
15 Αυγούστου
554.—(ίσως 14/8ου) Ο καταστροφικός σεισμός μεγέθους 7,0 Ρίχτερ, ο οποίος ισοπέδωσε την νήσο Κω. Μόλις λίγα έτη από το σεισμό που ρήμαξε την Ρόδο, ήλθε η σειρά τής Κω γιά να καταστραφεί από την μανία τού Εγκέλαδου. Το γεγονός όμως το οποίο ολοκλήρωσε τον ορυμαγδό, ήταν το μεγάλο σεισμικό θαλάσσιο κύμα που ακολούθησε και εισχώρησε βαθιά στην ξηρά.
636.—Ξεκινᾶ ἡ μάχη τοῦ Ἱερομύακος (Γιαρμοῦκ), μεταξὺ Ῥωμαίων, μὲ βασικότερους διοικητὲς τοὺς Βαάνη καὶ Θεόδωρο καὶ τῶν Ἀράβων τοῦ Ἀβουβαχάρου (Ἀμπού-Μπάκρ πρώτου χαλίφη τοῦ ἰσλάμ), ἡ ὁποία εἶχε ὡς ἀποτέλεσμα τὴν κατάληψη ὅλης τῆς Συρίας καὶ τῆς Παλαιστίνης ἀπό τὸ Χαλιφᾶτο καὶ τὴν παράδοση τῆς Ἰερουσαλὴμ ὕστερα ἀπό πολιορκία δύο ἐτῶν. Ἡ μάχη ποὺ θὰ συνεχιστῆ τὶς ἐπόμενες ἕξι ἡμέρες, δὲν ἦταν ἀκριβῶς μία μάχη ἐκ παρατάξεως, ἀλλά μᾶλλον δεκάδες ἀψιμαχίες τμημάτων, ἀπό μέγεθος λίγων ἑκατοντάδων ἔως λίγων χιλιάδων ἀνδρῶν. Ἔως τὴν τέταρτη ἡμέρα οἱ Ῥωμαῖοι διατήρησαν μὲ νύχια καὶ μὲ δόντια τὴν συνοχὴ τῶν ἀποθαρρυμένων μονάδων τους, καταφέροντας σημαντικὰ πλήγματα στὴν παράταξη τῶν Ἀράβων, εἶχαν ὅμως καταπονηθεῖ σὲ ἀντίθεση μὲ τοὺς Ἄραβες ποὺ συνέχισαν νὰ ἐνισχύονται μὲ πολυάριθμους αὐτόμολους συμπατριῶτες τους. Οἱ μουσουλμανικὲς ὁρδές ἔκαμψαν τὴν ἀντίσταση τῆς ἰσχυρότερης χριστιανικῆς Αὐτοκρατορίας καὶ διαμόρφωσαν μία νέα γεωπολιτικὴ κατάσταση στὴν ἀνατολικὴ Μεσόγειο ἡ ὁποία σὲ γενικὲς γραμμὲς ἰσχύει μέχρι σήμερα. (Ὡς ἡμερομηνία τῆς μάχης ἀναφέρεται καὶ ἡ 23η Ἰουλίου).
718.—Ο Ῥωμαϊκὸς στόλος τού Αυτοκράτορα Λέοντα Γ΄ Ίσαυρου, κατατροπώνει τούς Άραβες τού χαλίφη Ομάρ Β΄, οι οποίοι από την 1η Αυγούστου 717 πολιορκούσαν την Κωνσταντινούπολη με 1.800 πλοιάρια και ισχυρό στρατό. Οι πολιορκητές αναγκάστηκαν να λύσουν την πολιορκία και να φύγουν κατησχυμένοι. Κατά την απόκρουση αυτής τής πολιορκίας χρησιμοποιήθηκε και το υπό τού Καλλινίκου ανακαλυφθέν υγρό πυρ. Πειραματιζόμενος με την νάφθα, το πετρέλαιο και τα προϊόντα απόσταξής του, αλλά και με την ρητίνη αειθαλών δέντρων όπως το πεύκο, το κυπαρίσσι και τον κέδρο, ο Καλλίνικος – βασιζόμενος και σε σχετικό κείμενο τού Πρόκλου – παρήγαγε το υγρό πυρ. Δίδαξε στους Ῥωμαίους όλα όσα αφορούσαν στην χρήση και την κατασκευή του, όταν ζήτησε άσυλο στην Κωνσταντινούπολη το 688 γιά να ξεφύγει από την αραβική κατοχή.
.—Μετά από πολλούς μήνες πολιορκίας και τα δεινά που έπαθαν οι Άραβες στην Ελλάδα, επιστρέφουν στα βάθη τής Ανατολής. Μεταξύ άλλων (επιδημίες, κατατροπώσεις, κ.λπ), μία σύγκρουση με τούς βούργαρους, όπως λένε οι φήμες, τούς στοίχισε 22.000 άνδρες.
.—Αποτυγχάνει η προσπάθεια τού στρατηγού τής Σικελίας Σέργιου, να προωθήσει τον συνεργάτη του, Βασίλειο Ονομάγουλο στον Ῥωμαϊκὸ θρόνο, χάρις στην έγκαιρη επέμβαση τού χαρτουλάριου Παύλου, προσωπικού φίλου τού Λέοντα. Ο Αυτοκράτορας Λέων Γ΄, υποδειγματικός ενσαρκωτής τού ισχυρού αυτοκρατορικού θεσμού, θεωρούσε τον εαυτό του όχι μόνο Αυτοκράτορα, αλλά και αρχιερέα και επιχείρησε να επιβληθεί στον πάπα τής Ρώμης γράφοντας στον Γρηγόριο Β΄ «βασιλεύς και Ιερεύς ειμί». Ο πάπας, απαντώντας, τού υπενθύμισε ότι βασιλείς και ιερείς ταυτόχρονα μπορούσαν να είναι μόνο οι Αυτοκράτορες «οι κτισάμενοι και φροντίσαντες των εκκλησιών, άμα των αρχιερέων εκζητήσαντες πόθω και ζήλω τής ορθοδοξίας την αλήθειαν», αναφέροντας τον Μεγάλο Κωνσταντίνο, τον Θεοδόσιο, και τον Ουαλεντιανό Γ΄, Αυτοκράτορες ορθόδοξους, που οι σχέσεις τους με την Ρωμαϊκή εκκλησία ήταν καλές. Η Αγία Έδρα αντέδρασε στην όλη πολιτική τού εικονομάχου Αυτοκράτορα, υποκινώντας εξεγέρσεις και αποστασίες στις περιοχές που βρίσκονταν υπό την δικαιοδοσία της. Η εξέγερση τού στρατηγού Σικελίας Σέργιου ανήκει σε αυτές τις κινήσεις.
797.—Με διαταγή τής μητέρας του Ειρήνης, ο Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Στ΄ τυφλώνεται μέσα στην πορφυρή αίθουσα στην οποία είχε γεννηθεί πριν από 27 χρόνια. Η Ειρήνη έγινε μονοκράτειρα και παρέμεινε στον θρόνο μέχρι τις 31 Οκτωβρίου τού 802. Εικονόφιλη από πεποίθηση, ήταν αντίθετη με την εικονομαχική πολιτική, ωστόσο όμως απέφυγε να έλθει σε ανοιχτή σύγκρουση με την εικονομαχική ηγεσία τού στρατού μέχρι την ισχυροποίησή της και την επάνδρωση των κυριότερων δημόσιων αξιωμάτων με εικονόφιλους. Οι εικονομάχοι κατάφεραν να φέρουν στον θρόνο τον γυιό της (που ήταν κι’ αυτός εικονομάχος), ο οποίος αργότερα αποκατέστησε την μητέρα του. Αυτή όμως κατάφερε τελικά να τού επιβληθεί και όταν εκείνος στασίασε, διέταξε την τύφλωσή του στο πορφυρό δωμάτιο όπου τον είχε γεννήσει. Η πράξη έγινε με τόση βιαιότητα όπως αναφέρει ο χρονογράφος Θεοφάνης, που παρά λίγο το θύμα να πεθάνει. Πολλοί στασιαστές προκειμένου να κερδίσουν την υποστήριξη τού λαού, παρουσιάζονταν ως αντίπαλοι τής εικονομαχικής παρατάξεως, όπως ο Θωμάς ο Σλάβος (821-823).
987.—Ο Βάρδας Σκληρός σε συνεργασία με τον Βάρδα Φωκά, στασιάζουν εναντίον τού Αυτοκράτορα Βασίλειου Βουλγαροκτόνου. Στην πορεία, ο Βάρδας Φωκάς πρόδωσε τον Βάρδα Σκληρό και αφού τον συνέλαβε, τον φυλάκισε σε απομακρυσμένο Μικρασιατικό κάστρο τής Ανατολής. Η προσπάθεια τού Βάρδα Φωκά να γίνει ο ίδιος κύριος τού θρόνου απέτυχε.
