Η ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΚΑΙ Η ΠΟΛΙΟΡΚΙΑ ΤΟΥ ΧΑΝΔΑΚΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΤΟΥΡΚΟΥΣ (1648-1669)

 

Το λιμάνι του Χάνδακα μετά την πτώση του στους Τούρκους - Τοιχογραφία από τουρκικό κονάκι Ιστορικό Μουσείο Κρήτης
Το λιμάνι τού Χάνδακα μετά την πτώση του στους τούρκους – Τοιχογραφία από τουρκικό κονάκι. Ιστορικό Μουσείο Κρήτης.                                                                                 (πηγή εικόνας: http://kpedraplimania.pblogs.gr/)

 

Στὶς 4 Ὀκτωβρίου 1669, ὁ ἀρχηγὸς τῶν ὀθωμανῶν Κιουπριλής, εἰσέρχεται στὴν πανέρημη πόλη τοῦ Χάνδακος, ἡ ὁποία διὰ τοῦ Μοροζίνη ἔχει παραδοθεῖ μὲ συνθήκη. Ἡ δεύτερη πολιορκία της εἶχε ἀρχίσει ἀπὸ τὸ 1666, καί, μὲ τὴν παραλαβὴ της εἶχε ἀπομείνει σωρὸς ἀπὸ ἐρείπια. Κατὰ τὴν 25ετή πολιορκία τοῦ Χάνδακος καὶ μάλιστα τὰ τελευταῖα τρία ἔτη, ὑπολογίζονται σὲ 30.000 οἱ ἀπώλειες τῶν ἀμυνομένων καὶ 100.000 τῶν ὀθωμανῶν. 

Ἡ (πρώτη) πολιορκία ἤ μᾶλλον ὁ κατὰ ξηρὰν ἀποκλεισμὸς τοῦ Χάνδακος, ἐξηκολούθησε (ἀπὸ τὸ 1648) μέχρι τοῦ ἔτους 1666, ὅτε ὁ μὲν Χουσεΐν Πασᾶς ἀνακληθεῖς θανατοῦται, τὴν ἀρχηγίαν δὲ τῆς ἐκστρατείας ἀναλαμβάνει ὁ δραστήριος καὶ ἰκανὸς Μέγας Βεζίρης Ἀχμὲτ Κιουπριλὴς (Κύπριος), ὁ ὁποῖος καὶ κατῆλθεν εἰς Πελοπόννησον ἄγων 40 χιλιάδας νέου στρατοῦ καὶ ἄφθονα τὰ ἄλλα πολεμικὰ ἐφόδια, κατορθώνει δὲ νὰ διαλάθῃ τὸν Ἐνετικὸν στόλον, καὶ ἀποβιβάζεται μετὰ τῶν δυνάμεων αὐτῶν εἰς Κρήτην.

Οἱ Ἐνετοί,  νοήσαντες τὸν κίνδυνον παρασκευάζονται καὶ αὐτοί, καὶ στέλλουσιν ἀντάξιον τοῦ Κιουπριλῆ ἀντίπαλον, τὸν Φραγκῖσκον Μοροζίνην, καὶ ὁ ἀγὼν ἤρχισε φοβερὸς μὲ ἴσον ἑκατέρωθεν ἡρωισμὸν καὶ πολεμικὴν τέχνην.

(…)  Ὁ Μοροζίνης ἐξακολουθεῖ τὴν ἅμυναν ἡρωϊκῶς, ἀλλὰ βλέπων ὅτι τὸ φρούριον δὲν  ἠδύνατο ν’ ἀνθέξῃ πολὺν καιρὸν πλέον, μεταφέρει τὰ ὁλοφυρόμενα γυναικόπαιδα τῆς πόλεως εἰς τὴν νῆσον Δίαν.

Δάκρυα ποτάμια τρέχουσιν ἀπὸ τὰ δύο των μάτια,

τὰ μάγουλα καὶ στήθια τους ἐκάνασι κομμάτια.

Ἡ πόλις καὶ τὰ τείχη ἦσαν σωροὶ ἐρειπίων ἐκ τοῦ τριετοῦς βομβαρδισμοῦ, ἡ φρουρᾶ εἶχεν ἐλαττωθῆ μεγάλως, οὐδεμία ἐπικουρία ἤρχετο πλέον ἔξωθεν, οἱ δὲ τοῦρκοι διὰ τῶν πολιορκητῶν τῶν ἔργων προεχώρουν ὁλονέν καὶ φόβος ὑπῆρχε νὰ κυριευθῇ τὸ φρούριον ἐξ ἐφόδου. Ἤρχισαν διαπραγματεύσεις διὰ τοῦ Παναγιωτάκη Νικουσίου Μ. Διερμηνέως τῆς Πύλης, ὁ ὁποῖος συνώδευε τὸν Κιουπριλὴν καὶ μετὰ πολλὰς ἡμέρας, κατέληξαν εἰς τὴν συνθήκην περὶ παραδόσεως τοῦ φρουρίου ὑπὸ ὅρους ἐντίμους.

(…) Ἐκλείετο δὲ καὶ εἰρήνη μεταξὺ τουρκίας καὶ Ἐνετίας, ἡ ὁποία διετήρει ἐν τῇ Κρήτῃ τὰ τρία φρούρια Σοῦδαν, Σπιναλόγγαν καὶ Γραμβοῦσαν. (…) Ἡ παράδοσις τοῦ Χάνδακος συνεπλήρωσε τὴν ὑπὸ τῶν τούρκων κατάληψιν τῆς Κρήτης, διότι τὰ θαλάσσια φρούρια τὰ ὁποῖα διετήρησαν οἱ Ἐνετοί, οὐδεμίαν εἶχον πλέον σημασίαν διὰ τὴν Ἐνετίαν,

Ὁλόκληρο τὸ κείμενο μπορεῖτε νὰ διαβάσετε στό: www.e-istoria.com

Αφήστε μια απάντηση