28 Αυγούστου
1452.—Ὁ Μωάμεθ ὁ Β΄, ἐπί κεφαλῆς 50.000 ἀνδρῶν, ἐμφανίστηκε μπροστά ἀπό τὰ τείχη τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἀφοῦ δὲ τὰ ἐξέτασε μὲ μεγάλη προσοχή, ἐπέστρεψε στὴν Ἀδριανούπολη ὅπου ἐπιδόθηκε μὲ δραστηριότητα σὲ προπαρασκευές. Ἡ Ἀδριανούπολις, μία ἀπό τὶς μεγαλουπόλεις τῆς Ῥωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας, ἦταν τὸ τελευταῖο σημαντικὸ ὀχυρὸ της πρὶν ἀπό τὴν Βαλκανικὴ ἐνδοχώρα. Πραγματικὴ συμπρωτεύουσα, ἀστικό κέντρο ὀχυρωμένο μὲ ἀκρόπολη στὸ ἐσωτερικό του, ἦταν ἡ σημαντικότερη πόλη τῆς Θρᾲκης. Ἡ μακρόχρονη πίεση ποὺ δέχτηκε ἀπό τοὺς τούρκους, ὁ ἀποκλεισμός, ἡ πολιορκία, ἡ ἀντίσταση καὶ ἡ κατάληψή της (1361/2), δηλώνουν τὴν σημασία ποὺ εἶχε γι’ αὐτούς· ἡ πτώση της τοὺς ἔφερε πιὸ κοντὰ στὸν βασικὸ τους στόχο, τὴν Βασιλεύουσα.
1499.—Οι έγκλειστοι Ενετοί τού Ναυπλίου, κατόπιν δίμηνης πολιορκίας από τους οθωμανούς, αναγκάζονται να παραδοθούν. Στα πλαίσια διαπραγματεύσεως των δυο πλευρών, συμφώνησαν η πόλη να παραμείνει ελεύθερη γιά τα επόμενα τρία χρόνια.
1613.—Ο Μητροπολίτης Λακεδαίμονος Χρύσανθος, συνεχίζει τις επαφές του με τον δούκα Νεβέρ, με σκοπό την τελική απελευθέρωση των ελληνικών εδαφών. Σε νέα του επιστολή γραμμένη στα ιταλικά, τού υποδεικνύει πέντε συνεργάτες οι οποίοι έφτασαν πριν λίγο στην Ρώμη.
1736.—Θεσσαλία. Ισχυρός σεισμός σημειώθηκε, με επίκεντρο την γραμμή μεταξύ Αλμυρού – Βελεστίνο.
1781.—Ο Εγκέλαδος πραγματοποιεί το καταστρεπτικό του πέρασμα από την πόλη τής Λάρισας. Τα 6,3 Ρίχτερ ήταν αρκετά ώστε να καταρρεύσουν κατοικίες και τζαμιά τής πόλεως, αλλά και τής γύρω περιοχής.
1804.—Ημερομηνία θανάτου (στην Πέστη τής Ουγγαρίας), τού εμπόρου και ευεργέτη από την Σιάτιστα, Γεώργιου Ζαβίρα.
1823.—«Μάχη ἐν θέσει Καλιακούδα, τέσσερας ὥρας ἀπὸ τοῦ Καρπενησίου, καθ’ ἥν ἐφονεύθησαν οἱ ὁπλαρχηγοὶ Ζυγούρης Τζαβέλας, Ν. Κοντογιάννης καὶ Δῆμος Κῖτσος. Νίκη τούρκων. Κατ’ αὐτὴν ἀρχηγοὶ τῶν μὲν Ἑλλήνων ἦσαν οἱ Κῖτσος Τζαβέλας, Σιαδῆμος, Γιολδασαῖοι καὶ Δημ. Γ. Γουδέλη τῶν δὲ τούρκων ὁ Μουστάϊ πασᾶς τῆς Σκόδρας.» Ὁ Ζυγούρης Τζαβέλλας μὲ δύναμη Σουλιωτῶν, ὁ Ῥοδόπουλος μὲ σῶμα Πελοποννησίων καὶ ὁ Ν. Κοντογιάννης, μὲ 200 ἄνδρες ἀπό τὸ Πατρατσίκι, ἀπέκρουσαν τέσσερεις σφοδρὲς ἐπιθέσεις τοῦ Μουσταῆ Σκόντρα πασᾶ καὶ σκότωσαν πάνω ἀπό 500 τούρκους. Οἱ ἐχθροί ὅμως κατόρθωσαν νὰ φτάσουν στὰ νῶτα τῶν Ἑλλήνων, ἀναγκάζοντάς τους νὰ ἐγκαταλείψουν τὰ ὑψώματα τῆς Καλιακούδας, ἀνοίγοντας δίοδο μὲ τὰ ξίφη τους ἀνάμεσα ἀπό τὶς τουρκικὲς φάλαγγες. Κατὰ τὴν ἡρωϊκὴ αὐτή ἐξόρμηση, φονεύθηκαν διακόσιοι Ἕλληνες, μεταξὺ τῶν ὁποίων ὁ Ζυγούρης Τζαβέλλας, ὁ Νικ. Κοντογιάννης καὶ ὁ Δῆμος Κίτσος.
1824.—Οι πολιορκημένοι τούρκοι τής Μεθώνης επιχείρησαν έξοδο από το φρούριο και επίθεση κατά των Ελλήνων, αλλά ηττήθηκαν. «Μάχη ἔξω τοῦ φρουρίου Μεθώνης τῆς Πυλίας καὶ νίκη Ἑλλήνων, ὧν ἀρχηγοὶ ἦσαν οἱ Δ. Παπατσώρης, Μούρτσινος, Μῆτρος Ἀναστασόπουλος καὶ Γαλάνης Κουμουνταράκης κατὰ τούρκων ἐντοπίων.»
.—Στην Κω ο Ελληνικός στόλος ναυμάχησε τον τουρκικό. «Ναυμαχία κατὰ τὴν Κῶ ἀμφίρροπος, καθ’ ἥν ἀρχηγοὶ τῶν Ἑλλήνων ἦσαν οἱ Μιαούλης Κολανδροῦτσος, Σαχτούρης κατὰ Ἰσμαήλμπεη Γιβραλτάρ.»
1825.—Στα Μαχαλά τού Ξηρόμερου, έγινε σφοδρή μάχη μεταξύ Ελλήνων και τούρκων. «Μάχη ἐν Μαχαλᾶ, χωρίῳ τοῦ Δήμου Ἐχίνου τῆς Ἐπαρχίας Βονίτσης καὶ Ξηρομέρου, ὧν ἀρχηγοὶ ἦσαν οἱ Καραϊσκάκης, Δημοτσέλιος, Σαφάκας καὶ Χρ. Μακρῆς, τῶν δὲ τούρκων ὁ Ἄγο Βασιάρμπεης.»
1826.—(28-30/8) «Μάχη ἐν Πολυαράβῳ τοῦ Δήμου Μαλευρίου τῆς Ἐπαρχίας Γυθείου καὶ γενικὴ φυγὴ τούρκων. Ταύτην διηύθυνον ἀφ’ ἑνὸς οἱ Σαλαφατῖνος, Γ. Μαυρομιχάλης, Π. Γιατράκος, Ἡλ. Κατσάκος καὶ ἀφ’ ἑτέρου ὁ Ἰμβραὴμ πασᾶς.» Ο Ιμπραήμ είχε διατάξει τους αξιωματικούς του να σκοτώνουν όσους οθωμανούς υποχωρούσαν, αλλά οι αλλεπάλληλες ορμητικές επιθέσεις των Μανιατών διέλυσαν την παράταξή του και δημιούργησαν σύγχυση και πανικό μεταξύ των Αιγυπτίων στρατιωτών, οι οποίοι πετούσαν τα όπλα τους και έφευγαν προς όλες τις διευθύνσεις. Στην μάχη έλαβαν μέρος και πολλές Μανιάτισσες. Ο Πολιτσ(ζ)άραβος μετονομάστηκε από τότε σε Πολυάραβο, σε ανάμνηση τής πανωλεθρίας των Αράβων. Ο Ιμπραήμ, μετά την νέα αποτυχία του δεν επιχείρησε άλλη επίθεση εναντίον τής Μάνης.
1827.—(27-28/8) Η τελευταία μάχη τού ιερού αγώνα στα Καλάβρυτα, στην οποία οι καπεταναίοι Δημήτριος Πλαπούτας ως αρχηγός, Ν. Πετιμεζάς, Δημήτριος Μελετόπουλος, Φεϊζόπουλος, Ροδόπουλος, Γ. Λύκος, Γιουρούκος, Παπανίκας μαζί με Καρυτινούς, Καλαβρυτινούς, Βοστιτσάνους και Κορίνθιους, καθώς επίσης και ο Φωτομάρας με εκατό Σουλιώτες, αντιμετώπισαν τους 7.000 τουρκοαιγύπτιους τού Δελή Αχμέτ με τον Νενέκο και 500 τουρκοπροσκυνημένους, σε μία πεισματώδη μάχη που κράτησε δύο μέρες. Οι τουρκοαιγύπτιοι, παρά τις επανειλημμένες τους επιθέσεις, υπέστησαν πανωλεθρία, με αποτέλεσμα να υποχωρήσουν προς το Διακοφτό και την Βοστίτσα, λεηλατώντας στην πορεία τους τα μέρη.