1002.—Οι βούργαροι, με μία ξαφνική έφοδο καταλαμβάνουν πολλά φρούρια. Λίγο αργότερα ο Ρωμαϊκός Στρατός εντόπισε τον Σαμουήλ κοντά στην πόλη των Σκοπίων και με μία αιφνιδιαστική κίνηση διέλυσε το στρατόπεδο μέχρι και την προσωπική σκηνή τού βάρβαρου.
1004.—Ἐνῷ ὁ Βασίλειος Β΄ Βουλγαροκτόνος πολιορκεῖ τὸ Βιδύνιον (τὴν ἀρχαία Βονωνία στὶς ὄχθες τοῦ Δουνάβεως), ὁ βούργαρος Σαμουὴλ γιὰ ἀντιπερισπασμό, ἐπιτίθεται κατὰ τῆς Ἀδριανουπόλεως. Ὁ Σαμουὴλ ἀπέβλεπε στὴν ἀνασύσταση τοῦ βουργαρικοῦ κράτους, ἀπασχόλησε δὲ ἐπί σαράντα τέσσερα χρόνια τὸν ῥωμαϊκὸ στρατό σὲ ἕναν πόλεμο φθορᾶς, ἐκτελῶντας ἐπιδρομές κατὰ τῶν θεμάτων Θρᾲκης, Μακεδονίας, Θεσσαλονίκης καὶ νοτιότερα. Ὁ Βασίλειος Β΄ ἀφοῦ τακτοποίησε τὰ ἐσωτερικὰ προβλήματα τῆς Αὐτοκρατορίας καὶ μὲ τὴν χρήση τῆς διπλωματίας ἀντιμετώπισε ἀποτελεσματικὰ τὸ ῥωσικὸ ζήτημα, στράφηκε πλέον ἀπερίσπαστος κατὰ τῶν βουργαρικῶν ὁρδῶν.
1096.—Ξεκινά η Α΄ Σταυροφορία, με σκοπό την κατάληψη των Αγίων Τόπων. Ο Αυτοκράτορας Αλέξιος Α΄Κομνηνός γνώριζε ότι ο πραγματικός λόγος τής σταυροφορίας γιά τούς Φράγκους ήταν η εξασφάλιση ηγεμονιών στην Ανατολή. Δεν είχε αντίρρηση σ’ αυτό, εφ’ όσον η Αυτοκρατορία θα ανακτούσε τα εδάφη που τής ανήκαν πριν από την τουρκική εισβολή, και η δημιουργία χριστιανικών «ανασταλτικών» κρατών στην περίμετρό της, θα λειτουργούσε θετικά γι’αυτόν τον σκοπό.
1118.—Απεβίωσε ο Αυτοκράτορας Αλέξιος Α΄ Κομνηνός και στον θρόνο τον διαδέχεται ο γυιός του Ιωάννης Β΄. Ο Αλέξιος Α΄ Κομνηνός, ήταν ανεψιός τού Αυτοκράτορα Ισαάκιου Α΄ Κομνηνού και γυιός τού Ιωάννη Κομνηνού και τής Άννας Δαλασηνής· νυμφεύθηκε την Ειρήνη Δούκα με την οποία απέκτησε την Άννα Κομνηνή και τον διάδοχό του στον θρόνο Ιωάννη Β΄ Κομνηνό, και άλλα έξι τέκνα (Ανδρόνικο, Ισαάκιο, Ευδοκία, Θεοδώρα, Μανουήλ και Ζωή). Ανήλθε στον θρόνο τής Αυτοκρατορίας το 1081 και βασίλεψε ως το 1118 οπότε και απεβίωσε.
1185.—Ο νορμανδικός στόλος υπό τον ναύαρχο Μαργαριτόνη, εισέρχεται στο λιμάνι τής Θεσσαλονίκης.
1261.—Σαν σήμερα ο Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγος εισήλθε επισήμως στην Κωνσταντινούπολη και στέφτηκε Αυτοκράτορας στην Αγία τού Θεού Σοφία. Ο γενάρχης τής ομώνυμης δυναστείας, πέτυχε αδιανόητα επιτεύγματα γιά την εποχή του, προκειμένου να αποκαταστήσει την πληγωμένη Αυτοκρατορία, χάρις στο πολυμήχανο μυαλό του. Ένα από αυτά ήταν οι Σικελικοί Εσπερινοί όπου καταρράκωσε το γόητρο τού “μέγα” Καρόλου Α΄ Ανδεγαυού, υποθάλπτοντας και χρηματοδοτώντας επανάσταση στην Σικελία με πράκτορες και προβοκάτορες, προκαλώντας έτσι την ακύρωση των σχεδίων τού Καρόλου γιά ανακατάληψη τής Βασιλεύουσας από τούς Φράγκους.
1461.—Ὁ Μωάμεθ Β΄ καταλαμβάνει τὴν Τραπεζούντα καὶ καταλύει τὴν ὁμώνυμη Αὐτοκρατορία. Τὴν πρώτη τουρκικὴ ἐπίθεση ἡ Τραπεζούντα δέχτηκε τὸ 1332, τὴν ὁποία ὅμως ἀπέκρουσε μὲ ἐπιτυχία. Ἀπὸ τότε οἱ ἐπιθέσεις τῶν τούρκων πολλαπλασιάστηκαν καὶ ἡ Τραπεζούντα εἶχε νὰ ἀντιμετωπίσει παράλληλα, Γενουάτες, Μογγόλους, Γεωργιανούς, τουρκομάνους. Ὅταν Αὐτοκράτορας ἦταν ὁ Ἰωάννης Δ΄, ἔστειλε μὲ τὸν ἀδελφὸ του – καὶ τελευταῖο Αὐτοκράτορα – Δαυίδ, πρέσβεις στὸν Πάπα Πίο ΙΙ, στὸν βασιλιᾶ τῆς Γαλλίας καὶ στὸν Δούκα τῆς Βουργουνδίας γιὰ συνδρομή, ἀλλὰ παρὰ τὶς προσπάθειες τοῦ Πάπα Πίου γιὰ δημιουργία μιᾶς νέας σταυροφορίας, οἱ δυτικοὶ ἡγεμόνες δὲν ανταποκρίθηκαν (βλ. 14/8/1464). Ὁ Δαυὶδ Κομνηνὸς ἄντεξε χωρὶς ἐνισχύσεις σὲ σκληρὴ πολιορκία 21 ἡμερῶν. Τὸ τέλος του μαζὶ μὲ τὰ 7 ἀπὸ τὰ 8 παιδιά του, ἦταν τραγικό.
1500.—Με την εμφάνιση τού τουρκικού στρατού έξω από την πόλη, ο διοικητής τής Πύλου Κάρλο Κονταρίνι, σπεύδει να τού την χαρίσει. Τα ίδια έκαναν οι Ενετοί και στην Κορώνη, ενώ προηγήθηκε η σφαγή τής Μεθώνης.
1570.—Άγρια συμπλοκή τής άμυνας τής Λευκωσίας με τούρκους, κατά την επιχείρηση εξόδου. Βρήκαν τον θάνατο 100 άνδρες της.
1607.—Ο στόλος των Φλωρεντινών επιστρέφει στο Λιβόρνο μετά από μία ατυχή περιπέτεια 3,5 μηνών (βλ. 28/6ου), με σκοπό την κατάληψη τής Αμμοχώστου στην Κύπρο και την εδραίωση ενός ισχυρού φρουρίου στην Ανατολή.
1634.—Πέντε αλγερινά πειρατικά ξεκινούν να ασκήσουν πειρατεία στην Ανατολική Μεσόγειο. Τρόμος διαρκείας στα νησιά και τα παράλια μέρη.
1687.—Ο Φραγκίσκος Μοροζίνι επιτίθεται κατά των τούρκων τού Μυστρά, τον οποίον και κατέλαβε μετά από λίγο. Ολόκληρος ο Μωριάς το καλοκαίρι τού 1687 είχε περιέλθει υπό ενετική κατοχή, και το γεγονός γιορτάστηκε στην Βενετία, όπου στην αίθουσα τού Συμβουλίου των Δέκα στήθηκε η προτομή τού Morosini με την εξής επιγραφή: FRANCISCO MAUROCENO PELOPONNESIACO ADHUC VIVENTI SENATUS.
1769.—Γεννιέται στην ελληνική Μανιάτικη (από το Οίτυλο) αποικία Αιάκιον τής Κορσικής, ο μετέπειτα Αυτοκράτορας τής Γαλλίας, Ναπολέων Βοναπάρτης (Καλόμερος).
1771.—Ο Ρωσοτουρκικός πόλεμος συνεχίζει με κάθε μέσον, μιάς και οι Ρώσοι άρχισαν να επιδίδονται πλέον και σε πειρατείες. Άρπαξαν πλοίο εφοδιασμού το οποίο έπλεε γιά την Χίο, ενώ μέσα στον μήνα Σεπτέμβριο έφτασαν να αποβιβάσουν άνδρες στο Ξηροχώρι Ευβοίας απ’ όπου αφαίρεσαν 10 τόνους σιτάρι. Γι’ αυτή τους την ενέργεια μισήθηκαν από τους κατοίκους τού τόπου.
