,

«Γιατί είναι θέλημα Θεού η Πόλη να τουρκέψει»:

Παρηγοριά και απενοχοποίηση

με σκοπό την αναγέννηση της Ρωμιοσύνης

.

  Δρ. Χρήστος Μητσάκης………

christosmitsakis@outlook.com

.

……….Στους λαϊκούς θρήνους γιά την άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1453 μ.Χ. από τους Οθωμανούς, κυριαρχεί η πεποίθηση πως το γεγονός αυτό είναι αποτέλεσμα της θείας θέλησης. Μάλιστα, ο στίχος:

«γιατί είναι θέλημα Θεού η Πόλη να τουρκέψει»

αναπαράγεται αυτούσιος στα περισσότερα θρηνητικά τραγούδια ή μοιρολόγια, είτε πανελλήνιας διάδοσης, είτε τοπικά.

……….Απαντώνται συχνά, επίσης, και στίχοι με παρόμοιο νόημα, όπως γιά παράδειγμα οι ακόλουθοι δύο από θρηνητικό δημοτικό τραγούδι της Θράκης:

«ακούν λαλιά ‘που τον Θιό, λαλιά που τα ουράνια,

“Θα πάρ’ ου Τούρκους του ψουμί, θα σέβη κι στην Πόλη”»

……….Αντιθέτως, πολύ σπάνια γίνεται αναφορά στις ιστορικές αιτίες που οδήγησαν στην άλωση. ΄Ομως, ακόμη και όταν γίνεται κάτι τέτοιο, η αναφορά αυτή είναι περιορισμένη στην τρέχουσα ιστορική συγκυρία και μόνον. Συνέχεια ανάγνωσης «ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΘΕΛΗΜΑ ΘΕΟΥ Η ΠΟΛΗ ΝΑ ΤΟΥΡΚΕΨΕΙ»: ΠΑΡΗΓΟΡΙΑ ΚΑΙ ΑΠΕΝΟΧΟΠΟΙΗΣΗ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΤΗΣ ΡΩΜΙΟΣΥΝΗΣ →

,

Η ΤΥΧΗ ΤΩΝ ΗΤΤΗΜΕΝΩΝ – ΓΕΝΝΑΔΙΟΣ ΣΧΟΛΑΡΙΟΣ-Ο ΠΡΩΤΟΣ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ (6/1/1454)

Ἐπιλεγμένο ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ ἔργο τοῦ Στήβεν Ῥάνσιμαν «Ἡ Ἅλωσις τῆς Κωνσταντινουπόλεως»

……….(…) Ὁ Μωάμεθ μετὰ τὴν φρικώδη κατάκτηση τῆς Βασιλεύουσας, θέλησε νὰ δείξῃ ὅτι θεωροῦσε τοὺς Ἕλληνες πιστοὺς ὑπηκόους του, ὅπως καὶ τοὺς τούρκους. Βλέποντας τὸν ἑαυτὸ του ὡς διάδοχο τῶν Χριστιανικῶν Αὐτοκρατόρων, τὸ πρῶτο του μέλημα ἦταν νὰ μεριμνήσῃ γιὰ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία. Συνέχεια ανάγνωσης ΓΕΝΝΑΔΙΟΣ ΣΧΟΛΑΡΙΟΣ-Ο ΠΡΩΤΟΣ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ (6/1/1454) →

,

,

ΑΙ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΙ ΠΡΟ ΤΗΣ ΑΛΩΣΕΩΣ ΔΗΜΗΓΟΡΙΑΙ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΜΩΑΜΕΘ ΤΟΥ ΠΟΡΘΗΤΟΥ

,

Γεωργἰου Θ. Ζῶρα,Τακτικοῦ καθηγητοῦ τῆς Μεσαιωνικῆς καὶ Νεωτέρας Ἑλληνικῆς Φιλολογίας, Διευθυντοῦ τοῦ Σπουδαστηρίου Βυζαντινῆς καὶ Νεοελληνικῆς Φιλολογίας.