1829.—Η Υψηλή Πύλη αποδέχεται την Συνθήκη Αγγλίας, Γαλλίας και Ρωσίας γιά την ανεξαρτησία τής Ελλάδος.
.—Στὸ λιμάνι τοῦ Σίδνεϊ τὸ ἀγγλικό πλοῖο “Νόρφολκ”, ἀποβίβασε μαζὶ μὲ Βρετανοὺς καὶ Ἰρλανδούς καταδίκους, ἑπτὰ Ἕλληνες ναυτικούς, καταδικασμένους γιὰ πειρατεία στὴν Μεσόγειο. Εἶναι ἡ πρώτη ἑλληνική παρουσία στὴν Αὐστραλία τῶν σύγχρονων χρόνων.
1865.—Ο Περικλής Ζαχαρίτσας είναι και πάλι Δήμαρχος Αθηνών. Η θητεία του έληξε στις 21 Απριλίου τού 1866, οπότε και τον διαδέχτηκε ο Γεώργιος Σκούφος.
1888.—Καταστρεπτικοί σεισμοί στο Αίγιο.
1904.—Το σώμα τού Καούδη, μετά από την σύντομη φιλοξενία τού φλογερού Έλληνα Ζήση στο Λέχοβο, ξεκινά και φτάνει στα λιβάδια τής θέσης Πρεκοπάνα στο Βίτσι, όπου έρχεται σε επαφή με ελληνόψυχους Βλάχους. Καταδιώκει τον αιμοδιψή εγκληματία Μήτρο Βλάχου.
.—Ὁ Ἀνθυπολοχαγός Πυροβολικοῦ Παῦλος Μελᾶς, διέρχεται τὴν ἑλληνοτουρκικὴ μεθόριο καὶ ἀρχίζει τὸν ἀγῶνα του κατὰ τῶν βούργαρων κομιτατζήδων τῆς Δυτικῆς Μακεδονίας. Ἡ ἀποφασιστικὴ ἐπέμβαση τοῦ Ἑλληνικοῦ κράτους στὰ Μακεδονικὰ προβλήματα, ἔγινε πλέον γεγονός, καὶ ὁ διακαὴς πόθος τοῦ Μακεδονομάχου μας ποὺ ἀπό πολὺ καιρὸ ἀπορροφοῦσε τὶς σκέψεις του, ἄρχισε νὰ πραγματοποιεῖται. «Παύλος Μελάς και Λαμπρινός Βρανάς στέλνουν επιστολές ενημερώνοντας τον φίλο και σύνδεσμό τους στην ελεύθερη Ελλάδα Γεώργιο Τσόντο (Βάρδα), ότι μετά κόπων κατάφεραν να εισέλθουν στην Μακεδονία. Ο Κρήτας Λ. Βρανάς είχε στρατολογηθεί από τους Μελά και Βάρδα, ήταν στο σώμα τού Μελά και κατόπιν έγινε αρχηγός σώματος 20 ανδρών, δίνοντας τελικά την ζωή του σε μάχη με τούρκους στην Μπελκαμένη (νυν Δροσοπηγή)».
.—Το εθνικό έργο τής ηρωίδας Μακεδονομάχου Βελίκας Τράϊκου από τα Γραδεμπόρι, ανακόπτεται, όταν ένας βούργαρος κομιτατζής την μαχαίρωσε, κόβοντας το νήμα τής ζωής της.
1905.—Οι ύπουλοι και αιμοδιψείς βούργαροι παρασύρουν σε ενέδρα τον Έλληνα προύχοντα τής Μπογδάντσας, Ιωάννη Παπαϊωάννου, και κατόπιν τον σφάζουν με άγριο τρόπο. Οι βούργαροι συνεχίζουν την τρομοκρατία στην Μακεδονία με ανηλεείς σφαγές αμάχων.
.—Δολοφονήθηκε ο ήρωας Μακεδονομάχος Γεώργιος Κλάπας. Ήταν από το Στύλο Αποκορώνου Χανίων και ανήκε στους άνδρες τού Βάρδα.
.—Μετά από πολυετείς κακές σχέσεις Ελλάδος και Ρουμανίας, διακόπτονται οι διπλωματικές σχέσεις των δύο χωρών. Οι βλέψεις τής Ρουμανίας προς την Μακεδονία, η προπαγάνδα καθώς και οι δολιοφθορές, ανάγκασαν την χώρα μας να αποσύρει τον Έλληνα πρέσβη.
1906.—Οι δήμιοι τής αιμοχαρούς βουργάρικης συμμορίας τού Τάνεφ, Χρήστος Τσίτσος, Τάσσε, Λιάκο και Γκέκτση, δολοφονούν αγρίως τον προύχοντα τού χωριού Άγιος Αθανάσιος Εδέσσης, Δημήτριο Σιάντση.
.—Φτάνει στην Μακεδονία ο Γεώργιος Παλιός και ενισχύει το σώμα τού μακεδονομάχου Παύλου Γύπαρη με 18 άνδρες. Εκτός από έναν, όλοι οι υπόλοιποι ήταν από την Κρήτη.
.—Ἡ «Ἑλληνομακεδονικὴ Ἄμυνα» ἐκδίδει ἐγκύκλειο διαταγὴ μὲ ὁδηγίες καὶ πληροφορίες πρὸς τοὺς Ἑλληνες κατοίκους καὶ ἀρχηγοὺς σωμάτων ποὺ δροῦσαν στὴν Μακεδονία. Η διαταγή μεταξύ άλλων έγραφε: «[…] ἐντείνομεν ὅλας τὰς προσπαθείας μας καὶ ἐξακολουθήσωμεν ἐργαζόμενοι μὲ ἀγάπην, φρόνησιν καὶ πειθαρχίαν. Πολὺ ταχέως καὶ οἱ Βούλγαροι θὰ καταλάβουν ἅπαξ διὰ παντὸς ὅτι ἡ Μακεδονία εἶναι χώρα ἑλληνικὴ καὶ ἡ Εὐρώπη θὰ πεισθῇ ὅτι ὁ Μῆτρος Βλάχος δὲν εἶναι Μπότσαρης καὶ οὔτε ὁ Τᾶνες, Ὀδυσσεὺς Ἀνδροῦτσος! Ἡ παροῦσα ἐγκύκλιος διαταγὴ νὰ περάσῃ κατὰ σειρὰν ἀπὸ ὅλα τὰ χωρία, τὴν εὐθύνην δὲ διὰ τὴν ἐκτέλεσιν αὐτῆς φέρουν κυρίως οἱ ἀρχηγοὶ καὶ οἱ ὁπλαρχηγοὶ τῶν σωμάτων.» Ἡ «Ἑλληνομακεδονικὴ Ἄμυνα» ἦταν μυστικὴ ὀργάνωση ποὺ ἵδρυσε ὁ Ἴων Δραγούμης.
1908.—Ο αιμοσταγής βούργαρος κομιτατζής Κουλεμάν εισβάλει στον οικισμό Κλησοχώρι (Εδέσσης), όπου τρομοκρατεί τους πάντες, κακοποιεί αγρίως κατοίκους και κλέβει χρήματα ως άλλος «έφορος» και «αρχή».
1909.—(ν. ημ.) Επανάσταση τού Γουδί. 449 αξιωματικοί όλων των Όπλων και τού Ναυτικού, ανήκοντες στον «Στρατιωτικό Σύνδεσμο», 246 στρατιώτες και ναύτες καθώς και 67 χωροφύλακες, με πλήρη εξάρτηση και 22 πυροβόλα, υπό τον συνταγματάρχη Ν. Ζορμπά, συγκεντρώθηκαν στο Γουδί, και μέσω αντιπροσώπων τους ζήτησαν από την κυβέρνηση την αποδοχή ορισμένων όρων. Μεταξύ των όρων ήταν η απομάκρυνση των Πριγκίπων από το στράτευμα, η ανάληψη των πολεμικών Υπουργείων από στρατιωτικούς, η ριζική αναδιοργάνωση τού Στρατού και τού Ναυτικού και η άσκηση ρωμαλέας εθνικής πολιτικής.
.—Την ιδία μέρα, μετά την παραίτηση τής κυβερνήσεως Δ. Ράλλη, ανέλαβε την πρωθυπουργία ο αρχηγός τού εθνικού κόμματος Κυριακούλης Π. Μαυρομιχάλης, ο οποίος υιοθέτησε τις βασικές αρχές τού Σ.Σ. καί εξήγγειλε ευρύ ανορθωτικό πρόγραμμα, γι’ αυτό και η κυβέρνησή του κλήθηκε «ανορθωτική».
1912.—Συγκρούσεις σημειώνονται μεταξύ τουρκικών και βουργαρικών δυνάμεων στα τουρκοβουργαρικά σύνορα. Η Υψηλή Πύλη εξαγγέλλει την εκχώρηση διοικητικών και άλλων προνομίων στην αλβανία και σε άλλα ευρωπαϊκά τμήματα τής αυτοκρατορίας.
1913.—Οι Κρήτες εθελοντές φοιτητές, αναχωρούν από το λιμάνι τής Θεσσαλονίκης γιά τον Πειραιά με το ατμόπλοιο «Κύπρος» και στις 2/9/1913 φτάνουν στην Αθήνα. Προηγουμένως «παρέμειναν επί τριήμερο στο λοιμοκαθαρτήριο που ήταν εγκατεστημένο στην νησίδα Αγίου Γεωργίου, στο στενό τής Σαλαμίνας». Η προσφορά τους στους αγώνες τού Έθνους ήταν τεράστιες.