1806.—Με την διαθήκη του, ο εθνικός ευεργέτης Ζώης Καπλάνης, ορίζει να κατατεθούν αιωνίως, χρηματικά ποσά γιά να προικίζονται τα άπορα κορίτσια από τα χωριά Γραμμένο και Τζουντίλα (σημερινό Ζωοδόχος) όπως και να συντηρούνται οι άποροι και οι κατατρεγμένοι των ίδιων χωριών. Παρ’ όλα τα πλούτη του, ο Ζώης Καπλάνης, όπως κι’ οι συμπατριώτες του Ζωσιμάδες, ζούσε απλά και φτωχικά. Εγκαταστάθηκε στο ίδιο μετόχι με τούς Ζωσιμάδες και ‘κει αποτραβηγμένος περνούσε μιά ζωή λιτή, ήσυχη και θεοσεβούμενη. Έτσι πέρασε η ζωή τού Ζώη Καπλάνη τού μεγάλου χριστιανού και πατριώτη. Μιά ζωή που θα δείχνει ξεκάθαρα τί μπορεί να κάνει ο άνθρωπος όσο φτωχός κι’ αν γεννήθηκε. Μιά ζωή που θα μαρτυρά στις μελλοντικές γενιές τί μπορεί να πετύχει η εργατικότητα, η φρονιμάδα, η εντιμότητα. Μιά ζωή που θα δείχνει πάντα τί μπορεί να προσφέρει όποιος φλογίζεται από τα ιδανικά τής Θρησκείας και τής Πατρίδας.
1818.—Γεννήθηκε στο Μέτσοβο ο Γεώργιος Αβέρωφ. Υπήρξε, αν όχι ο μεγαλύτερος, ένας από τούς μεγαλύτερους ευεργέτες τής Πατρίδας μας. Το ένδοξο θωρακισμένο πολεμικό πλοίο «ΑΒΕΡΩΦ», στοίχισε 22,3 εκατομμύρια δραχμές, από τις οποίες τα 8 εκατομμύρια προήλθαν από το κληροδότημα τού Γεώργιου Αβέρωφ. Ο Αβέρωφ όρισε στην διαθήκη του να διατεθεί το ένα πέμπτο τής περιουσίας του γιά την ναυπήγηση πολεμικού πλοίου, το οποίο θα έφερε το όνομά του και θα χρησίμευε και ως Σχολή Δοκίμων.
1821.—Νίκη των Ελλήνων επαναστατών επί των τούρκων στο Κούτσι Αργολίδος (βλ.κ 14/8).
.—Στὴν Ἀργυρούπολη τοῦ Νομοῦ Τραπεζοῦντος καὶ ἕδρα τῆς ἐπαρχίας Χαλδίας, τὴν ἡμέρα τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου ἀμέσως μετὰ τὴν ἀπόλυση τῆς ἐκκλησίας, 25 πρόκριτοι συνελθόντες παρὰ τῷ Μητροπολίτη Χαλδίας καὶ Χερροιάνων Σιλβέστρου Β΄Λαζαρίδη, ἐγένοντο κοινωνοὶ τῆς Ἐθνικῆς ἀποστολῆς καὶ προσέφερον ἀνεξαιρέτως πάντες μετὰ τῶν πολιτῶν τὴν συνδρομὴν των. Ἀπεφασίσθη δὲ ὅπως ὁ Πρωτοπρεσβύτερος καὶ Οἰκονόμος τῆς Μητροπόλεως Π.Τριαντάφυλλος Λαζαρίδης, περιέλθη τὴν ἐπαρχίαν καὶ ἀθροίση συνδρομᾶς. Οὕτω λοιπόν, ἐν διαστήματι μηνός, συνηθροίσθη τὸ ποσόν 12.000 γροσίων (ποσὸν σημαντικὸν τὴν ἐποχήν ἐκείνην) ὅπερ καὶ παρεδόθη τοῖς δύο ἀποστόλοις ἔναντι ἀποδείξεως χάριν τοῦ μεγάλου ἐθνικοῦ ἔργου, τῆς Ἀναστάσεως τῆς Πατρίδος. Οἱ ἀπόστολοι εἶχαν προσεγγίσει μὲ ἄκρα μυστικότητα τὸν Μητροπολίτη ὡς ἀπεσταλμένοι τῆς Φιλικῆς Ἑταιρείας· μεταξὺ τῶν πειστηρίων τῆς αποστολῆς τους, ἦταν καὶ ἐπιστολὲς ὑπογεγραμμένες ἀπό τὸν ἀείμνηστο Γρηγόριο Ε΄.
1826.—Οι τούρκοι οι οποίοι πολιορκούσαν την Ακρόπολη προσπάθησαν με τολμηρή έφοδο να καταλάβουν τον ναό τού Αγίου Γεωργίου, αλλ’ απέτυχαν και είχαν τρομερές απώλειες. «Έφοδος Μεχμέτ Ρεσίτ πασά Κιουταχή προς άλωσιν τού Ναού Αγίου Γεωργίου, κειμένου υπό την Ακρόπολιν των Αθηνών και αποτυχία.»
1828.—Στο χωριό Άγιος Ιωάννης Κρήτης έγινε μάχη μεταξύ Ελλήνων και τούρκων. Την μάχη κέρδισαν οι Έλληνες. «Μάχη εις το χωρίον Άγιος Ιωάννης τής Γορτύνης Κρήτης και νίκη Κρητών. Ενταύθα εφονεύθη ο αρχηγός των τουρκικών όπλων τού Μεγ. Κάστρου Αγριολίδης. Κατ’ αυτήν αρχηγοί των μεν Ελλήνων ήσαν οι Ν. Μαλικούτης και Μ. Κόρακας, των δε τούρκων ο Μουσταφά πασάς.»
.—Μετά την εξόντωση τού υπάνθρωπου αρχηγού των γενίτσαρων στην Κρήτη Αγριολίδη στον Άγιο Ιωάννη Μεσαράς, το είδος του ξεσπά σε αντίποινα άνευ προηγουμένου. Μόνο στο Ηράκλειο, τα θύματα είναι 750 με 800, άνδρες, γυναίκες ακόμα και βρέφη.
1835.—Ο αρχιληστής εγκληματίας Θεοχάρης με την ομάδα του, ενεργεί ληστρική επίθεση στην Λαμία αρπάζοντας το Ταμείον Φθιώτιδος. Ετούτος ο θρασύτατος εγκληματίας έχει πραγματικά ρημάξει την ευρύτερη περιοχή (βλ. & 21/8ου). Στο κατόπι του η κυβέρνηση θα στείλει την επόμενη κιόλας μέρα τον Γρίβα Γαρδικιώτη με 150 άνδρες.
1849.—Εκδηλώνεται ελληνικό επαναστατικό κίνημα από τούς κατοίκους τής Κεφαλλονιάς, εναντίον τής δήθεν «προστασίας» τής Αγγλίας στο νησί, το οποίο θα διαρκέσει γιά αρκετές ημέρες. Οι αγγλικές Αρχές τού νησιού θα καταστείλουν το επαναστατικό κίνημα στις 19 τού μήνα, ενώ θα τιμωρήσουν παραδειγματικά τούς ενόχους, όπως μόνον οι Άγγλοι γνωρίζουν…
1858.—Ο Βασιλέας Όθων θεσπίζει με το Βασιλικό Διάταγμα “περί συστάσεως των Ολυμπίων” γενικούς αθλητικούς διαγωνισμούς ανά τετραετία, με την επωνυμία “Ολύμπια” μέσα στο πλαίσιο διεθνών εκθέσεων που θα πραγματοποιούνταν στο Ζάππειο. Τον θεσμό αυτό τον χρηματοδότησε ο Ευάγγελος Ζάππας και οι αγώνες έμειναν γνωστοί στην ιστορία ως Ζάππειες Ολυμπιάδες.
.—Τίθεται ο θεμέλιος λίθος τού Βουλευτηρίου (Παλαιά Βουλή), το οποίο αναγέρθηκε με σχέδια τού Γάλλου αρχιτέκτονα Φρανσουά Λουί Φλοριμόν Μπουλανζέ (François Louis Florimond Boulanger). Η Βουλή συνεδρίαζε προσωρινά σε αίθουσα τού Πανεπιστημίου. Η απόφαση γιά την ανέγερση είχε εγκριθεί στις 16/7.
1866.—Σεισμός διάρκειας πέντε ολόκληρων λεπτών στην Ήπειρο, τρομοκρατεί τους κατοίκους τής ευρύτερης περιοχής. Ήταν ημέρα Παρασκευή, στις 4.30 το πρωί.