……….(…) Ἐκτενέστερος ἀλλά καὶ πολιτικώτερος εἰς τὴν διατύπωσιν, καὶ συγκινητικώτερος εἰς τὸ ὕφος τοῦ αὐτοκρατορικοῦ λόγου, εἶναι ὁ πιστὸς σύμβουλος καὶ συμπολεμιστὴς τοῦ Κωνσταντίνου ΙΑ’, ἱστορικός τῆς ἁλώσεως, Γεώργιος Σφραντζῆς, τοῦ ὁποίου ἡ οἰκογένεια ὑπηρέτει ἤδη ἀπό μακροῦ εἰς τὴν αὐλήν τῶν Παλαιολόγων. Συνέχεια ανάγνωσης ΑΙ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΙ ΠΡΟ ΤΗΣ ΑΛΩΣΕΩΣ ΔΗΜΗΓΟΡΙΑΙ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΜΩΑΜΕΘ ΤΟΥ ΠΟΡΘΗΤΟΥ →

,

Προετοιμασίες γιὰ τὴν πολιορκία τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἀπό θαλάσσης

,

……….(…)  Στὴ διάρκεια τῶν τελευταίων μηνῶν τοῦ 1452, ὁ σουλτάνος μελετοῦσε τὰ σχέδιά του. Κανεὶς, οὔτε μεταξὺ τῶν ὑπουργῶν του, δὲν ἤξερε ἀκριβῶς τὶς προθέσεις του. Θὰ ἦταν ἄραγε ἰκανοποιημένος τώρα ποὺ τὸ φρούριό του στὸ Ρούμελι Χισᾶρ τοῦ ἐξασφάλιζε τὸν ἔλεγχο τοῦ Βοσπόρου καὶ θὰ τοῦ ἐπέτρεπε νὰ ἀποκλείσῃ τὴν Κωνσταντινούπολη τόσο ὁλοκληρωτικά, ὥστε ἐν καιρῷ νὰ ἀναγκασθῇ νὰ παραδοθῇ; Συνέχεια ανάγνωσης ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΟΡΚΙΑ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΑΠΟ ΘΑΛΑΣΣΗΣ- ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1453 →

.

.

Η ΑΛΩΣΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΕΩΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΡΑΜΑ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΜΑΣ ΔΙΧΑΣΜΩΝ

.

……….Στὸ ἐρώτημα ποὺ τίθεται: «γιατὶ ἐτούρκεψε τὸ Βυζάντιο», ῥίπτεται ἡ εὐθύνη, στὴν μερίδα τῶν ἀνθενωτικῶν, ποὺ θεωροῦνται ὑπεύθυνοι γιὰ τὴν πτώση τῆς Αὐτοκρατορίας. Καὶ σ’ αὐτὸ ὁδηγεῖ ἡ ἀπολυτοποίηση τῶν φαινομένων, ὀφειλομένη στὴν ἄγνοια τῶν πραγμάτων στὸ σύνολό τους. Ἀποτέλεσμα, ἡ «ἁγιοποίηση» τῆς ἀντιπάλου μερίδος τῶν Ἑνωτικῶν, ἡ διχαστικὴ θεώρηση τῆς ἱστορίας καὶ ἡ ἀδυναμία ἀντικειμενικῆς ἑρμηνείας της. Συνέχεια ανάγνωσης Η ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΡΑΜΑ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΜΑΣ ΔΙΧΑΣΜΩΝ →

.

..

Ὁ τελευταῖος Παλαιολόγος

.

Τὸν εἶδες μὲ τὰ μάτια σου, γιαγιά, τὸν Βασιλέα,
ἢ μήπως καὶ σὲ φάνηκε, σὰν ὄνειρο, νὰ ποῦμε,
   σὰν παραμύθι τάχα;

-Τὸν εἶδα μὲ τὰ μάτια μου, ὡσὰν καὶ σένα νέα,
πὰ νὰ γενῶ ἑκατὸ χρονῶ, κι᾿ ἀκόμα τὸ θυμοῦμαι,
   σὰν νἄταν χτὲς μονάχα.

Στὴν Πόλη, στὴν Χρυσόπορτα, στὸν πύργον ἀπὸ κάτου,
εἶν᾿ ἕνα σπήλαιο πλατύ, στρωμένο σὰν παλάτι,
   σὰν ἅγιο παρακκλήσι;

Κανένας Τοῦρκος δὲν μπορεῖ νὰ κρατηθῇ κοντά του,
κανεὶς τῆς σιδερόπορτας ναὕρη τὸ μονοπάτι,
   νὰ πὰ νὰ τὸ μηνύσῃ. Συνέχεια ανάγνωσης ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΒΙΖΥΗΝΟΣ – ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ (β΄) →