1916.—Η τριανδρία τού πραξικοπήματος Εθνικής Άμυνας, διατάζει το τμήμα τού Στρατού τής Καβαλάς να αποχωρήσει από την πόλη με προορισμό την Θεσσαλονίκη, αφήνοντάς την ανυπεράσπιστη. Ελάχιστες ημέρες μετά (30 Αυγούστου), οι βούργαροι εισβάλλουν και καταλαμβάνουν εκ νέου την Καβάλα, ρίχνοντάς την γιά 2η φορά στην χειρότερη σκλαβιά. [Αυτή η δεύτερη κατάληψη τής Καβάλας από τούς βούργαρους, γιά δύο ολόκληρα χρόνια, είναι άγνωστη γιά το ευρύ κοινό και πολύ περισσότερο η αιτία τής καταλήψεως.]
1917.—Ἀνακηρύσεται ἀπὸ τοὺς ῥουμανίζοντες στὴν Σαμαρίνα, τὸ λεγόμενο «Πριγκηπᾶτο τῆς Πίνδου», μὲ σκοπὸ νὰ ἀποτελέσῃ αὐτόνομο κρατίδιο ὑπὸ τὴν προστασία τῆς Ἰταλίας. Αὐτὴ ἦταν ἡ πρώτη προσπάθεια ἱδρύσεως στὴν περιοχὴ αὐτόνομου βλάχικου κρατιδίου. Ἡ δεύτερη φορὰ ἦταν μετὰ τὴν κατάρρευση τοῦ Βορειοηπειρωτικοῦ μετώπου τὸ 1941. Τὸ 1917, ἡ περιφέρεια τῶν Ἰωαννίνων μὲ τὰ βλαχόφωνα χωριά βρέθηκε ὑπὸ Ἰταλικὴ κατοχή. Ἡ Ῥουμανία ἀπὸ τὴν πλευρὰ της δὲν ἔπαψε νὰ ἐγείρῃ θέμα γιὰ τὸ λεγόμενο «κουτσοβλαχικὸ ζήτημα», πιέζοντας τὶς ἑκάστοτε ἑλληνικὲς κυβερνήσεις καὶ χρησιμοποιῶντας ὡς μοχλὸ πιέσεως τὰ ἀντίποινα ποὺ ξεσποῦσαν κατὰ τῶν Ἑλληνικῶν κοινοτήτων τῆς Βράιλας, Κωστάντζας, Γαλατσίου, Σουλινῶν, Τούλτσης, Βουκουρεστίου. Ἡ προσπάθεια τῆς Ῥουμανικῆς κυβερνήσεως τὸν Μάρτιο τοῦ 1913 στὴν διάσκεψη τοῦ Λονδίνου νὰ ἀποτελέσουν τὰ βλάχικα χωριὰ Γράμμου, Πίνδου ἕνα αὐτόνομο κρατίδιο μὲ εὶδικὰ προνόμια, τὸ ὁποῖο θὰ ἐνσωματωνόταν στὸ νεοσύστατο ἀλβανικό Κράτος δὲν εἶχε ἐπιτυχία. Ἡ πρόταση αὐτὴ δὲν ἔγινε δεκτή, ἀλλὰ στὸ περιθώριο τῆς Συνθήκης τοῦ Βουκουρεστίου ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος μὲ ἐπιστολὴ του στὸν Ῥουμάνο πρωθυπουργό, ἀναγνώρισε τὴν ὕπαρξη «ρουμανικῆς μειονότητας» (!..) Ἐξ αἰτίας αὐτῆς τῆς ἀναγνωρίσεως, ὁ Στέφανος Δραγούμης παραιτήθηκε ἀπὸ τὴν θέση τοῦ Γενικοῦ Διοικητὴ Μακεδονίας στὶς 9 Σεπτεμβρίου 1913, ἐξηγῶντας ἐγγράφως τοὺς λόγους ποὺ τὸν ὥθησαν στὴν ἐνέργεια αὐτή.
1919.—Σε ολόκληρο το μέτωπο στην Μ. Ασία γίνονται μάχες προφυλακών. Αναλυτικότερα:
.—Η Ι Μεραρχία έχοντας την ευθύνη τού τομέα Μαιάνδρου, κατά τον μήνα Αύγουστο δέχτηκε μικροεπιθέσεις των προφυλακών της από μικρά τμήματα τούρκων βορειοανατολικά τού Αϊδινίου και ανατολικά τού Ομερλού. Τα τμήματα αυτά επιχειρούσαν καταστροφές γεφυρών, προσβολές εφοδιοπομπών, διακοπές τηλεφωνικών επικοινωνιών, δολιοφθορές στην σιδηροδρομική γραμμή και ληστείες. Τα περισσότερα τουρκικά τμήματα προέρχονταν από την Ιταλική ζώνη ελέγχου. Οι απώλειες τής Ι Μεραρχίας έως και τις 12 Δεκ. 1919 ανήλθαν σε 4 αξιωματικούς και 24 οπλίτες νεκρούς και 178 οπλίτες τραυματίες.
.—Η ΙΙ Μεραρχία έχοντας την ευθύνη τού τομέα Καΰστρου, κατά τον μήνα Αύγουστο δεχόταν επιδρομές άτακτων τούρκων από την κοιλάδα τού Καΰστρου. Μόνο προς το τέλος Σεπτεμβρίου και κατόπιν άδειας τού Βρετανού Στρατηγού Μίλν (βλ. 27/8), τής επιτράπηκε να καταλάβει το Κιούρε θέτοντας τέρμα στις επιδρομές των άτακτων τούρκων. Οι συνολικές απώλειες τής ΙΙ Μεραρχίας ανήλθαν σε 4 αξιωματικούς και 55 οπλίτες νεκρούς, σε 12 αξιωματικούς και 121 οπλίτες τραυματίες.
.—Η ΧΙΙΙ Μεραρχία έχοντας την ευθύνη τού τομέα Έρμου, από τον μήνα Αύγουστο δέχτηκε μειωμένες επιδρομές άτακτων τούρκων. Οι σοβαρότερες εκδηλώθηκαν βόρεια τού Αχμετλί και βορειοανατολικά τής Μαγνησίας, οι οποίες όμως αποκρούστηκαν. Οι απώλειες τής ΧΙΙΙ Μεραρχίας έως και τις 22 Νοεμβρίου ανήλθαν σε 1 ανθυπασπιστή και 9 οπλίτες νεκρούς και 1 αξιωματικό και 23 οπλίτες τραυματίες.
.—Η Μεραρχία Αρχιπελάγους έχοντας την ευθύνη τού τομέα ανατολικά τής Περγάμου μέχρι περίπου 10 χιλιόμετρα βορειοανατολικά των Κυδωνιών, δέχτηκε μειωμένες επιδρομές άτακτων τούρκων, κυρίως λόγω τής παρουσίας Βρετανικών στρατευμάτων στην εγγύς περιοχή. Οι απώλειες τής Μεραρχίας Αρχιπελάγους σε διάστημα τεσσάρων μηνών (8ος – 11ος), ανήλθαν σε 2 νεκρούς και 15 τραυματίες οπλίτες.
.—Η Μεραρχία Σμύρνης κατά τον μήνα Αύγουστο συμπλήρωσε εντατικώς την οργάνωσή της, τις ελλείψεις της και την εκπαίδευσή της. Από τα κυριότερα μελήματα τού Γενικού Στρατηγείου ήταν η μελέτη, οργάνωση και οχύρωση τής Σμύρνης με δημιουργία ευρέως προγεφυρώματος. Όμως η μετατόπιση τού μετώπου σε μεγάλο βάθος προς ανατολάς μαζί με τα απαιτούμενα υλικά, καθώς και η απαιτούμενη μεγάλη δαπάνη, διέκοψαν τις εργασίες.
.—Το Πατριαρχείο διαμαρτύρεται έντονα για τους ανηλεείς διωγμούς των ομογενών τής Θράκης. Την ίδια στιγμή οι τούρκοι ιδρύουν Θρακικό Κομιτάτο.
1920.—Προς το τέλος Αυγούστου, το Ελληνικό Γενικό Στρατηγείο σχημάτισε την πεποίθηση ότι η κυβέρνηση τής Άγκυρας υπό τον Μουσταφά Κεμάλ, δεν είχε καμμία πρόθεση να αναγνωρίσει την Συνθήκη των Σεβρών. Αντιθέτως παρατηρείτο ολοένα αυξανόμενη δραστηριότητα στην οργάνωση τού κεμαλικού στρατού. Το συμπέρασμα τού Γενικού Στρατηγείου ήταν, ότι ο μόνος τρόπος επιβολής τής Συνθήκης των Σεβρών, ήταν η προέλαση τού Ελληνικού Στρατού και η κατάληψη των σημαντικών κέντρων, Εσκή Σεχήρ, Αφιόν Καραχισάρ και Άγκυρας.