.—Στην Ζάκυνθο, ο ισχυρός σεισμός σπέρνει τον πανικό και προκαλεί ζημιές. Καταστροφές έγιναν και στην Ιερά Μονή Στροφάδων.
1867.—Σεισμική δόνηση χτύπα την Πελοπόννησο με επίκεντρο τον Πύργο Ηλείας.
1868.—Γεννήθηκε στην Αρκαδιούπολη τής Θράκης ο μεγάλος δάσκαλος τού Γένους Κωνσταντίνος Π. Ραπτάρχης. Μετά από τις εγκύκλιες σπουδές στην γενέτειρά του, φοίτησε στο Ζαρίφειο Διδασκαλείο Φιλιππουπόλεως και στο τουρκικό Γυμνάσιο Αδριανουπόλεως. Στην συνέχεια πήγε στην Σμύρνη, όπου δίδαξε στις Σχολές των Ελληνικών Κοινοτήτων Φώκαιας, Μενεμένης, Μαγνησίας και Φιλαδέλφειας. Πρόσφυγας μετά την Μικρασιατική Καταστροφή, δίδαξε στο Δημοτικό Σχολείο Πλωμαρίου τής Λέσβου, στην Λεόντειο Σχολή Αθηνών και σε διάφορα δημόσια σχολεία τής εκπαιδευτικής περιφέρειας Αθηνών. Βρήκε τραγικό τέλος τον Μάϊο τού 1942, όταν σκοτώθηκε από Γερμανούς στρατιώτες στην Κηφισιά.
1882.—Οι τούρκοι επιτίθενται σε χωριά τής Θεσσαλίας.
1886.—Καταστρεπτικοί σεισμοί στην Μεσσηνία.
1896.—Στην μονή Λιμνίσσης κοντά στα Βιτόλια έγινε σύναξη των οπλαρχηγών που είχαν εισέλθει στην Μακεδονία από τις 9 Ιουλίου με αρχηγό τον καπετάν Μπρούφα. Ο ίδιος είχε τραυματιστεί στις 15 Ιουλίου και βρισκόταν σε καταφύγιο στο Μορίχοβο. Οι οπλαρχηγοί που συναντήθηκαν ήταν οι Τάκης, Ζαρκάδας (ψυχογιός τού Μπρούφα), Ναούμ και Νταβέλης. Αποφάσισαν να συνεχίσουν τον αγώνα ακολουθώντας αμυντική και όχι επιθετική τακτική. Εν τω μεταξύ έφθασαν στην Μακεδονία και άλλα ανταρτικά σώματα, ένα από τα οποία ηγείτο ο Χρήστος Βερβέρας που έδρασε μεταξύ Ολύμπου και Βαρνούντος. Έδωσε με επιτυχία δύο μάχες στα χωριά Μώρνα και Όντρια, αλλά στο χωριό Λειβαδάκι έπεσε σε τουρκική ενέδρα και σκοτώθηκε. Το κεφάλι του μεταφέρθηκε γιά διαπόμπευση στο Καφαντάρ, την Λειψίστη και σ’ άλλα χωριά. Εν τω μεταξύ, αλβανοί Γκέκηδες που μετείχαν στα τουρκικά καταδιωκτικά σώματα, προέβησαν δήθεν προς αντεκδίκηση σε φοβερές ωμότητες στα χωριά τής Κοζάνης.
1900.—Η κατάσταση στην αλβανία και την Μακεδονία από άποψη δημόσιας ασφάλειας είναι έκρυθμη, και πολυάριθμες συμμορίες βασανίζουν τούς χριστιανικούς πληθυσμούς.
1903.—Μακεδονία: οι φόνοι ιερέων, πολιτών αλλά και μαθητών ακόμη, είναι πλέον καθημερινό φαινόμενο.
1904.—Ανταρτικό σώμα υπό τον Μακεδόνα οπλαρχηγό Παντελή Κόκκινο, εισέρχεται στην Δυτική Μακεδονία γιά να δράσει κατά των βούργαρων στην περιοχή Βογατσικού.
1905.—Το θαύμα των Μακεδονομάχων. Οι Βλάχοι τής Μακεδονίας, έχοντας πλέον αναθαρρήσει εθνικά με την εμφάνιση των Ελληνικών σωμάτων, στο σημερινό πανηγύρι τής Κοιμήσεως τής Θεοτόκου τού Βερμίου, προσέρχονται γύρω στους 3.000 οι οποίοι επανέρχονται στην Ορθοδοξία. Τόσο οι βούργαροι όσο οι ύπουλοι Ρουμάνοι, μετά από δεκαετίες τρομοκρατίας και ασταμάτητης προπαγάνδας κατάφεραν να λυγίσουν το φρόνημά τους και να τους προσεταιριστούν. Οι Βλάχοι όμως τους «την είχαν στημένη» και περίμεναν την κατάλληλη ευκαιρία, η οποία τους δόθηκε σαν σήμερα.
.—Πάνδημο συλλαλητήριο στην πρωτεύουσα υπέρ τής ενώσεως τής Κρήτης με την Μητέρα Ελλάδα.
.—Η νέα τακτική συνέλευση των Χανίων στην Κρήτη, ψήφισε τις περισσότερες από τις μεταρρυθμίσεις που πρότειναν οι επαναστάτες στον Θέρισο.
1906.—Ημέρα τής Παναγίας και στις κορυφές τού όρους Νίτσε τού Μοριχόβου (2.500 μ.), στο μέρος των καλυβιών των Σαρακατσαναίων τσελιγκάδων Μακεδονομάχων Γούλη ή Κωτούλα, στήνεται γλέντι με επίσημους προσκεκλημένους τον Μακεδονομάχο Καρασεβδά και τους άνδρες του. Τραγούδησαν και χόρεψαν όμορφα τραγούδια από τα μέρη τού Καρασεβδά, όπως το «Κάτω στου Βάλτου τα χωριά, Ξηρόμερο και Άγραφα» (ο Αρχηγός ήταν Αιτωλός) και το τραγούδι των Γριβαίων «Στο Μέτσοβο στον Πλάτανο». Ο Καρασεβδάς με τους άνδρες του ήταν εκεί ήδη από τις 8 τού μήνα προστατεύοντας τους γενναίους ορεσίβιους Σαρακατσάνους από την μανία των βούργαρων.
.—Μια δεκατετραμελής συμμορία αιμοδιψών βούργαρων, ενεργεί επίθεση στο χωριό Πύργοι (Κ. Μακεδονία). Ευτυχώς οι κάτοικοι πρόλαβαν να ειδοποιήσουν τον τούρκικο στρατό τής περιοχής, γλυτώνοντας έτσι μιά μεγάλη συμφορά.
.—Οἱ βούργαροι, ἀντιλαμβανόμενοι ὅτι χάνουν τὸ παιχνίδι τους στὴν Μακεδονία, ἐπιδόθηκαν σ’ ἕνα ὅργιο σφαγῶν καὶ έμπρησμῶν τοῦ ἑλληνικοῦ στοιχείου τῆς πόλης Ἀγχιάλου τοῦ Εὐξείνου Πόντου τὴν ἡμέρα τῆς Παναγίας. Ἡ εἴδηση συγκλόνισε τὸ Πανελλήνιο. Ἐψάλλη δοξολογία στὴν μητρόπολη Ἀθηνῶν γιὰ τὰ θύματα τῆς βουργαρικῆς βαρβαρότητας. Ἐκφωνήθηκαν πύρινοι λόγοι στὸν χῶρο τοῦ Ζαππείου καὶ τὰ μαγαζιά ἔμειναν κλειστὰ γιὰ μερικὲς μέρες.
1907.—Μάχη τού Μακεδονομάχου Καραπάνου και άλλων Ελλήνων με την πολυμελή βουργάρικη συμμορία τού αρχικομιτατζή και σφαγέα Κουλεμάν, στην περιοχή Μεταλλουργείο Χρωμίου, μεταξύ των χωριών Πολυκάρπη – Σαρακινών Αλμωπίας. Οι Μακεδονομάχοι κατάφεραν να ξεπαστρέψουν αρκετούς από τους αιμοδιψείς σύντροφους τού κτήνους.
