος είχε προτείνει αποστρατικοποίηση των νησιών τού Αιγαίου, εφ’ όσον η Άγκυρα αποσύρει την τέταρτη στρατιά από τα μικρασιατικά παράλια.

1998.—140 Ολυμπιονίκες από όλο τον κόσμο έρχονται στην Ελλάδα και βραβεύονται στην Τρίπολη, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων γιά την απελευθέρωση τής Τριπολιτσάς το 1821.

2000.—Τριάντα τέσσερα χρόνια μετὰ τὴν Φαλκονέρα, ἡ Ἑλλάδα ζῆ τὸ τραγικώτερο ναυάγιό της. Τὸ ἐπιβατηγό-ὀχηματαγωγό «Ἐξπρές Σάμινα» τῆς ἑταιρείας «Minoan Flying Dolphins», παρεκκλίνοντας τῆς καθορισμένης πορείας του, προσέκρουσε στὶς 10:18 μ.μ. στὸ σύμπλεγμα βραχονησίδων Πόρτες, δύο ναυτικὰ μίλια ἀνοιχτὰ τῆς Πάρου, μὲ τοὺς ἀνέμους νὰ πνέουν μὲ ἔνταση 8 μποφώρ. Βυθίστηκε λίγα λεπτὰ ἀργότερα, παρασέρνοντας στὸν θάνατο 80 ἀνθρώπους (75 ἐπιβάτες καὶ 5 μέλη τοῦ πληρώματος). Τὸ πλήρωμα ἀποδείχτηκε ἀνεπαρκές σὲ ἐκπαίδευση σωστικῶν, ἐνῷ μεταξὺ τῶν θυμάτων ὑπῆρξε καὶ ὁ στρατιώτης πεζικοῦ ἀπό τὴν Φθιώτιδα, Βασίλης Ῥαχούτης, 19 ἐτῶν, ὁ ὁποῖος μὲ αὐταπάρνηση βοήθησε τοὺς συνανθρώπους του. Ὁ Χρῆστος Παπουτσῆς, ὑπ. Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, έσπευσε νὰ δηλώσῃ τὴν προσφιλὴ φράση τῶν πολιτικῶν, ὅτι «τὸ μαχαίρι θὰ φτάσῃ στὸ κόκκαλο». Ὁ Δημήτρης Μάλαμας, 40 ἐτῶν ὑπεύθυνος τῆς ὀμάδας διασώσεως τοῦ Λιμενικοῦ, ὑπέστη καρδιακὴ προσβολὴ καὶ ἐξέπνευσε στὶς 11 μ.μ. τῆς νύχτας τοῦ ναυαγίου.

.—Αποκαλύψεις γιά διαρροή πληροφοριών τής Ε.Υ.Π. από βουλευτή τού κυβερνώντος κόμματος. Ο βουλευτής Αχαΐας τού ΠαΣοΚ, Αλέκος Χρυσανθακόπουλος, σε ερώτηση που είχε καταθέσει στην Βουλή, προς τον –τότε– υπουργό Εσωτερικών τής κυβερνήσεως Κ. Σημίτη, και την πολιτικό προϊστάμενο τής Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών, Βάσω Παπανδρέου, ανέφερε ότι η κυβέρνηση είχε αναθέσει «[…] την παρακολούθηση απόρρητων κρατικών πληροφοριών γιά την ασφάλεια τής χώρας στην ισραηλινή εταιρεία Εφράτ, δίνοντας παράλληλα την δυνατότητα σε γνώστες ηλεκτρονικών υπολογιστών να γνωρίζουν τα πάντα γιά την Ελλάδα». Μεταξύ άλλων ανέφερε ότι σε περίπτωση δυσλειτουργίας τού συστήματος, η Ε.Υ.Π. δεν θα είχε την δυνατότητα παρακολουθήσεως των στόχων της, μέχρις ότου οι ειδικοί τής εταιρείας διορθώσουν τις βλάβες του, καταλήγοντας ότι, εφ’ όσον διαθέτουν το λογισμικό και τους κωδικούς, μπορεί να καταγράφουν όλους τους στόχους που παρακολουθεί η Ε.Υ.Π. και να διαθέτουν το υλικό της σε όσους έχουν ενδιαφέρον.

Copyright (©) «Ἑλληνικὸ Ἡμερολόγιο»
Βασική πηγή: www.e-istoria.com

Αφήστε μια απάντηση