1921.—Τέσσερεις τουρκικές Μεραρχίες επιτίθενται κατά τού Α΄ Σώματος Στρατού και υποστηριζόμενες από ισχυρό πυροβολικό προσέβαλαν το Αρντίζ Νταγ το οποίο κατείχε η Ι Μεραρχία. Στις βόρειες προσβάσεις τού Αρντίζ Νταγ κράτησαν σταθερά την θέση τους το 4ο και 5ο Σύνταγμα, τα οποία ανέκοψαν και καθήλωσαν τους τούρκους. Στα ανατολικά όμως υψώματα, οι τούρκοι προωθήθηκαν απειλώντας την Ι Μεραρχία. Με επέμβαση όμως τής V Μεραρχίας τού Β΄Σ.Σ., οι τούρκοι κάμφθηκαν και συμπτύχθηκαν. Δύο τάγματα Ευζώνων τής Ι Μεραρχίας αντεπιτέθηκαν κατά τού δεξιού των τούρκων, τρέποντας σε άτακτη φυγή την Ι Ομάδα Μεραρχιών τους, η οποία συμπαρέσυρε και την ΙΙ τουρκική Ομάδα. Στα νώτα τής Ελληνικής Στρατιάς από τα Ανατολικά τού Καλέ Γκρότο, κινήθηκαν η 2η και 3η Μεραρχία τουρκικού ιππικού, η οποίες και κατέλαβαν το Μανγκάλ Νταγ και τα υψώματα νοτίως τού χωριού Γκιούν Γκιουρμέζ. Τις κινήσεις τους παρακολουθούσε η Ελληνική Ταξιαρχία Ιππικού.
.—Το νεοσυγκροτηθέν τουρκικό Σώμα Στρατού μαζί με τις 15η, 23η Μεραρχίες, επιτέθηκε τις πρωινές ώρες βορείως τής σιδηροδρομικής γραμμής, γιά να καταλάβει το Ντουά Τεπέ. Η πρώτη τουρκική επίθεση ανακόπηκε από την VII Μεραρχία τού Γ΄Σ.Σ., αλλά λίγο πριν το μεσημέρι επαναλήφθηκε, ασκώντας την μεγαλύτερη πίεση στο κέντρο. Έτσι η 15η τουρκική μεραρχία κατέλαβε τις κορυφές τού Ντουά Τεπέ (Δίδυμοι Λόφοι), ενώ η VII Μεραρχία μας κατόρθωσε να αποκαταστήσει την συνέχεια τού μετώπου της, συμπτυσσόμενη στα υψώματα δυτικά τού Ντουά Τεπέ. Προσπάθεια ανακαταλήψεως τού Ντουά Τεπέ απέτυχε.
.—Η Διοίκηση τού Β΄Σ.Σ. έλαβε, με έκπληξή της, διαταγή εκτελέσεως τής ανακληθήσας, κατόπιν εντολής τής Στρατιάς, κινήσεως των τμημάτων της προς ενίσχυση τού Γ’ Σ.Σ. Μία μέρα πριν, η Διοίκηση τού Β’ Σ.Σ. είχε αυτοβούλως μετακινήσει τα τμήματά της γιά να ενισχύσει το Γ΄Σ.Σ., αλλά ο ελιγμός της ανακλήθηκε με εντολή τής Στρατιάς. Η σημερινή διαταγή, λόγω εμπλοκής πλέον τμημάτων τού Β’ Σ.Σ. σε μάχες, μπόρεσε να εκτελεστεί τα μεσάνυκτα τής 29ης, οπότε και τα μετακίνησε στα νώτα τού Γ΄ Σώματος Στρατού.
.—Μετά την κατάληψη τού Ντουά Τεπέ από τους τούρκους, αυτοί μετακίνησαν την προσπάθειά τους επιτιθέμενοι κατά τής 17ης Μεραρχίας τού Γ΄Σ.Σ. προς Καρτάλ Τεπέ. Η μάχη ξεκίνησε από τις 15:30 και συνεχίστηκε με αμείωτη σφοδρότητα όλη την νύκτα μέχρι το πρωί τής 29ης Αυγούστου. Οι διαδοχικές επιθέσεις των τούρκων προσέκρουαν στην πείσμονα και σθεναρή αντίσταση τής διλοχίας τού 2/39 Συντάγματος Ευζώνων διά τής λόγχης και χειροβομβίδων. Καταλήψεις και ανακαταλήψεις μεσολάβησαν μέχρι που στις 11:00 τής 29ης, οι τούρκοι άρχισαν να συμπτύσσονται στις θέσεις εξορμήσεώς τους.
.—Ο Πρόεδρος τής Κυβερνήσεως Δημήτριος Γούναρης, λαμβάνοντας γνώση τής Εκθέσεως τής Στρατιάς και των ερωτημάτων της ως προς την εξέλιξη τής Εκστρατείας, απάντησε με τηλεγράφημα στον υπουργό των Στρατιωτικών Ν. Θεοτόκη ότι : Πριν οποιασδήποτε απαντήσεώς του, η Στρατιά, παραμένοντας α ν ε π η ρ έ α σ τ η και α δ έ σ μ ε υ τ η από κάθε πολιτική σκέψη και επιδίωξη, να ρυθμίσει τις αποφάσεις και ενέργειές της σύμφωνα με το στρατιωτικό συμφέρον. Όταν δε θα το επέτρεπε η κατάσταση, και εφ’ όσον επιδιωκόμενος πολιτικός στόχος είναι ο εξαναγκασμός τού αντιπάλου σε ειρήνευση, η Στρατιά επιβάλλεται, κατά την γνώμη του, να κρατήσει υπό την κατοχή της την μεγαλύτερη δυνατή εδαφική έκταση, έτσι ώστε να ασκηθεί πίεση στον αντίπαλο. Η Στρατιά σταθμίζοντας, όφειλε να επιλέξει την εδαφική γραμμή που θα μάς έδινε αυτό το πλεονέκτημα, χρησιμοποιώντας ταυτοχρόνως όσων το δυνατόν μικρότερο αριθμό δυνάμεων, έτσι ώστε να μειωθεί αριθμητικά ο στρατός.
1922.—Άφιξη στην Σμύρνη ισχυρών τουρκικών δυνάμεων πεζικού και πυροβολικού τής 1ης Στρατιάς υπό τον διοικητή Νουρεντίν πασά. Αυτός διέταξε να προελάσουν προς Βρύουλα γιά να παρακολουθήσουν τα υποχωρούντα Ελληνικά στρατεύματα. Δεν είχε πρόθεση να επιτεθείν διότι γνώριζε ότι η χερσόνησος τής Ερυθραίας όπου γινόταν η αποχώρηση, προστατευόταν από ξηρά και θάλασσα.
.—(π. ημ.) Στην Σμύρνη αρχίζει από το πρωί η οργανωμένη καταστροφή, λεηλασία και σφαγή στην αρμενική συνοικία. Αν και ο στρατιωτικός διοικητής είχε επιβάλλει το πολεμικό δίκαιο, οι τούρκοι άρχισαν τις ωμότητες και τις λεηλασίες ελληνικών και αρμενικών καταστημάτων. Ο καλός ποιμένας τής Σμύρνης, ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος, κατακρεουργείται από τον τουρκικό όχλο, στον οποίο παραδίνεται υποτίθεται για να δικαστεί από τον στρατιωτικό διοικητή Νουρεντίν. Ο σοβιετικός διπλωμάτης Αράλωφ αποστέλλει στην Άγκυρα θερμή συγχαρητήρια επιστολή για την επιτυχία των τουρκικών δυνάμεων, ενώ οι Συμμαχικές Δυνάμεις έστειλαν πολεμικά πλοία γιά να προστατεύσουν τους υπηκόους τους και να τους μεταφέρουν σε ασφαλείς περιοχές. Οι χιλιάδες των Ελλήνων που προσπαθούν με βάρκες να φτάσουν στα πλοία και να σωθούν, απωθούνται από τους ναυάρχους (εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων). Οι λίγοι δημοσιογράφοι που βρίσκονταν εκεί, σιώπησαν στις ανταποκρίσεις τους εξ αιτίας τής απαιτήσεως συγκράτησης που αξίωναν οι διπλωματικοί τους αντιπρόσωποι…
.—Οι Ελληνικές δυνάμεις συνεχίζουν την υποχώρησή τους προς Ερυθραία. Αναλυτικότερα:
.—Συνεχίζοντας την σύμπτυξή του το Νότιο Συγκρότημα, το Β΄Σ.Σ. συγκεντρώθηκε στις 8:30 π.μ. στο χωριό Γκιούλ Μπακτσέ, ενώ το Α΄Σ.Σ. ολοκλήρωσε την συγκέντρωσή του στα Βρύουλα στις 9:00 π.μ. Η Μεραρχία Ιππικού μετά από νυχτερινή πορεία, έφτασε στην Σκάλα Βρυούλων στις 7:00 π.μ. και στάθμευσε στα ανατολικά της. Λιμένας επιβιβάσεως είχε οριστεί το Τσεσμέ και ο Υποστράτηγος Πλατής Ανδρέας είχε λάβει την εντολή να καλύψει την επιβίβαση τού Στρατού.