1909.—(π. ημερ.) Κίνημα στην περιοχή Γουδή. 449 αξιωματικοί όλων των όπλων και τού ναυτικού, μέλη τού Στρατιωτικού Συνδέσμου, 246 στρατιώτες και ναύτες και 67 χωροφύλακες με πλήρη εξάρτηση και 22 πυροβόλα, υπό τον συνταγματάρχη Ν. Ζορμπά, συγκεντρώθηκαν στο Γουδί (ή Γουδή) και μέσω αντιπροσώπων τους, ζήτησαν από την κυβέρνηση την αποδοχή ορισμένων όρων, μεταξύ των οποίων την απομάκρυνση των Πριγκίπων από το στράτευμα, την ανάληψη των πολεμικών Υπουργείων από στρατιωτικούς, την ριζική αναδιοργάνωση τού στρατού και τού ναυτικού και την άσκηση ρωμαλέας εθνικής πολιτικής. Η συγκρότηση τού Στρατιωτικού Συνδέσμου, ασχέτως προς οποιαδήποτε πολιτική ανάμιξη, είχε ως ελατήρια την δυσαρέσκεια μεγάλης μερίδας στρατιωτικών γιά την τηρούμενη εκ μέρους των εκάστοτε κυβερνήσεων χλιαρή πολιτική στο Κρητικό ζήτημα και στον Μακεδονικό αγώνα, σε εθνικά θέματα, ενισχύθηκε δε από την προκλητική στάση των Νεότουρκων έναντι τής Ελλάδος.
.—Την ιδία ημέρα, μετά την παραίτηση τής κυβερνήσεως Δ. Ράλλη, ανέλαβε την πρωθυπουργία ο αρχηγός τού εθνικού κόμματος, Κυριακούλης Π. Μαυρομιχάλης, ο οποίος υιοθέτησε τις βασικές αρχές τού Σ.Σ. και εξήγγειλε ευρύ ανορθωτικό πρόγραμμα, γιά το οποίο η κυβέρνησή του κλήθηκε «ανορθωτική».
1911.—Τούρκοι κυβερνητικοί δολοφόνησαν με μαχαίρι τον Π. Αναστόπουλο, πράκτορα των Αθηναϊκών εφημερίδων τής Σμύρνης.
1913.—Μετά από το πέρασμα των βούργαρων, αναφορές μάς γνωστοποιούν την πλήρη καταστροφή τής πόλεως των Σερρών. Δεν έμεινε τίποτα απολύτως (…)
1919.—Στο Μέτωπο τής Μ. Ασίας γίνονται μάχες περιπόλων.
1920.—Το Α΄ Σώμα Στρατού τής Στρατιάς Μικράς Ασίας, τού οποίου το στρατηγείο εγκαταστάθηκε από την προηγούμενη ημέρα στην Φιλαδέλφεια, άρχισε την προέλασή του προς Ουσάκ.
1921.—(11-16/8) Γ’ Σ.Σ. Η Στρατιά θέλοντας να εκκαθαρίσει την χρονίζουσα στο αριστερό της τμήμα κατάσταση, αποφάσισε να στραφεί ολόκληρη η Χ Μεραρχία προς Δυσμάς και να επιτεθεί κατά των υψωμάτων τού Σαπάντζα Ντερέ στα δυτικά και τού ανατολικού τμήματος τού οροπεδίου Τοϊντεμίρ, με την ΙΙΙ Μεραρχία να επιτίθεται στο δυτικό τμήμα τού οροπεδίου. Αυτό όμως δεν επετεύχθη λόγω καθυστερήσεως τμημάτων τής Χ Μεραρχίας να συγκεντρωθούν ανατολικώς τού Σαπάντζα Ντερέ.
.—(13-18/8)Το Β’ Σ.Σ. μετά από διαταγή τής Στρατιάς, συνεχίζει την υπερκερωτική του κίνηση προς την κατεύθυνση Καρά Χοτζά. Η 24η Μεραρχία μετά τις απώλειες που είχε στις μάχες τού Καλέ Γκρότο, αποσύρθηκε από το πεδίο μάχης. Η V Μεραρχία στην προσπάθειά της να καταλάβει το Ουλού Ντάγ, υπέστη σοβαρές απώλειες. Μόνο το απόγευμα με την επέμβαση τού δεξιού τής ΧΙΙΙ Μεραρχίας και κατόπιν σκληρού αγώνος, επετεύχθη η κατάληψη τής χαμηλότερης κορυφής τής βραχώδους αλυσίδας τού Ουλού Ντάγ. Οι τούρκοι πιεζόμενοι, αποσύρθηκαν σε νέες θέσεις. Η ΧΙΙΙ Μεραρχία κατέλαβε γραμμή που περιελάμβανε τα νοτιοδυτικά αντερείσματα τού Ουλού Νταγ και το χωριό Σερεφλί.
.—Το Α’ Σ.Σ. έλαβε διαταγή να κινηθεί αριστερά τού Β’ Σώματος και να επιτεθεί προς βορρά με δεξιό όριο την γραμμή Εσκί Κισλά-Κιζίλ Κογιουνλού. Επίσης και τα δύο Σώματα Στρατού ενημερώθηκαν ότι δεν θα λάμβαναν πυρομαχικά γιά τις ημέρες 15 και 16 Αυγούστου.
.—Η VII Μεραρχία επιχειρεί την διάνοιξη τής στενωπού στα δυτικά τού Πολατλί. Επιτέθηκε από Νότο με τέσσερα τάγματα, υποστηριζόμενη από τρείς ελαφρές και μία βαριά πυροβολαρχίες. Μετά από σκληρό αγώνα κατά τον οποίο έπεσαν μαχόμενοι δύο διοικητές ταγμάτων και πολλοί αξιωματικοί και οπλίτες, καταλήφθηκαν τα υψώματα Μπες Τεπελέρ.
1922.—Μετά την διάσπαση τού Μετώπου στον τομέα Αφιόν-Καραχισάρ στις 13 Αυγούστου και την διείσδυση εχθρικών τμημάτων στα δημιουργηθέντα κενά, διατάσσεται από την Στρατιά Μικράς Ασίας ευρεία υποχωρητική κίνηση, η οποία όμως, λόγω των συνεχών πιέσεων τού εχθρού, δεν εκτελέστηκε με την απαιτουμένη ταχύτητα. Παρά ταύτα, την ημέρα αυτή, η 9η Μεραρχία κατόρθωσε έπειτα από σκληρή μάχη ν’ ανατρέψει δύο εχθρικές Μεραρχίες, οι οποίες υποχώρησαν ατάκτως, εγκαταλείποντας τέσσερα πυροβόλα, αιχμαλώτους και πολλούς νεκρούς.
.—(14-15/8) Μετά την διαταγή τού Α΄Σ.Σ., εκκενώνονται όλα τα νοσοκομεία και μεταφέρονται οι νοσηλευόμενοι και το νοσοκομειακό υλικό σιδηροδρομικώς προς Εσκή Σεχήρ. Κατά την μεταφορά με τον σιδηρόδρομο τού ασύρματου τού Α΄ Σώματος Στρατού, εκ παραδρομής αντί να μεταφερθεί στο Καζλί Γκιόλ Χαμάμ όπου θα μεταφερόταν το Στρατηγείο, εκφορτώθηκε στο Εσκή Σεχήρ. Αποτέλεσμα αυτού ήταν η στέρηση επικοινωνίας με την Στρατιά και τις Μεραρχίες (ειδικά την Ι) από το απόγευμα τής 14ης και γιά όλο το πρωινό τής 15ης Αυγούστου. Αυτό συνετέλεσε στην δυσμενή εξέλιξη των επιχειρήσεων, δεδομένου ότι από το απόγευμα τής 14ης διακόπηκε κάθε τηλεγραφική και τηλεφωνική επικοινωνία προς Δυσμάς.
.—Το 2ο Σύνταγμα Ιππικού και ένα τάγμα του 34ου Συντάγματος Πεζικού, κατέλαβαν την αυγή τής 15ης Αυγούστου την παλιά οχυρωμένη γραμμή στο Τουμλού Μπουνάρ.
.—Από την μία η σύμπτυξη των δυνάμεων υπό τον Στρατηγό Φράγκο στο Τουμλού Μπουνάρ, και από την άλλη η επιμονή τού Στρατηγού Τρικούπη, να παραμείνουν οι δυνάμεις που είχε υπό τις διαταγές του στην τοποθεσία Ουλουτζάκ- Εϋρέτ, αντί να σπεύσουν και συμπτυχθούν (15 προς 16 Αυγούστου) επίσης στην τοποθεσία Τουμλού Μπουνάρ, επέφεραν την πλήρη και οριστική διάσπαση των Ελληνικών δυνάμεων σε δύο Ομάδες, την Ομάδα Φράγκου και την Ομάδα Τρικούπη.
1926.—Ἱδρύθηκε στὴν Λεμεσὸ τὸ Κομμουνιστικὸ Κόμμα Κύπρου. Τὸ 1944 τὸ Κ.Κ.Κ. σταμάτησε τἠν αὐτόνομη λειτουργία του καὶ συγχωνεύθηκε πλήρως μὲ τὸ Α.Κ.Ε.Λ. τὸ ὁποῖο εἶχε ἱδρυθεῖ τὸ 1941, μὲ στόχο νὰ λειτουργήσῃ ὡς εὑρύτερο νόμιμο προοδευτικό – ἀριστερὸ κόμμα.
1930.—Ξεκινούν στην Αλεξανδρούπολη οι 8οι Πανθρακικοί αγώνες, διάρκειας δύο ημερών.
1940.—Η άνανδρη επίθεση ιταλικού υποβρυχίου και η βύθιση τού ευδρόμου «ΕΛΛΗ». Σαν σήμερα, συνεχίζοντας η Ιταλία την προκλητική και ιταμή συμπεριφορά της, τορπιλίζει με υποβρύχιο (χωρίς η Ελλάς να βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση), το ευρισκόμενο στον λιμένα τής Τήνου ελαφρό καταδρομικό «Έλλη». Η ιταλική τορπίλη έπληξε το σκάφος στο μέσον. Από την έκρηξη φονεύθηκαν ο πυράρχης και 8 ναύτες, τραυματίστηκαν δε 29 άλλοι. Μετά από λίγο ξέσπασε πυρκαγιά, με αποτέλεσμα να διαταχθεί εγκατάλειψη τού σκάφους. Μισή ώρα αργότερα η «Έλλη» βυθίστηκε. Μαζί με την πρώτη τορπίλη, το ιταλικό υποβρύχιο έρριψε και δεύτερη η οποία έπληξε τον κυματοθραύστη, τραυματίζοντας πολλούς από τούς προσκυνητές.
1941.—Εις τα Ανώγεια τής Κρήτης σχηματίζεται μυστική επαναστατική οργάνωσις εναντίον των Γερμανών κατακτητών, υπό τους Ι.Σ. Δραμουντάκην, και Μ.Χ. Ξυλούραν. Η δύναμίς της ανήλθε βραδύτερον εις 420 άνδρας.
1942.—Κυκλοφορεί γιά πρώτη φορά η αντιστασιακή εφημερίδα «Μαχόμενη Ελλάς». Υπήρξε δεκαπενθήμερο έντυπο, τού οποίου η κυκλοφορία διήρκεσε μέχρι το τέλος τής Κατοχής.
.—Μετά την βίαιη απέλασή του από την Νιγρίτα από τούς γερμανοβούργαρους κατακτητές, ο μητροπολίτης Κωνσταντίνος καταφέρνει να επιστρέψει στο ποίμνιό του.
1943.—Τμήματα τού ΕΛΑΣ στον νότιο Ταΰγετο, εκμεταλλεύονται την άρνηση ορισμένων ανταρτών εθνικών αντιστασιακών ομάδων να πολεμήσουν εναντίον Ελλήνων (…), αφοπλίζοντας 70 από αυτούς.
.—Κρήτες αντάρτες τής εθνικής αντιστάσεως τού Πετρακογιώργη, συνάπτουν μάχη με Γερμανούς στην Τραχήλα (ή Τραχήλι). Υπήρξαν εκατέρωθεν απώλειες.
.—Δολοφονήθηκε ἀπό τμήματα τοῦ ΕΛΑΣ καὶ τοῦ ΣΝΟΦ, ὁ δεύτερος καὶ τελευταῖος γυιὸς τοῦ Μακεδονομάχου Γιάννη Νταϊλάκη, Δημήτριος, καὶ ἀνεψιὸς τοῦ ἐπίσης Μακεδονομάχου, Λάκη Νταϊλάκη, ἔχοντας τὴν ἴδια φρικτὴ τύχη μὲ τὸν πατέρα του. Ἡ οἰκογένεια Νταϊλάκη πρόσφερε πάρα πολλὰ στὸν Μακεδονικὸ ἀγῶνα καὶ ὄχι μόνο. Ὁ Λάκης ἦταν ὁπλαρχηγὸς κι’ ὁ ἀδελφὸς του Γιάννης ἦταν ὑπαρχηγὸς του. Παρ’ ὅλες τὶς ῥιψοκίνδυνες ἐπιχειρήσεις του, ἐπέζησε κατὰ τὴν διάρκεια τοῦ Μακεδονικοῦ ἀγῶνα. Ἐπί Γερμανοβουλγαρικῆς κατοχῆς παρ’ ὅλο ποὺ τὸν συμβούλευσαν νὰ φύγῃ, θεώρησε ντροπὴ νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸ χωριό γιὰ τὸν «φόβο» τῶν βούργαρων. Ἔτσι δολοφονήθηκε στὶς 5/10/1941, ἀπό βουργάρικη ὁμάδα ποὺ εἶχε ὁργανώσει τὸ κομιτᾶτο τῆς Σόφιας καὶ ὁ διαβόητος ἔπειτα γιὰ τὴν δράση του στὸ ΕΑΜ, Λάζαρος Τερπόφσκι ἤ Ζησιάδης. Τὴν ἴδια τύχη εἶχε καὶ ὁ ἀδελφός του Γιάννης, ποὺ σφάχτηκε μὲ τὸν ἀγριώτερο τρόπο στὶς 21/3/1943, ἀπό τμῆμα τοῦ ΕΛΑΣ, ἐνῶ τὴν ἴδια ἡμέρα, ὁ ἕνας ἀπό τοὺς δύο του γυιούς, ὀνόματι Μανώλης, τουφεκίστηκε ἀπό τοὺς Ἰταλούς. Στὶς 15 Αὐγούστου 1943, ὁ δεύτερος καὶ τελευταῖος γυιὸς τοῦ Γιάννη Νταϊλάκη, Δημήτρης, πιάστηκε ἀπό τμήματα τοῦ ΕΛΑΣ καὶ τοῦ ΣΝΟΦ καὶ δοκίμασε τὴν ἴδια φρικτὴ τύχη μὲ τὸν πατέρα του. Ἡ χήρα Γιάννη Νταϊλάκη καὶ μητέρα τῶν δύο ἀγοριῶν, πέθανε ἀπό κακώσεις καὶ κακουχίες. Ἡ οἰκογένεια ὁλάκερη ἐμαρτύρησε.
.—«Την 15ην Αύγουστου ημέρα Κυριακήν, μικρόν επιβατικόν Στρατιωτικόν Γερμανικόν αυτοκίνητον έφθασεν εις το Κομμένο. Οι επιβαίνοντες αυτού Γερμανοί Αξιωματικοί αντελήφθησαν ότι εις την πλατείαν τού χωριού ευρίσκοντο αντάρται οι οποίοι παρεσκεύαζον το συσσίτιόν των έχοντες αυτόματα και πολυβόλον. Λόγω αποτόμου στροφής τού οδηγού τού αυτοκινήτου, έπεσαν εις παρακείμενον χάνδακα και οι επιβαίνοντες αυτού, χωρίς ουδείς των ανταρτών να τούς οχλήση, επί δέκα λεπτά προσεπάθησαν διά να το ανελκύσουν και με την ανέλκυσίν του ανεχώρησαν δι’ Άρτα.» Την επόμενη ημέρα θα συμβεί η μεγάλη σφαγή…
1944.—Ἑλένη Βαλλιάνου. Μία ἡρωίδα τῆς ὁμογένειας ποὺ τιμᾶται στὴν Γαλλία καὶ τὴν Ἀγγλία. Σὰν σήμερα μετὰ ἀπὸ ἡμέρες βασανιστηρίων καὶ ἀνακρίσεων ἀπὸ τοὺς Γερμανοὺς τῆς Γκεστᾶπο, ἡ 35χρονη Ἑλένη Βαλλιάνου, Ἑλληνίδα τῆς ὁμογένειας καὶ ἀπόγονος τοῦ Κεφαλλονίτη Τραπεζίτη, ἐφοπλιστὴ καὶ ἐθνικοῦ εὐεργέτη Παναγῆ Βαλλιάνου, ἐκτελέστηκε στὶς ὄχθες ἑνὸς ποταμοῦ μαζὶ μὲ ἄλλους κρατούμενους, λόγῳ τῆς συμμετοχῆς της στὴν Γαλλικὴ ἀντίσταση. Παρ’ ὅλα τὰ βασανιστήρια, αὐτὴ ὴ γυναῖκα ποὺ μεγάλωσε σ’ ἕνα πλούσιο περιβάλλον χωρὶς νὰ τῆς λείψῃ τίποτα, ἔδειξε μία ψυχικὴ γενναιότητα ποὺ τὴν ἀνέδειξε σὲ ἡρωίδα τιμούμενη, τόσο στον τόπο ποὺ θυσιάστηκε (τὴν Γαλλία), ὅσο καὶ στὴν Ἀγγλία.
.—Απόβαση συμμαχικών δυνάμεων στην Νότιο Γαλλία. Στην μεγάλη Ναυτική Δύναμη των 900 περίπου πλοίων που έλαβαν μέρος στην απόβαση, μετέχουν τα Αντιτορπιλικά «ΚΡΗΤΗ» – «ΠΙΝΔΟΣ» – «ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ», τα Αρματαγωγά «ΧΙΟΣ» – «ΛΗΜΝΟΣ» – «ΣΑΜΟΣ» και πολλά Ελληνικά εμπορικά πλοία.