.—Οι υποχωρούσες δυνάμεις τού Γ΄ Σ.Σ. στον τομέα Κίου, κινούνται με μεγάλη δυσκολία, δεχόμενες συνεχώς επιθέσεις από ισχυρά τουρκικά τμήματα και πυροβολικό. Το μεσημέρι η κατάσταση στην Κίο ήταν κρίσιμη τόσο γιά το Απόσπασμα Ζήρα,το 55ο Σύνταγμα, όσο και γιά τους χιλιάδες αμάχους που περίμεναν υπό τραγικές συνθήκες αγωνίας στην παραλία γιά επιβίβαση. Τα ατμόπλοια είχαν ανοιχτεί στο πέλαγος ενώ το 16ο Σύνταγμα Πεζικού κινδύνευε να αιχμαλωτιστεί. Με συνεχείς συγκρούσεις και με βαριές απώλειες, κατόρθωσαν να συμπτυχθούν στην νότια παρυφή τής Κίου, και από εκεί να λάβουν πορεία προς Δυσμάς.
.—Προσπάθεια αποκαταστάσεως επαφής μεταξύ των ΧΙ και Χ Μεραρχιών λόγω κακής ενεργείας και των δύο, απέτυχε. Εντολή τού Επιτελείου τού Γ΄Σ.Σ. προς την Χ Μεραρχία, εκκαθαρίσεως δασωμένης εκτάσεως μεταξύ αυτής και τής ΧΙ Μεραρχίας, στα βόρεια τής Προύσας αγνοήθηκε. Αποτέλεσμα αυτού θα είναι η αιχμαλωσία τής ΧΙ Μεραρχίας μετά από δύο ημέρες.
.—Στην Προύσα, το Γ΄Σώμα Στρατού πληροφορήθηκε από τριμελή επιτροπή τριών Αξιωματικών των δήθεν «Συμμάχων», ότι η Σμύρνη είχε καταληφθεί από τους τούρκους και ότι οι δυνάμεις τού Α΄ και Β΄ Σ.Σ. έχουν διασκορπιστεί σε κακή κατάσταση.
.—Το Γ΄ Σώμα Στρατού συνεχίζοντας την σύμπτυξή του, περιέλαβε εντός των γραμμών του τα Μουδανιά, αφ’ ενός γιά την δημιουργία εξεχούσης στην διάταξή του, και αφ’ ετέρου διότι στα Μουδανιά είχε συγκεντρωθεί σημαντικός αριθμός προσφύγων, των οποίων η μεταφορά στην Ραιδεστό θα ήταν δυνατή μόνο αν καλυπτόταν από το Σώμα το λιμάνι των Μουδανιών.
.—Η Ανεξάρτητη Μεραρχία έχοντας αποκοπεί από το Νότιο Συγκρότημα και από το Γ΄ Σώμα Στρατού, συνεχίζοντας την περιπετειώδη πορεία της, έφτασε στο Κινίκ όπου και στάθμευσε. Το βράδυ ήλθε στο στρατόπεδο επιτροπή αποτελούμενη από Έλληνες, Αρμένιους και τούρκους κατοίκους τής Περγάμου, υποβάλλοντας αίτημα στον Διοικητή τής Μεραρχίας να μην περάσουν μέσα από την πόλη και σε αντάλλαγμα, θα τους προμήθευαν με άρτο, τρόφιμα και νομή γιά τα υποζύγια. Έτσι κι έγινε.
.—Αρνούμενος ο Συνταγματάρχης Ζεγγίνης των δυνάμεων Οδεμησίου να αλλάξει πορεία, αν και είχε μάθει ότι η Σμύρνη καταλήφθηκε από τους τούρκους, ξεκίνησε από το Τζιμόβασι γιά την Σμύρνη. Στην πορεία η φάλαγγά του άρχισε να δέχεται μικροεπιθέσεις άτακτων τούρκων, φτάνοντας όμως στα νότια τού Παραδείσου δέχτηκε πυρά πολυβόλων και τυφεκίων, οπότε αναγκάστηκε να σταματήσει. Η εμπροσθοφυλακή τής φάλαγγας αντεπιτέθηκε και εξελίχθηκε επί μία ώρα ανταλλαγή πυρών εκατέρωθεν. Οι βολές όμως από το Φρούριο Πάγος επιδείνωσαν την θέση τής Ελληνικής φάλαγγας, αναγκάζοντας τον Ταγματάρχη Ζεγγίνη να παραδοθεί με δύναμη 23 Αξιωματικών και 1.000 περίπου ανδρών. Από την δύναμη τής φάλαγγας διέφυγαν δύο ομάδες, οι οποίες κατόρθωσαν να επιβιβασθούν σε πλοία στις 29 και 30 Αυγούστου.
.—Παραιτείται η κυβέρνηση Πρωτοπαπαδάκη γιά να αναλάβει νέα κυβέρνηση υπό τον Τριανταφυλλάκο, η οποία επίσης θα παραιτηθεί στις 13-16 Σεπτεμβρίου. Παράλληλα παραιτήθηκε από τον θρόνο και ο βασιλέας Κωνσταντίνος Α΄.
1924.—Η φασιστική Ιταλία, με δεύτερο νομοθετικό διάταγμα, επικυρώνει την Συνθήκη τής Λωζάννης σύμφωνα με το ιταλικό δίκαιο και αρχίζει να θεωρεί κτήμα της τα Δωδεκάνησα.
.—Ιδρύεται η Εθνική Κτηματική Τράπεζα τής Ελλάδος, με μεταβίβαση σε αυτήν των στοιχείων τού ενεργητικού και παθητικού τής Εθνικής Τραπέζης τής Ελλάδος, προερχομένων από τον κλάδο τής Κτηματικής Πίστεως. Νόμος 3221/28-8-1924 «περί Κτηματικών Τραπεζών».
1927.—Προφυλακίζονται οι πρωταίτιοι κινήματος υπαξιωματικών.
1938.—Την πρώτη πληροφορία σχετικά με την ύπαρξη και την ανασκαφή τού Λιμναίου Οικισμού στο χωριό Δισπηλιό (Δουπιάκι) την αντλούμε από το δημοσίευμα τής τοπικής εφημερίδας «Καστοριά» σαν σήμερα στις 28 Αυγούστου τού 1938.
1940.—Η κεντρική εκτελεστική επιτροπή των Δωδεκανησιακών οργανώσεων τής παροικίας τής Αιγύπτου, με έγγραφό της προς την αγγλική πρεσβεία τού Καΐρου, έθεσε στην διάθεση τής Αγγλίας τις δυνάμεις και τις υπηρεσίες της. Η ίδια επιτροπή έπειτα από συνεννόηση με το ελληνικό προξενείο τής Αλεξάνδρειας, συγκρότησε την «Δωδεκανησιακή φάλαγγα» η οποία αργότερα πήρε μέρος στις μάχες τού Αλαμέιν και τού Ρίμινι.
1941.—Έγγραφο τού εφόρου αρχαιοτήτων Θεσσαλονίκης αποκαλύπτει, ότι ο Γερμανός αρχαιολόγος Sfossel ανασκάπτει παράνομα την πόλη.
.—Συμπλοκή μεταξύ ανδρών τής εθνικής αντιστασιακής οργανώσεως ΠΑΟ με βούργαρους, στις Μουριές τού Νομού Κιλκίς. Κατά την μικρή μάχη εξοντώθηκαν δύο βάρβαροι.
1942.—Στον Άγιο Βλάσιο Θεσπρωτίας, η αιμοδιψής συμμορία Τσάμηδων τού Νταλιάνη, επιτέθηκε στον Λιόνε Προκόπη και τον 17χρονο γυιό του Χρήστο, με σκοπό την απαγωγή τους γιά λύτρα. Ακολούθησε συμπλοκή, στην οποία σκότωσαν (κυριολεκτικά) από το ξύλο τον Χρήστο, τραυματίζοντας βαριά τον πατέρα του. Την εντολή στους δολοφόνους έδωσε ο Νετζήπ Αλή Χάιρο.
1943.—Άλλο ένα έγκλημα από τους Τσάμηδες, η δολοφονία τού Διονύσιου Χίσσα από το Καστρί Θεσπρωτίας. Τον σκότωσε στον κήπο τού σπιτιού του ο μουσουλμάνος Τσάμης Μερσίν Ζέκιος, από τον Άγιο Βλάσιο.
.—Οι έρευνες γιά κομμουνιστές αντάρτες οι οποίοι ενήργησαν τις επιθέσεις των προηγούμενων ημερών στην περιοχή τής Δομβραίνης, συνεχίζουν από τους Γερμανούς. Μετά την λεηλασία και την πυρπόληση τόσο τής Δομβραίνης όσο και τής Ι.Μ. Μακαριώτισσας, σήμερα είχε σειρά το μοναστήρι τού Οσίου Σεραφείμ. Οι ανούσιες και δίχως στρατηγικό κέρδος επιθέσεις των κομμουνιστών από τις 13 τού μήνα, είχε ως αποτέλεσμα την καταστροφή αρκετών χωριών (Δομβραίνα, Πρόδρομος, Θίσβη κ.α.) στην Βοιωτία, αλλά και τις δολοφονίες πολλών αθώων.
1944.—Ημερομηνία θανάτου τού ποντιακής καταγωγής ιερέα, Αγαθάγγελου Καλλινικίδη. Ο άτυχος εφημέριος τού χωριού Αμπελάκια, τής Ι. Μητροπόλεως Δράμας, απήχθη από κομμουνιστές οι οποίοι τον εκτέλεσαν στην Θεσσαλονίκη με την κατηγορία ότι… κήδευσε νεκρούς των ταγμάτων ασφαλείας.