.—Ο Δεκαπενταύγουστος, γιά τον Δήμο Πωγωνίου είναι ημέρα μνήμης. Σαν σήμερα ανήμερα τής θρησκευτικής εορτής τής Παναγίας, τα Γερμανικά στρατεύματα κατοχής κύκλωσαν και κατέστρεψαν ολοσχερώς το χωριό Κεράσοβο. «Ζήσαμε ένα δράμα, έχουμε ακόμη εφιάλτες που μάς ταράζουν», αφηγείται η Κατερίνα Γάστιου που τότε ήταν μόλις πεντέμισι χρονών. «Μείναμε μέρες στο βουνό. Δεν είχαμε τί να φάμε. Λίγα άγρια φουντούκια βρίσκαμε. Μετά έφυγαν οι Γερμανοί και κατεβήκαμε στο χωριό. Ήταν όλα στάχτη. Μάζεψαν οι μεγαλύτεροι τούς νεκρούς. Η μυρωδιά τού καμένου ήταν διάχυτη. Μοιρολόγια, φωνές. Εικόνες που δεν ξεχνιόνται, δεν φεύγουν από τα παιδικά μάτια».
.—Μετά την Σοβιετική στρατιωτική αποστολή 8 ανθρώπων, η οποία ήλθε σε συνεννόηση με κομμουνιστές τού Σιάντου στην Μακεδονία, η λεγόμενη «Πολιτική Επιτροπή Εθνικής Απελευθέρωσης» (ΠΕΕΑ), θα δηλώσει πλήρη υποταγή στην γραμμή Γεώργιου Παπανδρέου, τής κυβερνήσεως τού Καΐρου.
1949.—Λήγει στο Βίτσι η μεγάλη μάχη που ξεκίνησε από τις 9 Αυγούστου, με πλήρη νίκη των εθνικών δυνάμεων και συντριβή των κομμουνιστών.
1954.—Μεγάλες φοιτητικές συγκεντρώσεις στην πρωτεύουσα. Αίτημα των φοιτητών ήταν η Ένωση τής Κύπρου με την μητέρα Ελλάδα. Στις 20 τού μήνα, ακόμη ένα παλλαϊκό αυτήν την φορά συλλαλητήριο έγινε στην Αθήνα με χιλιάδες διαδηλωτές να συρρέουν στην πλατεία Συντάγματος. Στο συγκεντρωμένο πλήθος θα απευθύνει λόγο ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Σπυρίδων.
1956.—Ο ηρωομάρτυρας τής ΕΟΚΑ, Νικολάου Ιωνάς, πήρε μέρος στην εκτέλεση Άγγλου πράκτορα τής Ιντέλιτζενς Σέρβις στην περιοχή “Άνοιγμα Κολοκάση” στην Λευκωσία.
.—Ο ηρωομάρτυρας τής ΕΟΚΑ Κυριάκος Κολοκάσης, ανέλαβε με την ομάδα του και σε συνεργασία με ομάδες τής Λευκωσίας, την απελευθέρωση τού θανατοποινίτη Μιχαήλ Κουτσόφτα και τού ανήλικου καταδικασμένου Παρασκευά Χοιροπούλη. Αντί αυτών, όμως, απελευθέρωσαν δύο άλλους κατάδικους.
1958.— Η ελληνική κυβέρνηση κατέθεσε νέα προσφυγή στον Ο.Η.Ε. με τον τίτλο «Το Κυπριακό Ζήτημα». Η προσφυγή έγινε δεκτή.
1964.—Κατόπιν τής μεγάλης κρίσεως στην Κύπρο, με πρωτοβουλία των Άγγλων συγκαλείται Διάσκεψη στο Λονδίνο κατά την οποία οι ίδιοι προτείνουν: την αποστολή ειρηνευτικής δυνάμεως στο νησί, την συγκρότηση Επιτροπής από τους Πρεσβευτές των Κρατών που θα διαθέσουν τμήματα στην ειρηνευτική δύναμη, με έδρα το Λονδίνο, και τον διορισμό μεσολαβητή από τις Κυβερνήσεις Αγγλίας, Ελλάδος και τουρκίας. Κυρία προσπάθεια τής ύπουλης Αγγλίας, προφανώς, είναι η παραμονή τού Κυπριακού Ζητήματος εκτός Ο.Η.Ε.
1968.—Ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, διαφεύγει κρυφά με πλοιάριο από την Ραφήνα και μέσω τουρκίας μεταβαίνει στο Παρίσι.
1974.—ΑΤΤΙΛΑΣ 2: (14-16/8) Η πλέον άνιση μάχη τής νεώτερης ιστορίας. Σαν σήμερα συνεχίζεται ο υπεράνθρωπος αγώνας των ΕΛΔΥΚάριων στην Κύπρο στο περικυκλωμένο από τους τούρκους Στρατόπεδό τους. Υπό την ηγεσία τού ηρωικού Αντισυνταγματάρχη Παναγιώτη Σταυρουλόπουλου, ελάχιστοι Ελδυκάριοι (318), χωρίς καμμία ενίσχυση (ενώ τους είχαν υποσχεθεί), χωρίς καμμία υποστήριξη (ενώ την πρώτη μέρα τους δόθηκε υποστήριξη από την 187 μοίρα πυροβολικού), αντιμετώπισαν επί 3 ημέρες σε έναν άνισο αγώνα, υπερπολλαπλάσιες τουρκικές δυνάμεις ξηράς, πυροβολικού και αεροπορίας, με απίστευτο ηρωισμό. Ο Αντισυνταγματάρχης (τότε) Σταυρουλόπουλος, διατάχθηκε να αναλάβει την υπεράσπιση τού Στρατοπέδου τής ΕΛ.ΔΥ.Κ. κάτω από πολύ περίεργες συνθήκες, με ελλιπή μέσα αλλά και με μικρό αριθμό στρατιωτών. Την τελευταία ημέρα τής μάχης μπόρεσαν και σώθηκαν περίπου 230 άνδρες χάρις στην εντολή απαγκιστρώσεως τού «πατέρα τους», όπως αποκαλούσαν τον Αντ/ρχη Σταυρουλόπουλου, ενώ χάθηκαν γύρω στους 90 άνδρες συνολικά (πεσόντες και αγνοούμενοι). Αυτή η μάχη διδάσκεται στην Βρετανική Στρατιωτική Ακαδημία ως η πλέον άνιση Μάχη τής Νεώτερης Ιστορίας.
.—Προσπάθεια των τούρκων να σπάσει την γραμμή άμυνας από την μεριά τού Αγίου Παύλου (Άγιος Δομέτιος), βρήκε μπροστά της τον διοικητή τού 336, Δ. Αλευρομάγειρο ο οποίος ως επικεφαλής των δυνάμεων τού 1ου λόχου τού 211 μαζί με τον λοχαγό Μαυρόγιαννο, κράτησαν τον Άγιο Παύλο και ουσιαστικά κράτησαν την Λευκωσία.
1980.—Η Ελλάδα επανέρχεται στο ΝΑΤΟ, με ανοικτό το θέμα τού Αιγαίου…
1989.—Πέθανε ὁ στρατηγός Θρασύβουλος Τσακαλῶτος. Ἄν καὶ ἀντικομμουνιστής οὐδέποτε υἱοθέτησε ἀκροδεξιές ἤ φιλοδικτατορικὲς ἀπόψεις. Χαρακτηριστικὸ τοῦ ἤθους του εἶναι τὸ ὅτι δὲν θέλησε νὰ γίνῃ μέλος τοῦ οἰκοδομικοῦ συνεταιρισμοῦ τῶν ἀξιωματικῶν ποὺ ἀπέκτησαν πολυτελεῖς κατοικίες στὸν οἰκισμό Παπάγου. Μολονότι τοῦ παραχωρήθηκαν οἰκόπεδα στὴν περιοχὴ αὐτή, ὁ Τσακαλῶτος παραιτήθηκε τοῦ δικαιώματός του, ἐκχωρώντας τα σὲ μέλη τοῦ συνεταιρισμοῦ. Ἀρκέστηκε νὰ περάσῃ τὸ ὑπόλοιπο τῆς ζωῆς του σὲ ἕνα τριάρι διαμέρισμα κοντὰ στὴν πλατεία Μαβίλη στὴν Ἀθήνα. Συμμετεῖχε στοὺς Βαλκανικοὺς πολέμους καὶ στὴν Μικρασιατικὴ ἐκστρατεία· ὡς συνταγματάρχης διακρίθηκε ἰδιαίτερα στὸ μέτωπο τοῦ Β’Π.Π, ἀναχαιτίζοντας τὴν προέλαση τῶν Ἰταλῶν τὶς πρῶτες ἡμέρες τῆς εἰσβολῆς τους, καὶ ἀκολούθως, ὡς Διοικητὴς τῆς Γ΄ Ἑλληνικῆς Ὁρεινῆς Ταξιαρχίας, συμμετεῖχε στὴν μάχη τοῦ Ῥίμινι. Μὲ τὸ τέλος τοῦ Β΄ Π.Π. πολέμησε μὲ τὸν Ἐθνικό Στρατὸ κατὰ τῶν κομμουνιστῶν. Τὶς ἐμπειρίες του γιὰ τὰ χρόνια ποὺ ὑπηρέτησε τὴν Πατρίδα σὲ διάφορα μέτωπα, κατέγραψε σὲ βιβλία.
1990.—Πυρκαϊά εκδηλώνεται στο Άγιον Όρος, η δεύτερη μέσα σε τρεις μήνες.
1995.—Συγκινητικές στιγμές ζουν οι εναπομείναντες Έλληνες στην Ίμβρο, όπου ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος και ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Ιάκωβος συλλειτουργούν γιά τον εορτασμό τής Κοιμήσεως τής Θεοτόκου.
1996.—Την συμμετοχή των Γκρίζων Λύκων στα βίαια επεισόδια στην Κύπρο, που είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο δύο Ελληνοκυπρίων, επιβεβαιώνει ο Ο.Η.Ε.
1998.—Σχεδόν έναν μήνα από την παράδοση των νέων φυλακών Αυλώνας, τριάντα εννέα αλβανοί και ένας Ρουμάνος καταφέρνουν να δραπετεύσουν μέσω μιάς κολώνας φωτισμού που υπήρχε στον εσωτερικό χώρο των φυλακών (…)
2010.—Μετὰ ἀπό ογδόντα εννέα χρόνια, πραγματοποιήθηκε πατριαρχικὴ Θεία λειτουργία στὴν Παναγία Σουμελᾶ τοῦ Πόντου. Ἡ Μονὴ Σουμελᾶ εἶναι μία ἀπό τὶς ἀρχαιότερες ποὺ λειτούργησαν στὴν Τραπεζοῦντα. Σύμφωνα μὲ τὴν παράδοση ἡ Εἰκόνα της εἶναι ἔργο τοῦ Ἁγίου Ἀποστόλου καὶ Εὐαγγελιστή Λουκᾶ καὶ μεταφέρθηκε θαυματουργικὰ στὸ ὄρος Μελᾶ τοῦ Πόντου (στοῦ Μελᾶ = σουμελᾶ) ὅπου μετέβησαν κατὰ τὸ κάλεσμα τῆς Θεομήτορος οἱ μοναχοὶ Βαρνάβας καὶ Σωφρόνιος ἀπό τὴν Ἀθήνα, ὁδηγούμενοι ἀπό πλῆθος ἀλλεπάλληλων θαυμάτων. Τελικὰ τὸ Μοναστήρι στερέωσαν καὶ λάμπρυναν οἱ Κομνηνοὶ ὅπως ὁ Μανουὴλ καὶ ὁ Αλέξιος καὶ παρά τὴν πτώση τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἡ Παναγία Σουμελᾶ φώτισε τὸν σκλαβωμένο Ἐλληνισμό ἔως τὴν Γενοκτονία τοῦ Πόντου καὶ τὴν Μικρασιατικὴ Καταστροφή.
2017.—Πύρινα μέτωπα σε Ανατολική Αττική, Ζάκυνθο και Ηλεία. Δραματικές διαστάσεις πήραν τα πύρινα μέτωπα στον Κάλαμο, όπου οι φλόγες έκαψαν χιλιάδες στρέμματα και κατέστρεψαν ή προκάλεσαν σοβαρές ζημιές σε περισσότερες από 20 κατοικίες. Η φωτιά έφτασε και στον Βαρνάβα όπου και εκεί έκαψε σπίτια και συνέχισε με κατεύθυνση ταυτόχρονα προς το Καπανδρίτι και το Σέσι Γραμματικού. Οι μοναχές εγκατέλειψαν με το ζόρι το μοναστήρι τής Ιεράς Μονής Αναλήψεως στην περιοχή, καθώς οι φλόγες πλησίασαν τον περίβολο και σε ορισμένα σημεία μπήκαν μέσα. Η πυρκαγιά με μέτωπο 25 χιλιομέτρων, εξακολούθησε γιά δεύτερη ημέρα να είναι ανεξέλεγκτη και να μαίνεται σε περιοχή δύσβατη, με πολύ πυκνό δάσος. Σε εκκένωση προχώρησαν δύο στρατόπεδα τής περιοχής τόσο από το προσωπικό τους όσο και από τα πυρομαχικά που είχαν αποθηκευμένα καθώς και δύο κατασκηνώσεις. Μόνο το περασμένο 24ωρο, δηλαδή από τις 6 το πρωί τής Κυριακής έως τις 6 το πρωί τής Δευτέρας, σε όλη την επικράτεια εκδηλώθηκαν περισσότερες από 90 πυρκαγιές.
2018.—Η ολοένα αυξανόμενη εγκληματικότητα. Σαν σήμερα, δύο Πακιστανοί και ένας Ιρακινός αφού λήστεψαν, στην συνέχεια δολοφόνησαν εν ψυχρώ στον λόφο Φιλοπάππου τον Έλληνα φοιτητή Μουστάκα Νικόλαο. Το έγκλημα διαπράχθηκε μπροστά στα μάτια τής Πορτογαλίδας φίλης τού θύματος, η οποία και συνέβαλε με την κατάθεσή της στην σύλληψη των εγκληματιών. Με όσα κατέθεσε, κατέστη ολοφάνερη η πρόθεση δολοφονίας, διότι μετά την ληστεία οι αλλοδαποί έσπρωξαν υπό την απειλή μαχαιριού το θύμα σε γκρεμό, αφού τους είχε ήδη δώσει χωρίς αντίσταση ό,τι ζήτησαν. Οι τρείς συλληφθέντες (ηλικίας από 17 έως 28 ετών), εμπλέκονται σε τουλάχιστον άλλες δέκα υποθέσεις ληστειών στην ευρύτερη περιοχή τής Ακροπόλεως, στοχοποιώντας κατά κύριο λόγο περιηγητές. Ο τότε δήμαρχος Αθηναίων Γιώργος Καμίνης, δήλωσε μεταξύ άλλων ότι: «[…] είχα ζητήσει την παραίτηση τού κ. Τόσκα (υποστράτηγος εν αποστρατεία, πρώην πασόκος και επί ΣΥΡΙΖΑ υπουργός Προστασίας τού Πολίτη), όταν διαπίστωσα ότι δεν υπήρχε η βούληση να αντιμετωπίσει την πολιτική βία και το κοινό έγκλημα». Κρατώντας την φωτογραφία τού δολοφονημένου παιδιού της κατά την διάρκεια τής δίκης, η μητέρα τού θύματος απευθυνόμενη στους εγκληματίες, είπε: «[…] Μέχρι να πεθάνω θα αναρωτιέμαι, γιατί, αφού τον λήστεψαν, έπρεπε να τον σκοτώσουν κιόλας; Δεν με κοιτάνε στα μάτια γιατί είναι θρασύδειλοι, αν και οπλισμένοι και σωματώδεις τα έβαλαν με ένα κλαράκι.» Στις 31/7/2019 οι δύο από τους 3 εγκληματίες καταδικάστηκαν σε ισόβια φυλάκιση, ενώ ο δήθεν «ανήλικος» συνεργός τους είχε ήδη καταδικαστεί σε 10 χρόνια φυλάκιση χωρίς αναστολή.
.—Επέστρεψαν στην Ελλάδα από την Αδριανούπολη όπου κρατούντο, οι δύο Έλληνες στρατιωτικοί, υπολοχαγός Άγγελος Μητρετώδης (3Α) και λοχίας Δημήτριος Κούκλατζης (3Δ). Εκτός τού υπουργού Άμυνας Πάνου Καμένου και τού αναπληρωτή υπουργού Εξωτερικών αρμόδιου γιά Ευρωπαϊκές Υποθέσεις Κατρούγκαλου, στο αεροδρόμιο Μακεδονία τής Θεσσαλονίκης παρευρίσκονταν και οι συγγενείς των πρώην κρατούμενων. Οι δύο Έλληνες στρατιωτικοί είχαν συλληφθεί από τούρκους τον Μάρτιο τής ίδιας χρονιάς σε απαγορευμένη στρατιωτική περιοχή στις Καστανιές τού Έβρου, και έκτοτε κρατούντο στις φυλακές Αδριανουπόλεως. Μετά από Ένορκη Διοικητική Εξέταση (Ε.Δ.Ε.) η οποία διενεργήθηκε από την Στρατιωτική Εισαγγελία και την ποινική αξιολόγηση, η υπόθεση τέθηκε στο αρχείο. Έναν χρόνο μετά, ο τότε υπουργός Άμυνας Αποστολάκης δήλωσε στην Βουλή (5/3/2019), ότι «[…] ο φάκελος έχει διαβάθμιση απορρήτου και γιά τον λόγο αυτόν τα στοιχεία του δεν κοινοποιούνται διά τού κοινοβουλευτικού ελέγχου».