.—Ἡ ἀπελευθέρωση τῶν Φερρῶν. Οἱ Φέρρες ἦταν ἡ πρώτη κωμόπολη τῆς Ἑλλάδος ἡ ὁποία ἀπελευθερώθηκε ἀπὸ τὰ γερμανικὰ στρατεύματα. Ἐκείνην τὴν περίοδο, ἡ παρουσία τῶν κατοχικῶν στρατευμάτων στὴν εὐρύτερη περιοχὴ ἦταν ἀμφίβολη, καθὼς ἡ Γερμανία εἶχε περιέλθει σὲ πολὺ δύσκολη θέση. Στὶς 28 Αὐγούστου ὁ ἄμαχος πληθυσμὸς τῶν Φερρῶν, μαζὶ μὲ ἀντάρτες, κατέλαβαν τὸ μέρος ὅπου βρισκόταν ἡ γερμανικὴ φρουρά, αἰχμαλώτισαν ὅλους τοὺς στρατιῶτες της καὶ ἀπελευθέρωσαν τὴν κωμόπολη.
.—Το ολοκαύτωμα τού Μαλαθύρου Χανίων. Στις 28 Αυγούστου 1944, οι Γερμανοί επέδραμαν με πρωτοφανή αγριότητα κατά τού Ελληνικού χωριού τής Κισάμου, Μαλάθυρο, και εκτέλεσαν ένα από τα πιό στυγερά κακουργήματα τής απαίσιας κατοχής τους. Στην θέση Φαράγγι εκτελέστηκαν 61 μάρτυρες.
.—Οι βάρβαροι Γερμανοί εισβάλουν στο χωριό Δραγοψά Ιωαννίνων, προβαίνουν σε λεηλασία και εκτελούν δύο ανθρώπους (τους Κωνσταντίνο Κάλιο και Ευάγγελο Ζήκο). Η επιδρομή επαναλήφθηκε και στις 5 Σεπτεμβρίου, με θύμα τον Φώτιο Χρ. Γκούντη, ενώ υπέστη λεηλασία και από τους Ιταλούς.
.—Ο βασανισμός και η εκτέλεση τού Νικόλαου Γερωνυμάκη. Στον Κακόπετρο Χανίων, σε έρευνα των Γερμανών ενός φορτηγού γεμάτου επιβάτες με προορισμό τα Χανιά, εντοπίστηκαν σ’ ένα σακίδιο λίρες Αγγλίας και έγγραφα τής Αγγλικής αντικατασκοπείας. Στην απειλή των Γερμανών ότι εάν δεν παρουσιαστεί ο κάτοχος τού σακιδίου θα εκτελούνταν όλοι, παραδόθηκε αυτοβούλως ο Νικόλαος Γερωνυμάκης, από την γειτονική Γρα Κερά, πράκτορας τής αγγλικής κατασκοπείας. Πέθανε λογχιζόμενος από τους Γερμανούς, αφού προηγουμένως τον είχαν δέσει σε ένα τζιπ και τον έσερναν στον γεμάτο κοφτερές πέτρες δρόμο.
1945.—Σκοτώθηκε κατά την διάρκεια εκπαιδευτικής πτήσεως στην περιοχή των Σερρών ο πιλότος μας Ηρακλής Μητράκης. Ο Μητράκης, ακολουθώντας την τύχη τής Ελληνικής Αεροπορίας, είχε διαφύγει στην Μέση Ανατολή, όπου πήρε μέρος στις πολεμικές επιχειρήσεις κατά των Γερμανών. http://www.pasoipa.org.gr/
1947.—Στην Ελλάδα αναλαμβάνει η κυβέρνηση Κ. Τσαλδάρη.
.—Αρχίζει στο Έκτακτο Στρατοδικείο τής Θεσσαλονίκης, η δίκη των 67 κατηγορούμενων τής δολοφονικής ΟΠΛΑ γιά την αιματηρή τρομοκρατική επίθεση εναντίον των αεροπόρων (βλ. 30 Απριλίου). Ορισμένοι θεωρούν ότι η δίκη τής ΟΠΛΑ που διήρκεσε 18 μέρες, υπήρξε η μεγαλύτερη πολιτική δίκη που έγινε στη χώρα μας τον 20ο αιώνα. 47 από τους κατηγορούμενους καταδικάστηκαν και εκτελέστηκαν.
1948.—Σαν σήμερα οι κομμουνιστές δολοφόνησαν (μαζί με άλλους δυστυχείς Έλληνες) στο χωριό Λιάς τής Θεσπρωτίας, την Ελένη Γκατζογιάννη 41 ετών και μητέρα πέντε παιδιών. Η κατηγορία στην οποία στήριξαν την δολοφονική τους απόφαση, ήταν η προσπάθεια φυγαδεύσεως των παιδιών της από το χωριό γιά να αποφύγουν το φρικτό παιδομάζωμα των κομμουνιστών. Η τραγική ιστορία τής Ελένης έγινε γνωστή από το βιβλίο που έγραψε ο γυιός της Νίκος Γκατζογιάννης (Gage) και την κινηματογραφική ταινία που γυρίστηκε βασισμένη στο βιβλίο του. Ενώ στην Ελλάδα μαινόταν ο λεγόμενος ‘’εμφύλιος’’ πόλεμος, ο μικρός Νίκος γλύτωσε ως εκ θαύματος από την καταδίωξη των κομμουνιστών και κατάφερε να φτάσει μαζί με τις αδελφές του στις Η.Π.Α. Ο Νίκος Γκατζογιάννης αποτελεί λαμπρό παράδειγμα Έλληνα τής Διασποράς. Σπούδασε με υποτροφία στην Σχολή Δημόσιας Επικοινωνίας τού Πανεπιστημίου τής Βοστώνης και έλαβε μεταπτυχιακό τίτλο από το Πανεπιστήμιο Κολούμπια, ενώ εργάστηκε γιά το «Αssociated Press», την «Boston Herald Traveler», την «WallStreet Journal», και την «Νew York Times». Καταξιώθηκε ως ερευνητής δημοσιογράφος στην «New York Times» και ειδικεύτηκε στην έρευνα γιά την Μαφία και το οργανωμένο έγκλημα. Όταν η «New York Times» τον έστειλε µε την οικογένειά του στην Ελλάδα ως ανταποκριτή γιά την Μέση Ανατολή, ο Ν. Γκατζογιάννης βρήκε την ευκαιρία να πραγματοποιήσει ένα μεγάλο του στόχο που τον είχε από μικρό παιδί· να ανακαλύψει τις συνθήκες που έζησε και πέθανε η αγαπημένη του μητέρα. Τα εξωτερικά γυρίσματα τής ταινίας έγιναν στην Ισπανία, διότι το ΠαΣοΚ δεν έδωσε την σχετική άδεια υπό τον φόβο επικίνδυνης έξαψης των πνευμάτων. Όταν ξεκίνησε η προβολή τής ταινίας στους ελληνικούς κινηματογράφους το 1984, διώχτηκε από τους αριστερούς, χαρακτηριζόμενη ως «αντικομμουνιστική», «προπαγανδιστική» «φασιστική» και διάφορα άλλα φαιδρά. Έξω από τους κινηματογράφους το κύμα εκφοβισμού, απειλών και προπηλακισμών που εξαπολύθηκε, ανάγκασε τελικά τις κινηματογραφικές αίθουσες να διακόψουν την προβολής της.
1949.—Οι μάχες τού Εθνικού Στρατού με τους κομμουνιστές, βρίσκουν τους δεύτερους να συμπτύσσονται νοτίως τής κορυφογραμμής τού Γράμμου.
.—Μετά την πλήρη επιτυχία τού Εθνικού Στρατού εναντίον των σλαβόφρονων κομμουνιστών, ο αρχιφονιάς Νίκος Ζαχαριάδης δίνει διαταγή γιά γενική υποχώρηση στην αλβανία λήγοντας έτσι αυτό που σήμερα ονομάζεται «Εμφύλιος Πόλεμος». Ο απολογισμός είναι πραγματικά τρομακτικός… Οι επίσημες αρχές ανακοίνωσαν ότι, «ο μακάβριος απολογισμός τού συμμοριτοπολέμου των κομμουνιστών τής εποχής 1946—1949 εκτός των ανθρωπίνων θυμάτων, άλλα μόνον σε καταστροφές έργων πολιτισμού και εθνικού πλούτου, έχει ως εξής: 1. Κατέστρεψεν ολοσχερώς ή επέφερε φθοράς σε 305 εκκλησίες, τις όποιες μετέβαλε σε οχυρά, στάβλους ή κέντρα διασκεδάσεων των ορδών του. 2. Κατέστρεψεν ολοσχερώς ή επέφερε σοβαρές ζημίες σε 1.600 σχολεία. 3. Ενήργησε καταστρεπτικές επιθέσεις εναντίον 3.030 χωρίων και πόλεων. 4. Ελεηλάτησε 7.690 χωριά και πόλεις. 5. Κατέστρεψεν ολοσχερώς 24.626 σπίτια. 6. Κατέστρεψε μερικώς 22.000 σπίτια. 7. Ελεηλάτησεν ολοσχερώς 104.446 σπίτια. 8. Κατέστρεψε 15.139 αγροτικές εγκαταστάσεις (αποθήκες, στάβλους, αχυρώνες). 9. Ανετίναξε 439 σιδηροδρομικές γέφυρες. 10. Ανετίναξε 5 σιδηροδρομικές σήραγγες. 11. Εξετροχίασε 307 σιδηροδρομικούς συρμούς με νάρκες ή δυναμίτιδες. 12. Επυρπόλησε 80 σιδηροδρομικούς σταθμούς. 13. Κατέστρεψε 476 οδικές γέφυρες. 14. Ανετίναξε τμήματα 195 δημοσίων δρόμων, μήκους συνολικώς 13.700 μέτρων. 15. Κατέστρεψε ή επέφερε βλάβες σε 960 ιδιωτικά αυτοκίνητα και εις 7.200 άλλα τροχοφόρα. 16. Κατέστρεψε 241 νοσοκομεία και τεχνικά έργα (υδραγωγεία, εργοστάσια ηλεκτροφωτισμού κλπ.) 17. Διήρπασε 41.000 ζώα, 73.000 βόδια και 1.365.000 κατσικοπρόβατα. 18. Κατέστρεψε είδη μελισσοκομίας, τα οποία αντιπροσωπεύουν αξίαν 300.000.000 δραχμών. 19. Κατέστρεψε δασική έκταση 95.000 εκταρίων. 20. Κατέστρεψε 205.600 κυβικά δασικά προϊόντα. Το συνολικό ύψος των ζημιών και των υλικών μόνον καταστροφών, τις όποιες επέφερεν ο κομμουνιστοσυμμοριτισμός τού Κ.Κ.Ε. ανέρχεται κατά τούς μετριότερους υπολογισμούς σε 4 τρισεκατομμύρια δραχμές.»
1955.—Σεισμός 5,1 Ρίχτερ κλονίζει και πάλι την νήσο Σάμο. Επρόκειτο γιά μία αλληλουχία μετασεισμών, οι οποίοι ακολούθησαν τον καταστροφικό των 6,9 Ρίχτερ στις 16 Ιουλίου (βλ. ημ.)
.—Στην Κωνσταντινούπολη, την ώρα τής θείας λειτουργίας, ομάδα 20 τούρκων υπό τα βλέμματα τής Αστυνομίας, όρμησε και κατέστρεψε τους ιερούς ναούς Παναγίας Νεοχωρίου και Ταξιαρχών Στενής. Ήταν η αρχή γιά το σατανικό αγγλοτουρκικό σχέδιο και τα γεγονότα που ακολούθησαν στην Πόλη λίγο αργότερα.
.—Ο Καραολής με τον συναγωνιστή του Ανδρέα Παναγιώτου, ανέλαβαν την εκτέλεση τού αστυνομικού Ηρόδοτου Πουλλή, στενού συνεργάτη των Άγγλων. Ο Παναγιώτου διέφυγε, ενώ ο Καραολής καταζητήθηκε και συνελήφθη, καθώς μεταφερόταν στην περιοχή Κερύνειας γιά να ενωθεί με την ομάδα τού Γρηγόρη Αυξεντίου. Η σφαίρα που σκότωσε τον Πουλλή ήταν τού Ανδρέα Παναγιώτου.
1956.— Ἔληξε ἡ ἐκεχειρία τῆς ΕΟΚΑ.
1962.—Μεγάλος σεισμός μεγέθους 6,8 Ρίχτερ πλήττει την Πελοπόννησο. Το επίκεντρό του εστιάστηκε στον Νομό Κορινθίας, αλλά καταστροφές έγιναν στην ευρύτερη Πελοπόννησο. 300 κτήρια κατέρρευσαν ολοκληρωτικά, 3.000 υπέστησαν σοβαρότατες βλάβες και πολλά περισσότερα ελαφρότερες. Σημειώθηκε ένας θάνατος και ελάχιστοι τραυματισμοί.
1965.—Μόλις οκτώ ημέρες μετά τον σχηματισμό της (20/8ου), η κυβέρνηση Τσιριμώκου, καταψηφίζεται από την Βουλή.
1969.—Εγκαινιάζονται τα Ναυπηγεία Ελευσίνας.
1970.—Με νόμο τού καθεστώτος τής Δικτατορίας, θεσπίζεται ότι την αξιολόγηση των δασκάλων αναλαμβάνουν οι διευθυντές των σχολείων και όχι ο θεσμός τού Έκτακτου Επιθεωρητή.
.—Τίθεται σε λειτουργία η τηλεόραση τού Ο.Τ.Ε. Ο πρώτος πειραματικός σταθμός τής Ελληνικής τηλεόρασης είχε λειτουργήσει το 1961 στην Θεσσαλονίκη από την Δ.Ε.Η., στα πλαίσια τής Διεθνούς Εκθέσεως Θεσσαλονίκης. Εννέα χρόνια μετά, στον ίδιο χώρο, τέθηκε σε λειτουργία η τηλεόραση τού Ο.Τ.Ε.
1972.—Το Ελληνικό πνεύμα στις Πυραμίδες τής Αιγύπτου. Η εφημερίδα «Τάιμς τής Ιρλανδίας», δημοσίευσε σαν σήμερα σε συντομία, το περιεχόμενο Ελληνικής επιστημονικής ανακοινώσεως στο 6ο Διεθνές Συνέδριο των Εταιρειών Επιχειρησιακών Ερευνών που πραγματοποιήθηκε στο Δουβλίνο μεταξύ 21 και 25 Αυγούστου. Ο αρθρογράφος τής εφημερίδας, Ντ. Γκρόγκαν, έγραψε άρθρο με τίτλο : «Οι Έλληνες ήγειραν αξιώσεις επί των Πυραμίδων τής Αιγύπτου». Ο Έλληνας καθηγητής Ραδάμανθης Σπανογιαννάκης, Πρόεδρος τής Ελληνικής Εταιρείας Επιχειρησιακών Ερευνών, ανακοίνωσε στο συνέδριο τα πορίσματα τριετούς έρευνας τού Δρ. Θεοφάνους Μανιά, με τα οποία συμπεραίνει ότι οι Πυραμίδες τής Αιγύπτου είναι αντανάκλαση εξαφανισθέντος προϊστορικού Ελληνικού πολιτισμού και κατά συνέπεια οι Έλληνες προηγούνται από απόψεως διανοητικής αναπτύξεως των αρχαίων Αιγυπτίων. Ο ομιλητής διευκρίνισε ότι όλα τα αρχαία μνημεία, τα κέντρα λατρείας, όπως επίσης και οι αρχαίες πόλεις, ανηγέρθησαν επί τη βάσει γεωμετρικού-γεωδαιτικού δικτύου με αναλογίες και συμμετρίες σε ολόκληρο τον γεωγραφικό χώρο επιρροής τής αρχαίας Ελλάδας. Στην ανακοίνωση τονίστηκε ότι το υλικό έργο των Ελλήνων είχε αριθμητική και γεωμετρική έννοια.
1980.—Έκρηξη βόμβας στο Σύνταγμα, σε κτήριο τού Ε.Ο.Τ., είναι το νέο χτύπημα τής τρομοκρατικής οργανώσεως ΕΛΑ.
1981.—Θεμελιώνεται στον Πειραιά το νέα δικαστικό μέγαρο.
1987.—Αίρεται μονομερώς, με απόφαση τού υπουργικού συμβουλίου, η εμπόλεμη κατάσταση με την αλβανία. Πρόκειται γιά μία ακόμη παράτυπη πράξη τής κυβερνήσεως τού ΠΑ.ΣΟΚ τού Ανδρέα Παπανδρέου. Βεβαίως, επρόκειτο γιά ακόμα ένα πολιτικό τέχνασμα, αφού η πράξη νομικά ήταν άκυρη και ανυπόστατη και ως εκ τούτου ΔΕΝ καταχωρήθηκε στην «Εφημερίδα τής Κυβερνήσεως». Γιά να συμβεί κάτι τέτοιο θα έπρεπε να προηγηθεί (τουλάχιστον) Συνθήκη Ειρήνης με τους αλβανούς, να ακολουθηθούν (έστω) οι στοιχειώδεις Κανόνες Δικαίου, ή, έστω, να καταργηθούν με Νόμο ο Α.Ν. 2636/1940 και το Β.Δ. τής 10/11/1940. Τα αποτελέσματα τής πονηρής αυτής παραπολιτικής πράξεως, είχαν εξέλιξη και έγιναν εκμεταλλεύσιμα απ’ όλες τις κυβερνήσεις.
1988.—Ημερομηνία (ή 27/8), κατά την οποία βρέθηκε νεκρός ο λογοτέχνης Κώστας Ταχτσής. Ο θάνατός του προσδιορίστηκε περίπου δύο 24ωρα πριν, ενώ τον ίδιο βρήκε η αδελφή του στο σπίτι του στην Αθήνα. Ο Ταχτσής, γεννήθηκε το 1927 στην Θεσσαλονίκη, από γονείς οι οποίοι κατάγονταν από την Ανατολική Ρωμυλία. Η δολοφονία του παρεμένει ανεξιχνίαστη.
1989.—Η κυβέρνηση τού Τζαννή Τζαννετάκη στην οποία συμμετείχαν η δεξιά Νέα Δημοκρατία και ο Συνασπισμός τής Αριστεράς και τής Προόδου, αποφάσισε την καταστροφή των ατομικών φακέλων των πολιτικών φρονημάτων των Ελλήνων πολιτών που φυλάσσονταν στις υπηρεσίες τού υπουργείου Δημόσιας Τάξης. Στην καταστροφή των φακέλων αναφέρεται η υπ’ αριθμό 8504/7-14668 υπουργική απόφαση (Προεδρίας, Εσωτερικών, Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης) τής 28.8.1989.
1994.—Παρουσία τού Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, και άλλων εκπροσώπων τής Ορθοδοξίας και τού Βατικανού, γιορτάζεται στην Χάλκη των Πριγκιποννήσων η επέτειος των 150 χρόνων από την ίδρυση τής ομώνυμης Θεολογικής Σχολής.
1995.—Ο Τζωρτζ Στεφανόπουλος, σύμβουλος τού Προέδρου των Η.Π.Α. Μπιλ Κλίντον, στην ομιλία του στο Κολέγιο Αθηνών, κατά την επίσκεψή του στην χώρα μας, αναφέρεται στο Κυπριακό και στις σχέσεις τής Ελλάδος με τα σκόπια, την αλβανία και κυρίως με την τουρκία.
.—Ένας όλμος πέφτει στην αγορά τού Σεράγεβο και σκοτώνει 38 ανθρώπους. Ήταν η αφορμή γιά τους νατοϊκούς βομβαρδισμούς εναντίον των Σερβοβόσνιων, καθώς θεωρήθηκαν υπεύθυνοι. Αργότερα, η ρίψη τού όλμου αναφέρθηκε ως προβοκάτσια…
2001.—Η ΕΠΟ και η αντίστοιχη τουρκική ποδοσφαιρική ομοσπονδία, καταλήγουν σε συμφωνία γιά την υποβολή υποψηφιότητας συνδιοργανώσεως τού Euro 2008. Η UEFA τελικά θα δώσει την διοργάνωση στις Αυστρία/Ελβετία στις 12/12/2002.
.—Η εφημερίδα «Εστία» δημοσιεύει την ίδρυση τής «Ένωσης Τσάμηδων» στην αλβανία, η οποία έχει ως στόχο την «αναγνώριση και υπεράσπιση των δικαιωμάτων των Τσάμηδων».
2004.—Στους Ολυμπιακούς αγώνες τής Αθήνας, η Ελλισάβετ (Έλλη) Μυστακίδου, κέρδισε το Ασημένιο Μετάλλιο στο άθλημα τού Τάε Κβο Ντο. Πάλεψε με αντίπαλο την Κινέζα Ουέι Λούο στην κατηγορία των 67 κιλών· το Χρυσό Μετάλλιο κρίθηκε στα σημεία και με 7-6 υπέρ τής Κινέζας και η Ελληνίδα πρωταθλήτρια κατέκτησε τελικά το Ασημένιο και την δεύτερη θέση. Είναι το 15ο μετάλλιο τής Ελλάδας στους Ολυμπιακούς Αγώνες Αθηνών.
2010.—Απεβίωσε σε ηλικία 103 ετών ο Αυγουστίνος Καντιώτης (κατά κόσμον Ανδρέας Καντιώτης), Επίσκοπος Φλωρίνης.
2011.—Ημερομηνία θανάτου τού πολιτικού (και επαναστάτη τής παντούφλας σύμφωνα με λεγόμενα τού Ρένου Αποστολίδη), Λεωνίδα Κύρκου. Γεννήθηκε στο Ηράκλειο τής Κρήτης.
2015.—Ορκίστηκε η υπηρεσιακή κυβέρνηση λόγω των εκλογών που θα διεξαχθούν στις 20 Σεπτεμβρίου. Θα αποτελείται από 22 υπουργούς και αναπληρωτές υπουργούς.
2017.—Με αφορμή την απόφαση τής κυβερνήσεως ΣΥΡΙΖΑ να μην παραστούν εκπρόσωποι τής Ελλάδος στο συνέδριο τής Εσθονικής Προεδρίας τής Ε.Ε. (βλ. 23/8) σχετικά με τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν από τα κομμουνιστικά καθεστώτα, και τα δημοσιεύματα εφημερίδων που ακολούθησαν, ο συνθέτης, πολιτικός και ιδρυτής κόμματος, Μίκης Θεοδωράκης κατήγγειλε (!..) την αντικομμουνιστική υστερία εφημερίδας, γράφοντας μεταξύ άλλων σε επιστολή του που τής κοινοποίησε: «[…] Το μόνο που μετράει γιά σάς είναι η ήττα μας στον Εμφύλιο και η ενόχλησή σας γιατί η ιδεολογία τής Αριστεράς εξακολουθεί να υπάρχει, να δρα και να επιδρά ύστερα από τόσους και τόσους διωγμούς. […] Και από τον Στάλιν δεν θυμάστε παρά μόνο τα εγκλήματά του…[…] Πιστεύω ότι εύκολα μπορείτε να κατανοήσετε το θυμό μου, γιατί γιά μένα όπως και γιά χιλιάδες άλλους, η στράτευση και οι αγώνες μας κάτω από την Κόκκινη Σημαία αποτελεί την ιερότερη περίοδο τής ζωής μας, που είχε ένα και μόνο στόχο, να κάνει τον Λαό μας ελεύθερο, ανεξάρτητο και ευτυχισμένο»…
2018.—Ο Επισμηναγός Νικόλαος Βασιλείου, κυβερνήτης εκπαιδευτικού αεροπλάνου τύπου Τ-2 Buckeye, βρέθηκε νεκρός μετά από την συντριβή τού αεροσκάφους κοντά στο χωριό Κολλίνες τής Αρκαδίας. Η πτήση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο εκπαιδεύσεως εκπαιδευτή πτήσεων σε ειδική άσκηση περιδινήσεως. Επτά ναυτικά μίλια βορείως τής Σπάρτης πραγματοποιήθηκε εγκατάλειψη, κατά την οποία ο μεν συγκυβερνήτης τού αεροσκάφους διασώθηκε κάνοντας χρήση αλεξιπτώτου, ενώ ο κυβερνήτης, Επισμηναγός Νικόλαος Βασιλείου, έχασε την ζωή του. Οι δύο Ιπτάμενοι ήταν μεγάλης πτητικής εμπειρίας με γενικό σύνολο περίπου 2.500 ωρών. Ο Νικόλαος Βασιλείου ήταν 37 ετών, νυμφευμένος και πατέρας δύο παιδιών.
.—Το ‘’κοκτέϊλ’’ τού κυβερνητικού ανασχηματισμού… Λίγο μετά τις 06:00 το απόγευμα, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Δημήτρης Τζανακόπουλος ανακοίνωσε την σύνθεση τής ‘’νέας’’ κυβερνήσεως. Ο ανασχηματισμός έφερε εκπλήξεις, υπουργοποιήσεις στελεχών που βρίσκονται «κοντά» στον Αλέξη Τσίπρα και τον Πάνο Καμένο, αλλά και μνήμες από το… παρελθόν. Επίσης εντύπωση προκάλεσε το ότι η Κατερίνα Παπακώστα έγινε υφυπουργός Προστασίας τού Πολίτη, ενώ η -μέχρι πρότινος- διευθύντρια τού γραφείου τού πρωθυπουργεύοντος στην Θεσσαλονίκη, Κατερίνα Νοτοπούλου, διορίστηκε υφυπουργός Μακεδονίας – Θράκης. Ο απελθών αναπληρωτής υπουργός ‘’Εθνικής Άμυνας’’ Φώτης Κουβέλης, ο οποίος με το που ανέλαβε την θέση του τον Μάρτιο έπεσαν στα χέρια των τούρκων δύο Έλληνες στρατιωτικοί στον Έβρο, παρέδωσε την καρέκλα του στην Μαρία Κόλλια Τσαρουχά μαζί με την αναγγελία θανάτου τού Επισμηναγού Νικόλαου Βασιλείου.
.—Παράνομοι αλλοδαποί προερχόμενοι από τα λεγόμενα ‘’χοτ σποτ’’ τής περιοχής, δημιούργησαν μεγάλο πρόβλημα στην κυκλοφορία των οχημάτων στο ανοδικό ρεύμα τής Εθνικής Οδού Αθηνών – Λαμίας, στο ύψος τής Μαλακάσας, εξ αιτίας καθιστικής διαμαρτυρίας (!..) που πραγματοποίησαν. Η ταλαιπωρία των νεοελλήνων οδηγών κράτησε περισσότερο από τρείς ώρες, ενώ διερχόμενοι οδηγοί κατήγγειλαν ότι απειλήθηκαν από τους παράνομους αλλοδαπούς (βλ.& 27/8).
2019.—Σεισμική δόνηση 4,9 βαθμών τής κλίμακας Ρίχτερ σημειώθηκε ανοιχτά τής Καρπάθου. Το επίκεντρο τού σεισμού εντοπίζεται 46 χλμ βορειοανατολικά τού νησιού. Σύμφωνα με το Γεωδυναμικό Ινστιτούτο, το εστιακό βάθος υπολογίζεται στα 17 χλμ.
.—Κατά την δεύτερη μέρα συνεδριάσεως τής Πολιτικής Γραμματείας τού κόμματος ΣΥΡΙΖΑ, η καταβολή τού 40% τής βουλευτικής αποζημιώσεως στο κόμμα –διπλάσιο από αυτό που καταβαλλόταν μέχρι τώρα–, αποτελεί νέα εστία εντάσεως, καθώς πολλοί βουλευτές διαφωνούν, δηλώνοντας ότι αδυνατούν με αυτή την απόφαση «να τα βγάλουν πέρα».